AP TET March 2024 Paper 1B గణితం: ప్రశ్నలు, కీ, వివరణలు
AP TET March 2024 Paper 1B స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ పేపర్లో గణితం సెక్షన్లో 30 ప్రశ్నలు ఉన్నాయి (ప్రశ్న 91 నుంచి 120 వరకు). ఎక్కువ ప్రశ్నలు వచ్చిన టాపిక్లు: క్షేత్రమితి, కొలతలు (6), వాణిజ్య గణితం (నిష్పత్తి, శాతం, లాభనష్టాలు, వడ్డీ, కాలం-పని) (5), సంఖ్యా వ్యవస్థ (4), బీజగణితం (4). కింద ప్రతి ప్రశ్నకు అధికారిక కీ సమాధానం, తెలుగులో వివరణ ఉన్నాయి.
ఆధారం: AP పాఠశాల విద్యాశాఖ అధికారిక ప్రశ్నపత్రం, కీ ·చివరి మార్పు: · ExamBadi
మూడంకెల అతిపెద్ద సంఖ్య, రెండంకెల అతి పెద్ద సంఖ్యల మొత్తం
(1)1100
(2)1098
(3)1198
(4)1298
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) 1098
ఈ ప్రశ్నలో మూడంకెల సంఖ్యల్లో అన్నిటికంటే పెద్దది, రెండంకెల సంఖ్యల్లో అన్నిటికంటే పెద్దది కనుక్కొని, ఆ రెండిటినీ కలపాలి.
ఏ స్థానంలోనైనా ఉండగలిగే అతిపెద్ద అంకె 9. కాబట్టి అన్ని స్థానాల్లోనూ 9 ఉంచితే ఆ అంకెల సంఖ్యలో అతిపెద్ద సంఖ్య వస్తుంది. మూడంకెల అతిపెద్ద సంఖ్య 999, రెండంకెల అతిపెద్ద సంఖ్య 99.
మొత్తం = 999 + 99 = 1098. సులువుగా చేయాలంటే 999 ని 1000 − 1 గా, 99 ని 100 − 1 గా రాసుకోండి: 1000 + 100 − 2 = 1098. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) 1098.
ఆప్షన్ (1) 1100 అంటే 1000 + 100; ఒక్కో సంఖ్య నుంచి 1 తీసేయడం మరిచిపోతే ఈ తప్పు వస్తుంది. ఆప్షన్ (3) 1198, ఆప్షన్ (4) 1298 కూడికలో వచ్చే స్థాన విలువ పొరపాట్లు.
గుర్తుంచుకోండి: n అంకెల అతిపెద్ద సంఖ్య = 10ⁿ − 1 (999 = 1000 − 1).
ఒక మిల్లీమీటరును మీటర్లలోకి మార్చాలి. అంటే చిన్న ప్రమాణాన్ని పెద్ద ప్రమాణంలోకి మారుస్తున్నాం, కాబట్టి జవాబు 1 కంటే చిన్నదిగా ఉండాలి.
మెట్రిక్ పద్ధతిలో "మిల్లీ" అంటే వెయ్యో వంతు. 1 మీటరు = 1000 మిల్లీమీటర్లు. అలాగే 1 మీటరు = 100 సెంటీమీటర్లు, 1 సెంటీమీటరు = 10 మిల్లీమీటర్లు.
1 మీ = 1000 మి.మీ కాబట్టి 1 మి.మీ = 1/1000 మీ = 0.001 మీ. అందుకే సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) 0.001.
ఆప్షన్ (2) 0.1 మీ అంటే 10 సెం.మీ, ఆప్షన్ (3) 0.01 మీ అంటే 1 సెం.మీ (సెంటీమీటరుకు సరిపోతుంది, మిల్లీమీటరుకు కాదు). ఆప్షన్ (1) 1 అంటే ఒక పూర్తి మీటరు, ఇది పూర్తిగా తప్పు.
ఇది ఒక చరరాశిలో రేఖీయ సమీకరణం, భిన్న రూపంలో ఉంది. x విలువ కనుక్కోవాలి.
రెండు భిన్నాలు సమానమైతే అడ్డ గుణకారం (Cross Multiplication) చేయవచ్చు: a/b = c/d అయితే a × d = b × c. తర్వాత x పదాలను ఒక వైపు, స్థిర పదాలను మరో వైపు తీసుకొస్తాం.
ఇక్కడ 64 ఘనమూలాన్ని, 8 ఘనమూలాన్ని కనుక్కొని వాటిని గుణించాలి. ఈ ప్రశ్న పేపర్లో ఆంగ్లంలో, తెలుగులో ఒకే గణిత రూపంలో ఉంది.
ఒక సంఖ్య ఘనమూలం (Cube Root) అంటే ఏ సంఖ్యను మూడుసార్లు గుణిస్తే ఇచ్చిన సంఖ్య వస్తుందో ఆ సంఖ్య. 4 × 4 × 4 = 64 కాబట్టి ∛64 = 4. 2 × 2 × 2 = 8 కాబట్టి ∛8 = 2.
∛64 × ∛8 = 4 × 2 = 8. మరో పద్ధతి: ∛64 × ∛8 = ∛(64 × 8) = ∛512 = 8, ఎందుకంటే 8 × 8 × 8 = 512. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) 8.
ఆప్షన్ (2) 6 అనేది 4 + 2 (గుణించకుండా కూడితే వస్తుంది). ఆప్షన్ (1) 9, ఆప్షన్ (3) 10 లకు ఎలాంటి లెక్క ఆధారం లేదు; ఘనమూలాలను వర్గమూలాలుగా పొరబడితే ఇలాంటి జవాబులు వస్తాయి.
గుర్తుంచుకోండి: 1 నుంచి 10 వరకు ఘనాలు (1, 8, 27, 64, 125, ..., 1000) నోటికి వస్తే ఇలాంటి ప్రశ్నలు క్షణాల్లో అవుతాయి.
దీర్ఘ చతురస్రాకార పొలం పొడవు మరియు వెడల్పులు వరుసగా 50 మీ. మరియు 15 మీ. అయితే పొలం యొక్క పొడవు వెడల్పుల నిష్పత్తి
(1)5 : 3
(2)3 : 10
(3)10 : 15
(4)10 : 3
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) 10 : 3
పొలం పొడవు 50 మీ, వెడల్పు 15 మీ. "పొడవు : వెడల్పు" నిష్పత్తిని కనిష్ఠ రూపంలో రాయాలి. క్రమం ముఖ్యం: ముందు పొడవు, తర్వాత వెడల్పు.
నిష్పత్తిని సూక్ష్మీకరించాలంటే రెండు పదాలను వాటి గసాభా (HCF) తో భాగించాలి. రెండూ ఒకే ప్రమాణంలో (ఇక్కడ మీటర్లు) ఉండాలి.
50, 15 ల గసాభా 5. 50 ÷ 5 = 10, 15 ÷ 5 = 3. కాబట్టి పొడవు : వెడల్పు = 10 : 3, అంటే సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4).
ఆప్షన్ (2) 3 : 10 అనేది వెడల్పు : పొడవు, క్రమం తిరగబడింది. ఆప్షన్ (3) 10 : 15 అంటే 2 : 3, ఇది ఇచ్చిన కొలతలకు సరిపోదు. ఆప్షన్ (1) 5 : 3 అంటే 50 : 30, వెడల్పు 30 మీ ఉంటేనే వస్తుంది.
గుర్తుంచుకోండి: నిష్పత్తిలో ప్రశ్నలో చెప్పిన క్రమాన్నే పాటించండి.
సలీం ఒక వస్తువును 12% GST తో కలిపి రూ. 784కు కొనిన GST కలపక ముందు వస్తువు వెల (రూ.లలో)
(1)730
(2)720
(3)710
(4)700
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) 700
GST కలిపిన తర్వాత ధర రూ. 784. GST కలపక ముందు అసలు ధర కనుక్కోవాలి.
GST ఎప్పుడూ అసలు ధర మీద లెక్కిస్తారు. అసలు ధర 100 అయితే 12% GST తో కలిపి 112 అవుతుంది. అంటే చెల్లించిన ధర = అసలు ధర × 112/100.
అసలు ధర = 784 × 100/112 = 78400/112 = 700. సరిచూడండి: 700 లో 12% = 84, 700 + 84 = 784. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) 700.
ఇక్కడ చాలామంది 784 లో 12% తీసేస్తారు, అది తప్పు; ఎందుకంటే GST 784 మీద కాదు, అసలు ధర మీద. ఆప్షన్ (1) 730 కు 12% కలిపితే 817.60, ఆప్షన్ (2) 720 కు కలిపితే 806.40, ఆప్షన్ (3) 710 కు కలిపితే 795.20 వస్తాయి; ఏదీ 784 కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: పన్ను కలిపిన ధర నుంచి అసలు ధర = కలిపిన ధర × 100/(100 + పన్ను శాతం).
సంవత్సరానికి 3.5% వడ్డీ రేటుతో రూ. 7000 ఋణం తీసుకోబడింది. రెండు సంవత్సరాల చివరిలో చెల్లించాల్సిన మొత్తం (రూ.లలో)
(1)7500
(2)7490
(3)7600
(4)769
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) 7490
రూ. 7000 అప్పుకు సంవత్సరానికి 3.5% వడ్డీ. 2 సంవత్సరాల తర్వాత అసలు, వడ్డీ కలిపి చెల్లించాల్సిన మొత్తం (Amount) కావాలి. ప్రశ్నలో చక్రవడ్డీ అని చెప్పలేదు కాబట్టి సాధారణ వడ్డీ (Simple Interest) తీసుకుంటాం.
సాధారణ వడ్డీ I = P × R × T / 100, మొత్తం A = P + I. ఇక్కడ P = 7000, R = 3.5, T = 2.
I = 7000 × 3.5 × 2 / 100 = 70 × 7 = 490. మొత్తం A = 7000 + 490 = 7490. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) 7490.
ఆప్షన్ (1) 7500 అంటే వడ్డీ 500 అవుతుంది, ఇది లెక్కకు సరిపోదు. ఆప్షన్ (3) 7600 అంటే వడ్డీ 600. ఆప్షన్ (4) 769 అసలు కంటే చాలా తక్కువ, మొత్తం ఎప్పుడూ అసలు కంటే ఎక్కువగా ఉండాలి.
నారింజ పండ్ల బుట్టలో 5/7 భాగం జావేద్కు ఇవ్వగా బుట్టలో మిగిలిన భాగం
(1)4/7
(2)3/7
(3)2/7
(4)1/7
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) 2/7
బుట్ట మొత్తం నుంచి 5/7 భాగం ఇచ్చేశారు. బుట్టలో ఇంకా ఎంత భాగం మిగిలిందో కనుక్కోవాలి.
మొత్తం బుట్టను 1 గా తీసుకుంటాం. 1 = 7/7. మిగిలిన భాగం = మొత్తం − ఇచ్చిన భాగం. హారాలు ఒకటే అయితే లవాలను మాత్రమే తీసివేస్తాం.
మిగిలినది = 1 − 5/7 = 7/7 − 5/7 = 2/7. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) 2/7.
ఆప్షన్ (1) 4/7, ఆప్షన్ (2) 3/7 అంటే ఇచ్చిన భాగం 3/7 లేదా 4/7 అవుతుంది, 5/7 కాదు. ఆప్షన్ (4) 1/7 అంటే 6/7 భాగం ఇచ్చినట్టు. ఇచ్చిన భాగం, మిగిలిన భాగం కలిపితే 7/7 రావాలి: 5/7 + 2/7 = 7/7.
మధ్యగతం అంటే రాశులను ఆరోహణ క్రమంలో (చిన్న నుంచి పెద్దకు) అమర్చినప్పుడు సరిగ్గా మధ్యలో ఉండే విలువ. రాశుల సంఖ్య n బేసి అయితే (n + 1)/2 వ రాశి మధ్యగతం. n సరి అయితే మధ్యలోని రెండు రాశుల సగటు, అంటే n/2 వ, (n/2 + 1) వ రాశుల సగటు.
ఆరోహణ క్రమం: 12, 12, 13, 14, 14, 14, 16, 19. ఇక్కడ n = 8 సరిసంఖ్య. 4 వ రాశి 14, 5 వ రాశి 14. మధ్యగతం = (14 + 14)/2 = 14. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) 14.
క్రమంలో పెట్టకుండా ఇచ్చిన వరుసలోనే మధ్య రాశులు (19, 12) తీసుకుంటే తప్పు జవాబు వస్తుంది. ఆప్షన్ (4) 12 అతి చిన్న రాశి, ఆప్షన్ (3) 19 అతి పెద్ద రాశి; ఇవి మధ్యలో ఉండవు. ఆప్షన్ (2) 13 క్రమంలో 3 వ రాశి మాత్రమే.
గుర్తుంచుకోండి: మధ్యగతం కనుక్కునే ముందు రాశులను తప్పనిసరిగా క్రమంలో అమర్చండి.
పొడవు 10 సెం.మీ., వెడల్పు 8.5 సెం.మీ. గల దీర్ఘ చతురస్ర చుట్టు కొలతను గణించండి. (సెం.మీ. లలో)
(1)24
(2)38
(3)36
(4)37
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) 37
పొడవు 10 సెం.మీ, వెడల్పు 8.5 సెం.మీ ఉన్న దీర్ఘచతురస్రం చుట్టుకొలత (Perimeter) కావాలి.
చుట్టుకొలత అంటే ఆకారం అంచుల చుట్టూ ఉన్న మొత్తం పొడవు. దీర్ఘచతురస్రానికి రెండు పొడవులు, రెండు వెడల్పులు ఉంటాయి కాబట్టి చుట్టుకొలత = 2 × (పొడవు + వెడల్పు).
చుట్టుకొలత = 2 × (10 + 8.5) = 2 × 18.5 = 37 సెం.మీ. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) 37.
ఆప్షన్ (2) 38, ఆప్షన్ (3) 36 దశాంశ భాగం 0.5 ను సరిగా లెక్కించకపోతే వస్తాయి (వెడల్పును 9 లేదా 8 గా తీసుకుంటే). ఆప్షన్ (1) 24 కు ఆధారం లేదు. వైశాల్యం 10 × 8.5 = 85 చ.సెం.మీ, అది వేరే రాశి అని కూడా గుర్తుంచుకోండి.
గుర్తుంచుకోండి: చుట్టుకొలత = 2(l + b); వైశాల్యం = l × b. రెండిటినీ కలపకండి.
అన్ని కోణాలు లంబకోణాలు (90°) గా ఉండే సమాంతర చతుర్భుజం (Parallelogram) పేరు అడుగుతున్నారు.
సమాంతర చతుర్భుజంలో ఎదురెదురు భుజాలు సమాంతరంగా, సమానంగా ఉంటాయి. దాని ఒక కోణం 90° అయితే మిగిలిన మూడు కోణాలూ 90° అవుతాయి, ఎందుకంటే ఆసన్న కోణాల మొత్తం 180°. అలాంటి సమాంతర చతుర్భుజాన్ని దీర్ఘచతురస్రం అంటారు.
కాబట్టి లంబకోణాలున్న సమాంతర చతుర్భుజం దీర్ఘచతురస్రం, సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1). (నాలుగు భుజాలు కూడా సమానమైతే అది చతురస్రం.)
ఆప్షన్ (2) సమద్విబాహు ట్రెపీజియం, ఆప్షన్ (3) ట్రెపీజియం లలో ఒక జత భుజాలు మాత్రమే సమాంతరం, కాబట్టి అవి సమాంతర చతుర్భుజాలే కావు. ఆప్షన్ (4) రాంబస్ లో భుజాలన్నీ సమానం కానీ కోణాలు సాధారణంగా 90° కావు; లంబకోణాలున్న రాంబస్ చతురస్రం అవుతుంది.
ఒక సమఘనానికి (Cube) ఎన్ని అంచులు (Edges) ఉంటాయో అడుగుతున్నారు.
సమఘనానికి 6 ముఖాలు (Faces), 8 శీర్షాలు (Vertices), 12 అంచులు (Edges) ఉంటాయి. రెండు ముఖాలు కలిసే రేఖను అంచు అంటారు. పై ముఖానికి 4, కింది ముఖానికి 4, ఈ రెండిటినీ కలిపే నిలువు అంచులు 4: మొత్తం 12.
ఆయిలర్ సూత్రం F + V − E = 2 తో కూడా సరిచూడవచ్చు: 6 + 8 − E = 2 కాబట్టి E = 12. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) 12.
ఆప్షన్ (1) 8 శీర్షాల సంఖ్య, ఆప్షన్ (3) 6 ముఖాల సంఖ్య; వీటిని అంచులతో పొరబడకూడదు. ఆప్షన్ (2) 10 సమఘనానికి సంబంధించిన ఏ సంఖ్యా కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: సమఘనం: ముఖాలు 6, శీర్షాలు 8, అంచులు 12 (F + V − E = 2).
రెండు కోణాల కొలతల మొత్తం ఒక సరళ కోణము. దానిలోని ఒక కోణము అధిక కోణము అయితే రెండవ కోణం
(1)లంబ కోణం
(2)అల్ప కోణం
(3)పరావర్తన కోణం
(4)సరళ కోణం
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) అల్ప కోణం
రెండు కోణాల మొత్తం సరళకోణం (180°). వాటిలో ఒకటి అధిక కోణం (Obtuse Angle) అయితే రెండోది ఏ రకమో చెప్పాలి.
మొత్తం 180° అయ్యే రెండు కోణాలను సంపూరక కోణాలు (Supplementary Angles) అంటారు. అధిక కోణం అంటే 90° కంటే ఎక్కువ, 180° కంటే తక్కువ ఉండే కోణం. అల్ప కోణం (Acute Angle) అంటే 90° కంటే తక్కువ ఉండే కోణం.
ఒక కోణం 90° కంటే ఎక్కువ కాబట్టి రెండో కోణం = 180° − (90° కంటే ఎక్కువ) = 90° కంటే తక్కువ. ఉదాహరణకు 120° + 60° = 180°; ఇక్కడ 60° అల్ప కోణం. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) అల్ప కోణం.
ఆప్షన్ (1) లంబ కోణం (90°) అయితే మొదటిది కూడా 90° అవ్వాలి, అధిక కోణం కాదు. ఆప్షన్ (3) పరావర్తన కోణం 180° కంటే పెద్దది, ఆప్షన్ (4) సరళ కోణం 180°; ఇవి కలిస్తే మొత్తం 180° దాటిపోతుంది.
గుర్తుంచుకోండి: సంపూరక జతలో ఒకటి అధికమైతే రెండోది తప్పనిసరిగా అల్పం.
ఒక బిందువు నుండి బయలుదేరి, నిర్దేశిత దిశలో అనంతంగా సాగిపోతూ వుండేది
(1)రేఖ
(2)బిందువు
(3)కిరణము
(4)రేఖా ఖండము
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) కిరణము
ఒక చివరి బిందువు మాత్రమే ఉండి, ఒకే దిశలో అంతం లేకుండా సాగే సరళ మార్గం పేరు అడుగుతున్నారు.
జ్యామితిలో మూడు ప్రాథమిక భావనలు ఉన్నాయి. రేఖ (Line) రెండు దిశల్లోనూ అనంతంగా సాగుతుంది, దానికి చివరి బిందువులు ఉండవు. రేఖాఖండం (Line Segment) కు రెండు చివరి బిందువులు ఉంటాయి, దాని పొడవు కొలవవచ్చు. కిరణం (Ray) కు ఒకే చివరి బిందువు ఉంటుంది, అది ఒక దిశలో అనంతంగా సాగుతుంది.
ప్రశ్నలో చెప్పిన లక్షణం (ఒక ప్రారంభ బిందువు + ఒకే దిశలో అంతం లేదు) కిరణానికి సరిపోతుంది. సూర్యకిరణం దీనికి మంచి ఉదాహరణ. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) కిరణము.
ఆప్షన్ (1) రేఖకు చివరి బిందువే లేదు. ఆప్షన్ (4) రేఖాఖండానికి రెండు చివర్లు ఉన్నాయి, అది అనంతంగా సాగదు. ఆప్షన్ (2) బిందువు ఒక స్థానాన్ని మాత్రమే సూచిస్తుంది, దానికి పొడవే లేదు.
గుర్తుంచుకోండి: చివరి బిందువులు: రేఖ 0, కిరణం 1, రేఖాఖండం 2.
82mnp అనే బీజీయ సమాసం ఏ రకానికి చెందుతుందో అడుగుతున్నారు.
బీజీయ సమాసాన్ని అందులోని పదాల (Terms) సంఖ్యను బట్టి వర్గీకరిస్తాం. పదాలు + లేదా − గుర్తులతో వేరవుతాయి. ఒక పదం ఉంటే ఏకపది (Monomial), రెండు పదాలు ఉంటే ద్విపది (Binomial), మూడు పదాలు ఉంటే త్రిపది (Trinomial).
82mnp లో 82, m, n, p అన్నీ గుణకారంతో కలిసి ఉన్నాయి; మధ్యలో + లేదా − గుర్తు లేదు. కాబట్టి ఇది ఒకే పదం, అంటే ఏకపది. సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1).
ఇక్కడ చాలామంది m, n, p మూడు చరరాశులు ఉన్నాయి కాబట్టి ఆప్షన్ (3) త్రిపది అనుకుంటారు; కానీ పదాల సంఖ్యను లెక్కించాలి, చరరాశుల సంఖ్యను కాదు. ఆప్షన్ (2) ద్విపదికి రెండు పదాలు కావాలి, ఉదా: m + n. ఆప్షన్ (4) బహుపది అనేది సాధారణ పేరు; ఈ ప్రశ్నకు కచ్చితమైన జవాబు ఏకపది.
గుర్తుంచుకోండి: పదాలను లెక్కించడానికి + , − గుర్తులను లెక్కించండి, అక్షరాలను కాదు.
x²yz + xy²z + xyz² అనే సమాసాన్ని కారణాంకాలుగా (Factors) విభజించాలి.
అన్ని పదాల్లో ఉండే ఉమ్మడి కారణాంకాన్ని (గసాభా) బయటకు తీయడం మొదటి పద్ధతి. ప్రతి చరరాశికి అన్ని పదాల్లో ఉన్న కనిష్ఠ ఘాతాన్ని తీసుకోవాలి.
మూడు పదాల్లోనూ x, y, z ఒక్కోటి కనీసం ఘాతం 1 తో ఉన్నాయి, కాబట్టి ఉమ్మడి కారణాంకం xyz. x²yz ÷ xyz = x, xy²z ÷ xyz = y, xyz² ÷ xyz = z. కాబట్టి సమాసం = xyz(x + y + z). సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4).
ఆప్షన్ (3) xyz(x² + y² + z²) ను విస్తరిస్తే x³yz + xy³z + xyz³ వస్తుంది, ఇచ్చిన సమాసం రాదు. ఆప్షన్ (1) లో x² ఉమ్మడి కారణాంకం కాదు, ఎందుకంటే xy²z లో x ఘాతం 1 మాత్రమే. ఆప్షన్ (2) లో y² కూడా అన్ని పదాల్లో లేదు.
గుర్తుంచుకోండి: కారణాంకాలు సరైనవో చూడాలంటే జవాబును విస్తరించి సరిచూడండి.
ఆప్షన్ (1) 16, ఆప్షన్ (3) 4² (ఇది కూడా 16) అంటే భాగించడానికి బదులు గుణించినట్టు లేదా (1/4)⁻² విలువను మాత్రమే రాసినట్టు. ఆప్షన్ (4) (1/3)² = 1/9; రుణ ఘాతాన్ని సరిగా మార్చకపోతే ఇలాంటి జవాబు వస్తుంది.
గుర్తుంచుకోండి: రుణ ఘాతం కనిపిస్తే ముందు భిన్నాన్ని తిరగేయండి: (1/a)⁻ⁿ = aⁿ.
రాజు తండ్రి వయస్సు రాజు వయస్సునకు మూడు రెట్లు కంటే 5 సంవత్సరాలు ఎక్కువ. రాజు తండ్రి వయస్సు 44 సం॥ అయినప్పుడు రాజు యొక్క వయస్సు
(1)13
(2)15
(3)39
(4)29
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) 13
తండ్రి వయస్సు = రాజు వయస్సుకు మూడు రెట్లు + 5. తండ్రి వయస్సు 44 ఏళ్లు. రాజు వయస్సు కనుక్కోవాలి.
మాటల సమస్యను సమీకరణంగా మార్చాలి. రాజు వయస్సు x అనుకుందాం. "మూడు రెట్లు" అంటే 3x, "5 ఎక్కువ" అంటే + 5. కాబట్టి తండ్రి వయస్సు 3x + 5.
3x + 5 = 44 → 3x = 44 − 5 = 39 → x = 39 ÷ 3 = 13. సరిచూడండి: 3 × 13 + 5 = 44. కాబట్టి రాజు వయస్సు 13 ఏళ్లు, సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1).
ఆప్షన్ (3) 39 అంటే 3x విలువ మాత్రమే; 3 తో భాగించడం మరిచిపోతే ఇది వస్తుంది. ఆప్షన్ (2) 15 వేస్తే తండ్రి వయస్సు 50, ఆప్షన్ (4) 29 వేస్తే 92 అవుతుంది; ఏదీ 44 కాదు.
గుర్తుంచుకోండి: చివరి మెట్టు వరకు వెళ్లండి: 3x విలువ వచ్చాక x కనుక్కోవడం మరిచిపోకండి.
15 లీటర్లు 500 మిల్లీలీటర్లను పూర్తిగా మిల్లీలీటర్లలో రాయాలి.
1 లీటరు = 1000 మిల్లీలీటర్లు. పెద్ద ప్రమాణాన్ని చిన్న ప్రమాణంలోకి మార్చేటప్పుడు గుణిస్తాం. లీటర్ల భాగాన్ని మిల్లీలీటర్లలోకి మార్చి, మిగిలిన మిల్లీలీటర్లను కలపాలి.
15 లీ = 15 × 1000 = 15000 మి.లీ. దానికి 500 మి.లీ కలిపితే 15000 + 500 = 15500 మి.లీ. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3).
ఆప్షన్ (4) 15000 మి.లీ లో 500 మి.లీ కలపడం మరిచిపోయారు. ఆప్షన్ (1) 1550, ఆప్షన్ (2) 155 లు 1 లీ = 100 మి.లీ లేదా 10 మి.లీ అనుకుంటే వచ్చే తప్పులు.
గుర్తుంచుకోండి: లీటర్లను మి.లీ చేయాలంటే 1000 తో గుణించండి.
తిరుపతి నుండి చెన్నై (తిరుపతి ఎక్స్ప్రెస్) బయలుదేరు సమయం 6:05am మరియు చేరు సమయం 12:10pm. మొత్తం ప్రయాణకాలం (గంటలలో)
(1)6:50
(2)6:05
(3)6:10
(4)6:30
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) 6:05
రైలు ఉదయం 6:05 కు బయలుదేరి మధ్యాహ్నం 12:10 కు చేరుతుంది. మొత్తం ప్రయాణ సమయం గంటలు:నిమిషాల రూపంలో కావాలి.
కాల వ్యవధి = చేరిన సమయం − బయలుదేరిన సమయం. 12:10 pm మధ్యాహ్నం కాబట్టి 24 గంటల పద్ధతిలో కూడా 12:10 గానే ఉంటుంది. గంటలను గంటల నుంచి, నిమిషాలను నిమిషాల నుంచి వేర్వేరుగా తీసివేయాలి.
గంటలు: 12 − 6 = 6. నిమిషాలు: 10 − 5 = 5. కాబట్టి ప్రయాణ సమయం 6 గంటల 5 నిమిషాలు, అంటే 6:05. మరో విధంగా: 6:05 నుంచి 12:05 వరకు 6 గంటలు, తర్వాత 5 నిమిషాలు. సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2).
ఆప్షన్ (3) 6:10 చేరిన సమయంలోని నిమిషాలను నేరుగా రాసినట్టు. ఆప్షన్ (1) 6:50 అంటే 6 గంటల 50 నిమిషాలు, ఆప్షన్ (4) 6:30 అంటే 6 గంటల 30 నిమిషాలు; ఇవి లెక్కకు సరిపోవు.
గుర్తుంచుకోండి: కాల వ్యవధిలో గంటలు, నిమిషాలను వేర్వేరుగా తీసివేయండి.
600 చ.సెం.మీ. ఉపరితల వైశాల్యం గల సమఘనం యొక్క భుజం పొడవు
(1)10 సెం.మీ.
(2)100 సెం.మీ.
(3)1 సెం.మీ.
(4)600 సెం.మీ.
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) 10 సెం.మీ.
సమఘనం మొత్తం ఉపరితల వైశాల్యం 600 చ.సెం.మీ. దాని భుజం (అంచు) పొడవు కనుక్కోవాలి.
సమఘనానికి 6 సమాన చతురస్ర ముఖాలు ఉంటాయి. ఒక్కో ముఖం వైశాల్యం a². కాబట్టి సమఘనం మొత్తం ఉపరితల వైశాల్యం = 6a², ఇక్కడ a భుజం పొడవు.
6a² = 600 → a² = 600 ÷ 6 = 100 → a = √100 = 10 సెం.మీ. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) 10 సెం.మీ.
ఆప్షన్ (2) 100 సెం.మీ అనేది a² విలువ; వర్గమూలం తీయడం మరిచిపోతే ఇది వస్తుంది. ఆప్షన్ (4) 600 వైశాల్యాన్నే పొడవుగా రాసినట్టు. ఆప్షన్ (3) 1 సెం.మీ భుజం అయితే ఉపరితల వైశాల్యం 6 చ.సెం.మీ మాత్రమే.
గుర్తుంచుకోండి: సమఘనం: ఉపరితల వైశాల్యం 6a², ఘనపరిమాణం a³.
వృత్తాకార షీట్ యొక్క చుట్టుకొలత 154మీ. అయితే దాని వ్యాసము
(1)50 మీ.
(2)24.5 మీ.
(3)49 మీ.
(4)25.5 మీ.
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (3) 49 మీ.
వృత్తం చుట్టుకొలత (పరిధి) 154 మీ. దాని వ్యాసం కనుక్కోవాలి.
వృత్తం చుట్టుకొలత C = πd = 2πr, ఇక్కడ d వ్యాసం, r వ్యాసార్ధం. ఈ ప్రశ్నల్లో π = 22/7 తీసుకుంటాం. కాబట్టి d = C ÷ π.
d = 154 ÷ (22/7) = 154 × 7/22 = 7 × 7 = 49 మీ. సరిచూడండి: 22/7 × 49 = 22 × 7 = 154. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) 49 మీ.
ఆప్షన్ (2) 24.5 మీ వ్యాసార్ధం (r = 49 ÷ 2); ప్రశ్న వ్యాసం అడిగింది, వ్యాసార్ధం కాదు. ఇక్కడ చాలామంది ఈ పొరపాటు చేస్తారు. ఆప్షన్ (1) 50, ఆప్షన్ (4) 25.5 లు లెక్క నుంచి రావు.
గుర్తుంచుకోండి: చుట్టుకొలత ఇస్తే: వ్యాసం = C × 7/22, వ్యాసార్ధం = దానిలో సగం.
' గణితం ' అనే తెలుగుపదం, ఈ సంస్కృత పదం నుండి ఏర్పడింది.
(1)గుణం
(2)గణ్
(3)మాథ్
(4)లెక్కించుట
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) గణ్
"గణితం" అనే పదం ఏ సంస్కృత మూల పదం (ధాతువు) నుంచి వచ్చిందో అడుగుతున్నారు.
సంస్కృతంలో "గణ్" అనే ధాతువుకు "లెక్కించు" అని అర్థం. దాని నుంచి గణన (లెక్కించడం), గణితం (లెక్కించినది, లెక్కల శాస్త్రం) అనే పదాలు ఏర్పడ్డాయి. గణిత స్వభావం పాఠంలో ఈ వ్యుత్పత్తి తరచుగా అడుగుతారు.
కాబట్టి గణితం అనే పదానికి మూలం "గణ్", సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2).
ఆప్షన్ (1) గుణం అంటే లక్షణం; అది గణితం పదానికి మూలం కాదు.ఆప్షన్ (3) మాథ్ (Math) సంస్కృత పదం కాదు; Mathematics అనే ఆంగ్ల పదం గ్రీకు భాషలోని "మాథెమా" (నేర్చుకునేది) నుంచి వచ్చింది. ఆప్షన్ (4) లెక్కించుట ఆ ధాతువు తెలుగు అర్థం మాత్రమే, సంస్కృత పదం కాదు.
విద్యార్థి పాఠశాల విద్యాభ్యాసం పూర్తి కాగానే భవిష్యత్ జీవితానికి సన్నాహపరచడం అనేది దిగువ ఏ రకపు విలువ
(1)ప్రయోజన విలువ
(2)సాంస్కృతిక విలువ
(3)క్రమశిక్షణ విలువ
(4)సన్నాహక విలువ
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) సన్నాహక విలువ
పాఠశాల చదువు ముగిశాక విద్యార్థిని భవిష్యత్ జీవితానికి సిద్ధం చేసే గణిత బోధన విలువ ఏదో అడుగుతున్నారు.
గణిత బోధనకు ఉండే ముఖ్య విలువలు: ప్రయోజన విలువ (Utilitarian Value) రోజువారీ జీవితంలో లెక్కల ఉపయోగం; సాంస్కృతిక విలువ (Cultural Value) నాగరికత, కళలు, సంస్కృతి అభివృద్ధిలో గణితం పాత్ర; క్రమశిక్షణ విలువ (Disciplinary Value) తార్కిక ఆలోచన, కచ్చితత్వం, ఏకాగ్రత వంటి మానసిక శిక్షణ; సన్నాహక విలువ (Preparatory Value) ఉన్నత చదువులకు, వృత్తులకు, భవిష్యత్ జీవితానికి సిద్ధం చేయడం.
ప్రశ్నలోని ముఖ్య పదాలు "భవిష్యత్ జీవితానికి సన్నాహపరచడం". ఇది సన్నాహక విలువకు నిర్వచనం. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) సన్నాహక విలువ.
ఆప్షన్ (1) ప్రయోజన విలువ ప్రస్తుత దైనందిన అవసరాల గురించి, భవిష్యత్ సన్నద్ధత గురించి కాదు. ఆప్షన్ (2) సాంస్కృతిక విలువ సంస్కృతి, నాగరికతకు సంబంధించినది. ఆప్షన్ (3) క్రమశిక్షణ విలువ మనసుకు ఇచ్చే శిక్షణ గురించి.
గుర్తుంచుకోండి: సన్నాహక = సిద్ధం చేయడం (ఉన్నత చదువులు, వృత్తి, భవిష్యత్తు).
సమస్య సాధన కొరకు సమస్యను అనేక భాగాలుగా విభజించి పరిష్కరించే పద్ధతి
(1)విశ్లేషణ పద్ధతి
(2)సంశ్లేషణ పద్ధతి
(3)ఆగమన పద్ధతి
(4)నిగమన పద్ధతి
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) విశ్లేషణ పద్ధతి
ఒక సమస్యను చిన్న భాగాలుగా విడగొట్టి పరిష్కరించే బోధనా పద్ధతి పేరు అడుగుతున్నారు.
విశ్లేషణ పద్ధతి (Analytic Method) లో "తెలియని దాని" నుంచి మొదలుపెట్టి, సమస్యను చిన్న భాగాలుగా విభజిస్తూ "తెలిసిన దాని" వరకు వెళ్తాం. విశ్లేషణ అంటేనే విడదీయడం. సంశ్లేషణ పద్ధతి (Synthetic Method) దీనికి వ్యతిరేకం: తెలిసిన విషయాలను కలుపుతూ తెలియని దాని వరకు వెళ్తాం.
ప్రశ్నలో "అనేక భాగాలుగా విభజించి" అని ఉంది. ఇది విశ్లేషణ పద్ధతి లక్షణం. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) విశ్లేషణ పద్ధతి.
ఆప్షన్ (2) సంశ్లేషణ పద్ధతి భాగాలను కలుపుతుంది, విడదీయదు. ఆప్షన్ (3) ఆగమన పద్ధతి (Inductive Method) ఉదాహరణల నుంచి సాధారణ సూత్రానికి వెళ్తుంది. ఆప్షన్ (4) నిగమన పద్ధతి (Deductive Method) సూత్రం నుంచి ఉదాహరణలకు వెళ్తుంది. ఈ రెండూ సమస్యను విభజించడం గురించి కావు.
ఒక చెక్కబల్లపై సమాన దూరాలలో అడ్డు, నిలువు వరుసలలో మేకులు బిగించి తయారుచేయబడిన పరికరం
(1)జియోబోర్డ్
(2)పెగ్బోర్డు
(3)గ్రిడ్ పేపర్
(4)బ్లాక్ / గ్రీన్బోర్డ్
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) జియోబోర్డ్
చెక్కపలకపై సమాన దూరాల్లో అడ్డ, నిలువు వరుసల్లో మేకులు కొట్టి తయారుచేసే గణిత బోధనోపకరణం పేరు అడుగుతున్నారు.
జియోబోర్డ్ (Geo Board) ఇలాగే తయారవుతుంది: చెక్కపలకపై గ్రిడ్ లాగా మేకులు బిగిస్తారు. రబ్బరు బ్యాండ్లను మేకులకు తగిలించి త్రిభుజాలు, చతురస్రాలు, బహుభుజులు వంటి ఆకారాలు చేయవచ్చు. చుట్టుకొలత, వైశాల్యం, కోణాల భావనలను చేతులతో చేసి నేర్చుకోవడానికి ఇది ఉపయోగపడుతుంది.
ప్రశ్నలోని వర్ణన జియోబోర్డ్కు సరిపోతుంది. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) జియోబోర్డ్.
ఆప్షన్ (2) పెగ్బోర్డులో మేకులు కాదు, రంధ్రాలు ఉంటాయి; వాటిలో పెగ్లు (చిన్న మేకుల్లాంటి కర్రలు) గుచ్చి లెక్కించడం, నమూనాలు నేర్పుతారు. ఆప్షన్ (3) గ్రిడ్ పేపర్ కాగితం, చెక్క పరికరం కాదు. ఆప్షన్ (4) బ్లాక్ / గ్రీన్బోర్డ్ రాయడానికి వాడే బోర్డు, దానిపై మేకులు ఉండవు.
గుర్తుంచుకోండి: జియోబోర్డ్ = చెక్క + మేకుల గ్రిడ్ + రబ్బరు బ్యాండ్లు → ఆకారాలు.
యూనిట్లోని సబ్యూనిట్ నందు పీరియడ్లో బోధించడానికి తగిన విషయంపై తయారుచేసే పథకం
(1)వార్షిక ప్రణాళిక
(2)యూనిట్ ప్రణాళిక
(3)ప్రయోగశాల ప్రణాళిక
(4)పీరియడ్ ప్రణాళిక
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) పీరియడ్ ప్రణాళిక
ఒక యూనిట్లోని ఉప యూనిట్ (Sub Unit) విషయాన్ని ఒక పీరియడ్లో బోధించడానికి తయారుచేసే ప్రణాళిక పేరు అడుగుతున్నారు.
ఉపాధ్యాయుడు మూడు స్థాయిల్లో ప్రణాళిక వేస్తాడు. వార్షిక ప్రణాళిక (Year Plan) మొత్తం సంవత్సరానికి యూనిట్లను నెలల వారీగా పంచుతుంది. యూనిట్ ప్రణాళిక (Unit Plan) ఒక పూర్తి యూనిట్ను ఎన్ని పీరియడ్లలో, ఏ క్రమంలో బోధించాలో చూపుతుంది. పీరియడ్ ప్రణాళిక (Period Plan / Lesson Plan) ఒక పీరియడ్లో బోధించే చిన్న భాగానికి లక్ష్యాలు, బోధనా కృత్యాలు, మూల్యాంకనాన్ని వివరిస్తుంది.
ప్రశ్నలో "సబ్యూనిట్", "పీరియడ్లో" అనే పదాలు ఉన్నాయి. ఇది పీరియడ్ ప్రణాళిక. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) పీరియడ్ ప్రణాళిక.
ఆప్షన్ (1) వార్షిక ప్రణాళిక సంవత్సరం మొత్తానికి, ఆప్షన్ (2) యూనిట్ ప్రణాళిక పూర్తి యూనిట్కు; ఇవి ఒక పీరియడ్ కంటే చాలా పెద్దవి. ఆప్షన్ (3) ప్రయోగశాల ప్రణాళిక ప్రయోగశాల కృత్యాల నిర్వహణకు సంబంధించినది.
గుర్తుంచుకోండి: వార్షిక → యూనిట్ → పీరియడ్: పెద్దది నుంచి చిన్నదానికి.
ఐచ్ఛికం ఎంపిక చేయటం ద్వారా జవాబులు రాసే రకానికి చెందిన ప్రశ్నలు
(1)లఘు సమాధాన ప్రశ్నలు
(2)వ్యాసరూప ప్రశ్నలు
(3)సంక్షిప్త సమాధాన ప్రశ్నలు
(4)లక్ష్యాత్మక ప్రశ్నలు
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) లక్ష్యాత్మక ప్రశ్నలు
ఇచ్చిన ఐచ్ఛికాల్లో (Options) ఒకదాన్ని ఎంచుకుని జవాబు రాసే ప్రశ్నలను ఏమంటారో అడుగుతున్నారు.
ప్రశ్నలను రెండు పెద్ద రకాలుగా చూడవచ్చు. విద్యార్థి స్వయంగా జవాబు రాసేవి (Supply Type): వ్యాసరూప, సంక్షిప్త సమాధాన, లఘు సమాధాన ప్రశ్నలు. ఇచ్చిన జవాబుల్లో సరైనది ఎంచుకునేవి (Selection Type): బహుళైచ్ఛిక (Multiple Choice), జతపరచడం, సరి/తప్పు వంటి లక్ష్యాత్మక ప్రశ్నలు (Objective Type Questions).
ఐచ్ఛికాన్ని ఎంచుకోవడం లక్ష్యాత్మక ప్రశ్నల లక్షణం. వీటికి ఒకే కచ్చితమైన జవాబు ఉంటుంది, ఎవరు దిద్దినా ఒకే మార్కు వస్తుంది. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) లక్ష్యాత్మక ప్రశ్నలు. మీరు ఇప్పుడు రాస్తున్న ఈ పరీక్ష కూడా ఇదే రకం.
ఆప్షన్ (1) లఘు సమాధాన, ఆప్షన్ (3) సంక్షిప్త సమాధాన ప్రశ్నల్లో విద్యార్థి ఒక పదం నుంచి కొన్ని వాక్యాల వరకు సొంతంగా రాయాలి. ఆప్షన్ (2) వ్యాసరూప ప్రశ్నల్లో విస్తృతంగా, సొంత మాటల్లో రాయాలి. వీటిలో ఎంచుకోవడానికి ఐచ్ఛికాలు ఉండవు.
గుర్తుంచుకోండి: ఎంచుకునేది = లక్ష్యాత్మక; సొంతంగా రాసేది = లఘు / సంక్షిప్త / వ్యాసరూప.
AP TET March 2024 Paper 1Bలో గణితం నుంచి ఎన్ని ప్రశ్నలు వచ్చాయి?
30 ప్రశ్నలు వచ్చాయి: ప్రశ్న 91 నుంచి 120 వరకు. పరీక్ష 5 మార్చి 2024న జరిగింది.
ఈ సెక్షన్లో ఏ టాపిక్ల నుంచి ఎక్కువ ప్రశ్నలు వచ్చాయి?
ఎక్కువ ప్రశ్నలు వచ్చిన టాపిక్లు: క్షేత్రమితి, కొలతలు (6), వాణిజ్య గణితం (నిష్పత్తి, శాతం, లాభనష్టాలు, వడ్డీ, కాలం-పని) (5), సంఖ్యా వ్యవస్థ (4), బీజగణితం (4).
ఈ సమాధానాలు అధికారిక కీ ప్రకారమేనా?
అవును, సమాధానాలు అధికారిక కీ నుంచి తీసుకున్నాం. ఈ సెక్షన్లో ప్రతి ప్రశ్నకు కీ ఒకే ఆప్షన్ను ఇచ్చింది. వివరణలు మా సొంతం.