సహచరుల మధ్యవర్తిత్వ బోధన (పీర్ మీడియేటెడ్ ఇన్స్ట్రక్షన్)
- విద్యార్థులను చిన్న చిన్న బృందాలుగా చేసి వారికి నేర్చుకునే అవకాశాలు ఇవ్వడం; అన్ని దశల్లో వారు నేర్చుకుంటున్నారా, ఉపాధ్యాయుల పద్ధతులు అందరికీ అందుబాటులో ఉన్నాయా అని చూడటం.
- ప్రత్యేక అవసరాలు గల అభ్యాసకులకు గణితం వంటి సబ్జెక్టుల్లో ప్రత్యేక ఇబ్బందులు ఉంటాయి. ఇలాంటి సబ్జెక్టులను, ఇతర కష్టమైన అంశాలను వారు తోటి విద్యార్థుల మధ్యవర్తిత్వం ద్వారా సులువుగా నేర్చుకుంటారు.
- బృందాల్లోనే చిన్న చిన్న సమస్యలు పరిష్కారమవుతాయి; విద్యార్థుల ప్రవర్తనా ప్రతిస్పందనల్లో మార్పులు వస్తాయి; వారు ఎంచుకునే విషయం, సూచనల్లోనూ మార్పులు వస్తాయి.
పీర్ ట్యూటరింగ్ అంటే ఏమిటి? ఎందుకు?
- పీర్ ట్యూటరింగ్ (సహచర బోధన) అంటే తరగతిలో ఒక విద్యార్థి మరో విద్యార్థికి నేర్పించడం. ఇది సరళమైన, సహచరుల మధ్యవర్తిత్వ పద్ధతి.
- తక్కువ స్థాయి విద్యార్థులను ఉన్నత స్థాయిలో రాణించే విద్యార్థులతో జత చేస్తారు. జత చేసిన తర్వాత వారి అభిప్రాయాలు, ప్రవర్తనను విశ్లేషిస్తారు.
పీర్ ట్యూటరింగ్ను ఎందుకు ఎంచుకోవాలి?
- వయసు, తరగతి స్థాయి, సబ్జెక్టు స్థాయిల్లో విస్తృతంగా పరిశోధించబడిన పద్ధతి; బలమైన పరిశోధన ఆధారం ఉంది.
- విద్యార్థులు ఒకరికొకరు సహాయం చేసుకోవడానికి తోడ్పడుతుంది.
- చిన్న బృందాల్లో ప్రతి విద్యార్థికి స్పందించే అవకాశాలు పెరుగుతాయి.
- ఉపాధ్యాయుడికి, సహచర బృందాలకు మధ్య అనుసంధానం, సామాజిక అభివృద్ధి పెరుగుతాయి.
- పనిపై గడిపే సమయం, శ్రద్ధ, ఏకాగ్రత పెరుగుతాయి.
- ఆత్మవిశ్వాసం, స్వీయ సామర్థ్యం పెరుగుతాయి.
ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు
తరగతిలో ఒక విద్యార్థి మరొక విద్యార్థికి బోధించడాన్ని ఈ విధంగా అంటారు
- (1)సాహిత్య విద్యా శిక్షణ
- (2)స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ శిక్షణ
- (3)సమగ్ర విద్యా శిక్షణ
- (4)సహ విద్యార్థి శిక్షణ
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (4) సహ విద్యార్థి శిక్షణ
ఒక విద్యార్థి తన తోటి విద్యార్థికి నేర్పించే పద్ధతి పేరు ఏమిటో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.
తోటి విద్యార్థుల బోధన లేదా సహ విద్యార్థి శిక్షణ (Peer Tutoring)లో బాగా నేర్చుకున్న విద్యార్థి, ఉపాధ్యాయుడి పర్యవేక్షణలో, మరో విద్యార్థికి సహాయం చేస్తాడు. తోటి వారి భాష పిల్లలకు సులభంగా అర్థమవుతుంది, భయం లేకుండా ప్రశ్నలు అడుగుతారు. నేర్పించే విద్యార్థి అవగాహన కూడా లోతవుతుంది. సమ్మిళిత తరగతుల్లో ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలకు ఇది చాలా ఉపయోగకరమైన వ్యూహం.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) సహ విద్యార్థి శిక్షణ.
సాహిత్య విద్యా శిక్షణ (1) సాహిత్యానికి సంబంధించినది. స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ శిక్షణ (2) ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయులు ఇచ్చే శిక్షణ. సమగ్ర విద్యా శిక్షణ (3) సమగ్ర విద్యా విధానానికి సంబంధించినది. ఈ మూడూ విద్యార్థి విద్యార్థికి నేర్పడాన్ని సూచించవు.
గుర్తుంచుకోండి: Peer = తోటివారు; Peer Tutoring = తోటి విద్యార్థి నేర్పడం.
పీర్ ట్యూటరింగ్ రకాలు
| రకం | అర్థం |
|---|---|
| ఏకదిశ (యూనిడైరెక్షనల్) | ఒక విద్యార్థి ఎప్పుడూ నేర్పేవాడు (ట్యూటర్), మరొకరు ఎప్పుడూ నేర్చుకునేవాడు (ట్యూటీ) |
| ద్విదిశ / పరస్పర (బైడైరెక్షనల్) | ఇద్దరూ మార్చి మార్చి నేర్పేవారు, నేర్చుకునేవారు అవుతారు |
| తరగతి వ్యాప్త (క్లాస్వైడ్) | మొత్తం తరగతిని జతలుగా విడదీసి, అందరూ ఒకేసారి పనిచేస్తారు |
| వేర్వేరు వయసుల (క్రాస్-ఏజ్) | పెద్ద తరగతి విద్యార్థి చిన్న తరగతి విద్యార్థికి నేర్పిస్తాడు |
ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు
పీర్ ట్యూటరింగ్ యొక్క రకాలు
- (1)ఎక్స్టెన్షనల్, అప్రెంటిస్షిప్, ఏజ్–గ్రూప్, సెల్ఫ్–హెల్ప్
- (2)యూనిడైరెక్షనల్, బై–డైరెక్షనల్, క్లాస్–వైడ్, క్రాస్–ఏజ్ పీర్
- (3)ఎన్రిచ్మెంట్, స్కిల్ బేసెడ్, బేసిక్ లిటరసీ, నాన్–ఫార్మల్
- (4)కో ఆపరేటివ్, క్రూసియల్, క్లవర్, కమాండ్
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) యూనిడైరెక్షనల్, బై–డైరెక్షనల్, క్లాస్–వైడ్, క్రాస్–ఏజ్ పీర్
సహచర బోధన (Peer Tutoring) లో ఉన్న రకాలను గుర్తించాలి.
సహచర బోధనలో ఒక విద్యార్థి మరో విద్యార్థికి నేర్పుతాడు. సమ్మిళిత తరగతిలో CWSN కు ఇది బాగా ఉపయోగపడుతుంది. దీని ముఖ్య రకాలు: ఏకదిశ (Unidirectional) – ఒకరు ఎప్పుడూ బోధకుడు, మరొకరు ఎప్పుడూ నేర్చుకునేవాడు; ద్విదిశ (Bi-directional/Reciprocal) – ఇద్దరూ పాత్రలు మార్చుకుంటారు; తరగతి మొత్తం (Class-wide) – తరగతిలోని విద్యార్థులందరూ జతలుగా ఏర్పడి ఒకేసారి చేస్తారు; వేర్వేరు వయస్సుల (Cross-age) – పెద్ద తరగతి విద్యార్థి చిన్న తరగతి విద్యార్థికి నేర్పుతాడు.
ఈ నాలుగు రకాలు ఆప్షన్ (2) లో ఉన్నాయి. కాబట్టి అదే సరైన జవాబు.
ఆప్షన్ (1) లో అప్రెంటిస్షిప్, సెల్ఫ్–హెల్ప్ వంటివి వృత్తి శిక్షణ, స్వయం సహాయ పదాలు. ఆప్షన్ (3) లోనివి విద్యా కార్యక్రమాల రకాలు. ఆప్షన్ (4) లోని పదాలు కేవలం 'C' అక్షరంతో మొదలయ్యే పదాలు, సహచర బోధన రకాలు కావు.
గుర్తుంచుకోండి: ఏకదిశ, ద్విదిశ, క్లాస్–వైడ్, క్రాస్–ఏజ్ = పీర్ ట్యూటరింగ్ రకాలు.
తరగతి వ్యాప్త పీర్ ట్యూటరింగ్ (CWPT)
- CWPT అమెరికాలోని కాన్సాస్ విశ్వవిద్యాలయంలోని జూనిపర్ గార్డెన్స్ చిల్డ్రన్స్ ప్రాజెక్ట్ నుంచి వచ్చింది. దీనిపై 15 సంవత్సరాలకు పైగా అధ్యయనం జరిగింది.
- దీని ఆధారంగా డగ్ ఫుక్స్, లిన్ ఫుక్స్, వారి సహచరులు సహచర సహాయ అభ్యసన వ్యూహాలను (PALS) అభివృద్ధి చేశారు.
- కీలక అంశాలు: సహకార అభ్యాసకులు; అత్యంత నిర్మాణాత్మక (స్ట్రక్చర్డ్) సంకర్షణ; తరగతి స్థాయి కీలక నైపుణ్యాలపై దృష్టి; ప్రోత్సాహం (రీఇన్ఫోర్స్మెంట్) ద్వారా ప్రవర్తనలో మార్పు.
CWPT ఎలా పనిచేస్తుంది?
- వేర్వేరు సామర్థ్య స్థాయిలు ఉన్న విద్యార్థుల సమూహంగా మొత్తం తరగతిని జతలుగా విభజిస్తారు.
- విద్యార్థులు కొన్నిసార్లు నేర్పేవారిగా (ట్యూటర్), కొన్నిసార్లు నేర్చుకునేవారిగా (ట్యూటీ) పాత్రలు మార్చుకుంటారు; స్పష్టమైన విధానాలు, ప్రత్యక్ష అభ్యాసం (రిహార్సల్) ఉంటాయి.
- ప్రతి పీర్ ట్యూటరింగ్ సమయం కనీసం 30 నిమిషాలు.
- విధానాలు ఎప్పుడూ ఒకేలా స్థిరంగా ఉంటాయి.
- విద్యార్థులు సాధించిన పురోగతిని అందరికీ ప్రకటిస్తారు; పాఠశాల వార్తాపత్రికల్లోనూ ప్రచురిస్తారు.
- విద్యార్థుల స్థాయిని బట్టి విషయాన్ని వారానికి ఒకసారి మారుస్తారు.
అమలు చేసే విధానం:
- విద్యార్థులకు అవసరమైన సామాజిక విషయాల్లో, తరగతి సబ్జెక్టుల్లో బోధన అమలు చేస్తారు.
- స్పష్టమైన కార్యక్రమం, నిర్దిష్ట లక్ష్యాలు పెడతారు. ఉదా: చదవడంలో 30% మెరుగుదల.
- 8 వారాల కాలంలో విద్యార్థులు అభివృద్ధి చెందేలా కార్యక్రమం రూపొందిస్తారు.
- ఎవరిని ఎవరితో జత చేస్తే బాగుంటుందో చాలా జాగ్రత్తగా చూసి జతలు నిర్ణయిస్తారు. ముందుగా పరీక్షించి, ఉన్నత స్థాయి విద్యార్థిని తక్కువ స్థాయి విద్యార్థితో జత చేస్తారు; ఆడ-మగ తేడా, ఆర్థిక, సామాజిక నేపథ్యాన్ని కూడా చూస్తారు.
- నియమాలు తప్పక పాటిస్తారు; ఇద్దరూ ఎలా సహకరించుకుంటున్నారో గమనిస్తారు. పుస్తకాలు, ఇతర వస్తువులు, సమయం, రోజులు ప్రణాళికాబద్ధంగా నిర్ణయిస్తారు.
- మూల్యాంకనం తరచూ చేస్తారు: కార్యక్రమం ఎంతవరకు విజయవంతమైంది, విద్యార్థుల్లో మార్పు వచ్చిందా అని చూస్తారు.
సహచర సహాయ అభ్యసనం (పీర్ అసిస్టెడ్ లెర్నింగ్)
- విద్యార్థులకు అదనపు సహాయం లేదా వేరే రకమైన సహాయం అవసరమైనప్పుడు సహచర సహాయం ఉపయోగపడుతుంది. ఎంతవరకు అవసరమో ఉపాధ్యాయుడు పర్యవేక్షించి ఈ పద్ధతులు అమలు చేస్తాడు.
- బృందంలో ప్రతి విద్యార్థికీ ట్యూటర్గా, ట్యూటీగా ఉండే అవకాశం ఇస్తారు; వారి సామర్థ్యాన్ని బట్టి మార్గదర్శనం చేస్తారు.
- సహచర సహాయం ఎక్కువగా ప్రాథమిక స్థాయి జోక్య కార్యక్రమాలు, ప్రీ-కిండర్గార్టెన్ స్థాయిలో, ముఖ్యంగా ఆటిజం, డౌన్ సిండ్రోమ్, దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలకు, సమ్మిళిత విద్యా కార్యక్రమాల్లో అవసరమవుతుంది.
- ఇలాంటి కార్యక్రమాల్లో సహచరుల మధ్యవర్తిత్వ జోక్యం (PMI) కార్యక్రమం తప్పక ఉంటుంది. ఉదా: జతలో ఒక పిల్లవాడు పూసలను దారానికి ఎక్కించగలడు కానీ కాగితాన్ని ఒక ఆకారంలో కత్తిరించలేడు. పూసలు ఎక్కించే పనిలో అతడు స్వయంగా చేస్తాడు; కత్తిరించే పనిలో జత సహాయం చేస్తుంది.
సహకార అభ్యసనం (కోఆపరేటివ్ లెర్నింగ్)
- పిల్లలు చిన్న బృందాలుగా కలిసి పనిచేస్తూ ఒకరికొకరు సహాయం చేసుకునే పద్ధతి. ప్రత్యేక అవసరాలు ఉన్న పిల్లలు ఇతరులతో పాటు పాల్గొని నేర్చుకోవడానికి ఇది తప్పనిసరి.
- ప్రాజెక్టు ఆధారిత అభ్యసనం (PBL) లో నిజ జీవిత సమస్యపై పిల్లలు ప్రణాళికాబద్ధమైన దశల్లో పనిచేస్తారు; ఇది నిర్మాణాత్మక అభ్యసన వాతావరణం ఇస్తుంది.
- సాంకేతికత మారుతున్న కొద్దీ ఉపాధ్యాయులకు, శిక్షకులకు నిరంతర శిక్షణ అవసరం.
- సమ్మిళిత తరగతుల్లో పనిచేసే ఉపాధ్యాయులకు సహకార అభ్యసన పద్ధతులు, బృంద బోధన నైపుణ్యాలు, వ్యక్తిగత బోధన వంటి మార్పుల్లో శిక్షణ ఇవ్వాలి.
ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు
సరియైనది గుర్తించుము. a) ప్రాజెక్ట్ ఆధారిత అభ్యసనం ఒక ప్రామాణికమైన వాతావరణాన్ని అందిస్తుంది మరియు సహకార అభ్యసనం ప్రత్యేక అవసరాలు గల విద్యార్థులకు ఉపయుక్తం. b) సాంకేతికతలు మారుతున్న కొద్దీ శిక్షకులకు నిరంతరం శిక్షణ ఇవ్వాల్సిన అవసరం వుంది.
- (1)a and b are correct
- (2)a only correct
- (3)b only correct
- (4)a and b are not correct
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (1) a and b are correct
ప్రాజెక్ట్ ఆధారిత అభ్యసనం, సహకార అభ్యసనం, శిక్షకుల నిరంతర శిక్షణ గురించిన రెండు ప్రవచనాలు సరైనవో కాదో చూడాలి.
ప్రాజెక్ట్ ఆధారిత అభ్యసనం (Project Based Learning – PBL) లో విద్యార్థులు నిజ జీవిత సమస్యపై ఒక ప్రణాళిక ప్రకారం, దశలవారీగా పనిచేస్తారు. ఇది వ్యవస్థీకృత, ప్రామాణికమైన అభ్యసన వాతావరణం ఇస్తుంది. సహకార అభ్యసనం (Co-operative Learning) లో చిన్న బృందాల్లో పిల్లలు ఒకరికొకరు సహాయం చేసుకుంటారు. ఇవి రెండూ ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలను (CWSN) తరగతిలో కలుపుకోవడానికి ఉపయోగపడతాయి. కాబట్టి (a) సరైనది.
సాంకేతికత వేగంగా మారుతోంది. కొత్త యాప్లు, సహాయక సాంకేతిక పరికరాలు, డిజిటల్ వేదికలు వస్తూనే ఉంటాయి. వాటిని తరగతిలో వాడాలంటే ఉపాధ్యాయులకు, శిక్షకులకు నిరంతరం శిక్షణ కావాలి. కాబట్టి (b) కూడా సరైనది. జవాబు ఆప్షన్ (1).
రెండూ సరైనవి కాబట్టి 'a మాత్రమే' (2), 'b మాత్రమే' (3), 'రెండూ తప్పు' (4) సరికావు.
గుర్తుంచుకోండి: PBL, సహకార అభ్యసనం CWSN కు మేలు; మారే సాంకేతికతకు నిరంతర శిక్షణ.
పరీక్ష కోణం: ఒక విద్యార్థి మరో విద్యార్థికి నేర్పడం = పీర్ ట్యూటరింగ్. రకాలు: ఏకదిశ, ద్విదిశ, తరగతి వ్యాప్త, వేర్వేరు వయసుల. CWPT = కాన్సాస్ విశ్వవిద్యాలయం, జూనిపర్ గార్డెన్స్ ప్రాజెక్ట్; ప్రతిసారి కనీసం 30 నిమిషాలు; మొత్తం తరగతి జతలుగా; పాత్రలు మారతాయి. PMI = సహచరుల మధ్యవర్తిత్వ జోక్యం.
మెమొరీ కోడ్: పీర్ ట్యూటరింగ్ రకాలు "ఏ-ద్వి-త-వ" - ఏకదిశ, ద్విదిశ, తరగతి వ్యాప్త, వేర్వేరు వయసుల. CWPT అంకెలు "30 - 8 - 15": ప్రతిసారి 30 నిమిషాలు, 8 వారాల కార్యక్రమం, 15 ఏళ్లకు పైగా పరిశోధన.