AP DSC స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ పేపర్లుEnglish Medium

AP TET March 2024 Paper 2B శిశు వికాసం, పెడగాజీ: ప్రశ్నలు, కీ, వివరణలు

AP TET March 2024 Paper 2B స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ పేపర్‌లో శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) సెక్షన్‌లో 30 ప్రశ్నలు ఉన్నాయి (ప్రశ్న 1 నుంచి 30 వరకు). ఎక్కువ ప్రశ్నలు వచ్చిన టాపిక్‌లు: వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు (12), చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు (6), సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL (6), ప్రజ్ఞ, సహజ సామర్థ్యం, సృజనాత్మకత (1). కింద ప్రతి ప్రశ్నకు అధికారిక కీ సమాధానం, తెలుగులో వివరణ ఉన్నాయి.

ఆధారం: AP పాఠశాల విద్యాశాఖ అధికారిక ప్రశ్నపత్రం, కీ ·చివరి మార్పు: · ExamBadi

శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్): ఏ టాపిక్ నుంచి ఏ ప్రశ్నలు వచ్చాయి?

టాపిక్ప్రశ్న సంఖ్యలుప్రశ్నలు
ప్రజ్ఞ, సహజ సామర్థ్యం, సృజనాత్మకత161
అభ్యసనం, అభ్యసన సిద్ధాంతాలు111
బోధనాభ్యసన ప్రక్రియ, తరగతి గది నిర్వహణ201
వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు4, 6, 8, 9, 10, 13, 17, 18, 24, 26, 27, 3012
చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు1, 3, 5, 19, 23, 256
సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL7, 12, 15, 21, 28, 296
గుర్తింపు, అంచనా, సత్వర జోక్యం141
పాఠ్యప్రణాళిక సవరణ, బోధన వ్యూహాలు, TLM21
థెరపీలు, సహాయక ఉపకరణాలు, పునరావాసం221

AP TET March 2024 Paper 2B శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్): ప్రశ్నలు, సమాధానాలు, వివరణలు

ప్రశ్న 1 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు

ఆలియవర్ జంగ్ జాతీయ భాషణ మరియు వినికిడి లోపాల సంస్థ కేంద్ర స్థానం ఇక్కడ కలదు

  1. (1)సికింద్రాబాద్
  2. (2)చెన్నై
  3. (3)ముంబాయి
  4. (4)న్యూ ఢిల్లీ
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) ముంబాయి

వినికిడి లోపం, భాషణ లోపాల కోసం పనిచేసే జాతీయ సంస్థ ప్రధాన కార్యాలయం ఏ నగరంలో ఉందో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

భారత ప్రభుత్వం ఒక్కో వైకల్యానికి ఒక జాతీయ సంస్థను నెలకొల్పింది. వినికిడి లోపం, భాషణ లోపాల కోసం ఉన్న సంస్థ ఆలీ యావర్ జంగ్ జాతీయ సంస్థ (AYJNISHD). దీని ప్రధాన కేంద్రం ముంబాయిలోని బాంద్రాలో ఉంది. దీనికి దేశంలో పలుచోట్ల ప్రాంతీయ కేంద్రాలు ఉన్నాయి.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) ముంబాయి.

సికింద్రాబాద్ (1)లో బుద్ధిమాంద్యత కోసం ఉన్న జాతీయ సంస్థ (NIEPID) ఉంది; అక్కడ AYJNISHD ప్రాంతీయ కేంద్రం మాత్రమే ఉంది, అందుకే చాలామంది (1) ఎంచుకుంటారు. చెన్నై (2)లో బహుళ వైకల్యాల జాతీయ సంస్థ (NIEPMD) ఉంది. న్యూ ఢిల్లీ (4)లోనూ ప్రాంతీయ కేంద్రమే ఉంది, ప్రధాన కేంద్రం కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: వినికిడి – ముంబాయి, బుద్ధిమాంద్యత – సికింద్రాబాద్, బహుళ వైకల్యం – చెన్నై.

ప్రశ్న 2 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·పాఠ్యప్రణాళిక సవరణ, బోధన వ్యూహాలు, TLM

ఉబ్బెత్తుగా ఉన్న చిత్రాలను ఈ పిల్లల బోధనలో ఉపయోగిస్తారు.

  1. (1)ఆటిజం స్పెక్ట్రమ్ డిజార్డర్
  2. (2)డౌన్స్ సిండ్రోమ్
  3. (3)దృష్టిలోపం
  4. (4)థలసేమియా
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) దృష్టిలోపం

ఉబ్బెత్తు చిత్రాలు (Embossed diagrams) ఏ పిల్లలకు బోధించడానికి వాడతారో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

ఉబ్బెత్తు చిత్రంలో గీతలు, ఆకారాలు కాగితం మీద పైకి లేచి ఉంటాయి. కంటితో చూడలేని పిల్లవాడు వేళ్లతో తడిమి ఆ ఆకారాన్ని తెలుసుకుంటాడు. ఇది స్పర్శ ద్వారా నేర్చుకునే పద్ధతి. Braille లాగే ఇది కూడా దృష్టిలోపం గల పిల్లలకు ముఖ్యమైన TLM.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) దృష్టిలోపం.

ఆటిజం (1) పిల్లలకు దృశ్య షెడ్యూళ్లు, చిత్రాల కార్డులు ఎక్కువ ఉపయోగపడతాయి. డౌన్స్ సిండ్రోమ్ (2) పిల్లలకు సరళమైన, మూర్త సామగ్రి కావాలి కానీ వారికి చూపు ఉంటుంది. థలసేమియా (4) ఒక రక్త సంబంధ వ్యాధి; దానికి ప్రత్యేక స్పర్శ సామగ్రి అవసరం లేదు.

గుర్తుంచుకోండి: తడిమి నేర్చుకునే సామగ్రి అంటే దృష్టిలోపం గుర్తు రావాలి.

ప్రశ్న 3 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు

జాతీయ ట్రస్ట్ చట్టం పరిధిలోకి రాని ఒక వైకల్యం

  1. (1)ఆటిజం
  2. (2)బహుళ వైకల్యం
  3. (3)సెరిబ్రల్ పాల్సీ
  4. (4)అభ్యసన సమస్యలు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) అభ్యసన సమస్యలు

National Trust Act 1999 కిందకు రాని వైకల్యం ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

National Trust Act 1999 నాలుగు వైకల్యాలు గల వ్యక్తుల సంక్షేమం కోసం వచ్చింది: ఆటిజం, సెరిబ్రల్ పాల్సీ, బుద్ధిమాంద్యత, బహుళ వైకల్యం. వీరికి జీవితాంతం ఇతరుల తోడు అవసరం కావచ్చు కాబట్టి సంరక్షకుల నియామకం (legal guardianship) వంటి ఏర్పాట్లు ఈ చట్టం చేసింది.

అభ్యసన సమస్యలు (Learning Disabilities) ఈ నాలుగింటిలో లేవు. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) అభ్యసన సమస్యలు.

ఆటిజం (1), బహుళ వైకల్యం (2), సెరిబ్రల్ పాల్సీ (3) మూడూ ఈ చట్టంలో పేరుతో ఉన్నాయి. కాబట్టి అవి 'రాని' వైకల్యాలు కావు.

గుర్తుంచుకోండి: National Trust = ఆటిజం, CP, బుద్ధిమాంద్యత, బహుళ వైకల్యం (నాలుగు మాత్రమే).

ప్రశ్న 4 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

మోనోప్లీజియా దీనికి సంబంధించినది

  1. (1)వినికిడి లోప అంధత్వం
  2. (2)సెరిబ్రల్ పాల్సీ
  3. (3)బుద్ధిమాంద్యత
  4. (4)అంధత్వం
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) సెరిబ్రల్ పాల్సీ

మోనోప్లీజియా (Monoplegia) అనే పదం ఏ వైకల్యానికి చెందిందో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

సెరిబ్రల్ పాల్సీ (CP)ని ఏ అవయవాలు ప్రభావితమయ్యాయో దాన్ని బట్టి విభజిస్తారు. 'మోనో' అంటే ఒకటి, 'ప్లీజియా' అంటే పక్షవాతం. ఒక్క చేయి లేదా ఒక్క కాలు మాత్రమే ప్రభావితమైతే మోనోప్లీజియా. ఒకవైపు చేయి, కాలు అయితే హెమిప్లీజియా, రెండు కాళ్లు అయితే పారాప్లీజియా, నాలుగు అవయవాలు అయితే క్వాడ్రిప్లీజియా.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) సెరిబ్రల్ పాల్సీ.

వినికిడి లోప అంధత్వం (1), అంధత్వం (4) ఇంద్రియ లోపాలు; వాటిలో అవయవాల పక్షవాతం ఉండదు. బుద్ధిమాంద్యత (3) మేధో సామర్థ్యానికి సంబంధించినది, చలనానికి కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: మోనో = ఒకటి: ఒకే అవయవం ప్రభావితమైన CP రకం.

ప్రశ్న 5 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు

క్రిందివానిలో ఏ చట్టం ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లల విద్యకు సంబంధించినది కాదు

  1. (1)RTE చట్టం
  2. (2)RPWD చట్టం
  3. (3)RTI చట్టం
  4. (4)RCI చట్టం
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) RTI చట్టం

ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లల (CWSN) విద్యతో సంబంధం లేని చట్టం ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

RTE Act 2009 ఆరు నుంచి పద్నాలుగేళ్ల పిల్లలందరికీ, దివ్యాంగ పిల్లలతో సహా, ఉచిత నిర్బంధ విద్యను హక్కుగా ఇచ్చింది. RPwD Act 2016 దివ్యాంగుల సమ్మిళిత విద్య గురించి ప్రత్యేక అధ్యాయం పెట్టింది. RCI Act 1992 ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుల శిక్షణ, నమోదును నియంత్రిస్తుంది. RTI Act 2005 మాత్రం ప్రభుత్వ సమాచారం పొందే హక్కు చట్టం; దానికి విద్యతో నేరుగా సంబంధం లేదు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) RTI చట్టం.

RTE (1), RPWD (2), RCI (4) మూడూ CWSN విద్యను నేరుగా ప్రభావితం చేస్తాయి. పేర్లు దగ్గరగా ఉండడం వల్ల RTE, RTI కలగలిసిపోకుండా జాగ్రత్తగా చదవండి.

గుర్తుంచుకోండి: RTI = సమాచార హక్కు; RTE = విద్యా హక్కు.

ప్రశ్న 6 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

తక్కువ బుద్ధి మాంద్యత గల వారి ప్రజ్ఞాలబ్ది

  1. (1)20-35
  2. (2)35-50
  3. (3)50-70
  4. (4)70-90
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) 50-70

స్వల్ప బుద్ధిమాంద్యత (Mild Intellectual Disability) గల వారి ప్రజ్ఞాలబ్ధి (IQ) ఏ పరిధిలో ఉంటుందో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

IQ ఆధారంగా బుద్ధిమాంద్యతను నాలుగు స్థాయిలుగా విభజిస్తారు: స్వల్ప (Mild) 50–70, మిత (Moderate) 35–50, తీవ్ర (Severe) 20–35, అతి తీవ్ర (Profound) 20 కన్నా తక్కువ. స్వల్ప స్థాయి పిల్లలు సరైన తోడ్పాటుతో సాధారణ బడిలో చదవగలరు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) 50-70.

20-35 (1) తీవ్ర స్థాయి, 35-50 (2) మిత స్థాయి. 70-90 (4) బుద్ధిమాంద్యత కాదు; అది సగటు కన్నా కొంచెం తక్కువ, సరిహద్దు (Borderline), మందకొడి అభ్యాసకుల పరిధి.

గుర్తుంచుకోండి: Mild 50–70, Moderate 35–50, Severe 20–35, Profound 20 లోపు.

ప్రశ్న 7 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL

ఈ పిల్లలకు ఇంటివద్దనే విద్య అందించాలి

  1. (1)తక్కువ స్థాయి బుద్ధిమాంద్యత
  2. (2)మిత స్థాయి బుద్ధి మాంద్యత
  3. (3)తీవ్రస్థాయి బుద్ధి మాంద్యత
  4. (4)తీవ్ర మరియు అతి తీవ్ర స్థాయి బుద్ధిమాంద్యత
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) తీవ్ర మరియు అతి తీవ్ర స్థాయి బుద్ధిమాంద్యత

ఇంటి వద్ద విద్య (Home Based Education) ఏ స్థాయి బుద్ధిమాంద్యత గల పిల్లలకు అవసరమో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

సమగ్ర శిక్ష కింద బడికి రాలేనంత తీవ్ర వైకల్యం గల పిల్లలకు ఇంటి వద్దే విద్య అందిస్తారు. ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుడు ఇంటికి వెళ్లి దినచర్య నైపుణ్యాలు, స్వయం సంరక్షణ, సంభాషణ నేర్పుతాడు, తల్లిదండ్రులకు శిక్షణ ఇస్తాడు. తీవ్ర, అతి తీవ్ర బుద్ధిమాంద్యత గల పిల్లలు సాధారణంగా ఈ కోవలోకి వస్తారు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) తీవ్ర, అతి తీవ్ర స్థాయి బుద్ధిమాంద్యత.

స్వల్ప (1), మిత (2) స్థాయి పిల్లలు తోడ్పాటుతో బడిలో చదవగలరు. ఆప్షన్ (3) తీవ్ర స్థాయిని మాత్రమే చెబుతోంది, అతి తీవ్ర స్థాయిని వదిలేసింది. రెండింటినీ కలిపిన (4) పూర్తి జవాబు.

గుర్తుంచుకోండి: బడికి రాలేని తీవ్ర, అతి తీవ్ర వైకల్యం = ఇంటి వద్ద విద్య.

ప్రశ్న 8 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

“వ్యక్తి స్వతంత్రంగా సమాజంలో వ్యవహరించడానికి అవసరమైన మానసిక సామర్థ్యం లేని తనాన్ని బుద్ధిమాంద్యతగా” నిర్వచించినవారు

  1. (1)స్మిత్, నెస్వర్త్
  2. (2)సి.బెండా
  3. (3)ఎఫ్.ఎమ్.హిల్
  4. (4)గెలాండెట్
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) స్మిత్, నెస్వర్త్

సమాజంలో స్వతంత్రంగా జీవించడానికి సరిపడా మానసిక సామర్థ్యం లేకపోవడమే బుద్ధిమాంద్యత అనే నిర్వచనం ఎవరిదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

బుద్ధిమాంద్యతను ఒకప్పుడు IQ తో మాత్రమే కొలిచేవారు. తర్వాత వచ్చిన నిర్వచనాలు వ్యక్తి సమాజంలో ఎంతవరకు స్వతంత్రంగా బతకగలడు అనే అనుకూల ప్రవర్తన (Adaptive Behaviour)కి కూడా ప్రాధాన్యం ఇచ్చాయి. ఈ నిర్వచనం అదే ఆలోచనను చెబుతోంది.

అధికారిక కీ ప్రకారం ఈ నిర్వచనం స్మిత్, నెస్వర్త్ (Smith, Neisworth) ఇచ్చారు. కాబట్టి జవాబు ఆప్షన్ (1).

గెలాండెట్ (4) వినికిడి లోపం గల వారి విద్యకు పేరుపొందిన వ్యక్తి, బుద్ధిమాంద్యత నిర్వచనంతో ఆయనకు సంబంధం లేదు. సి.బెండా (2), ఎఫ్.ఎమ్.హిల్ (3) పేర్లు కీ ప్రకారం సరైన జవాబు కావు.

గుర్తుంచుకోండి: సమాజంలో స్వతంత్రంగా వ్యవహరించలేకపోవడం నిర్వచనం = స్మిత్, నెస్వర్త్ (కీ ప్రకారం).

ప్రశ్న 9 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

అవగాహనా సమస్యలను తరచుగా ఈ పిల్లల్లో గమనిస్తాము

  1. (1)బుద్ధిమాంద్యత
  2. (2)దృష్టి లోపం
  3. (3)వినికిడి లోపం
  4. (4)అభ్యసనా సమస్యలు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) అభ్యసనా సమస్యలు

ప్రత్యక్షణ (Perception) సమస్యలు ఎక్కువగా ఏ పిల్లల్లో కనిపిస్తాయో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

కన్ను, చెవి సరిగానే పనిచేస్తున్నా, మెదడు ఆ సమాచారాన్ని సరిగా అర్థం చేసుకోలేకపోవడమే ప్రత్యక్షణ సమస్య. b, d లను తారుమారు చేయడం, ఒకేలా వినిపించే శబ్దాలను వేరు చేయలేకపోవడం, దిశలు తికమక పడడం వంటివి అభ్యసన సమస్యలు (Learning Disabilities) గల పిల్లల ముఖ్య లక్షణాలు. వీరి IQ సగటుగా ఉన్నా ఈ సమస్యల వల్ల చదవడం, రాయడం కష్టమవుతుంది.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) అభ్యసనా సమస్యలు.

దృష్టి లోపం (2), వినికిడి లోపం (3)లో ఇంద్రియమే సరిగా పనిచేయదు; అది ప్రత్యక్షణ సమస్య కాదు. బుద్ధిమాంద్యత (1)లో మొత్తం మేధో సామర్థ్యం తక్కువ; ప్రత్యక్షణ సమస్య దాని ప్రధాన గుర్తింపు లక్షణం కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: ఇంద్రియం బాగుంది, మెదడు అర్థం చేసుకోవడంలో తడబాటు = అభ్యసన సమస్య.

ప్రశ్న 10 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

క్రోమోజోమ్‌ల అస్తవ్యస్త నిర్మాణం వలన ఏర్పడు వైకల్యం

  1. (1)ఆటిజం
  2. (2)డౌన్స్ సిండ్రోమ్
  3. (3)అభ్యసన సమస్యలు
  4. (4)సెరిబ్రల్ పాల్సీ
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) డౌన్స్ సిండ్రోమ్

క్రోమోజోమ్‌ల లోపం వల్ల వచ్చే వైకల్యం ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

మనిషి కణంలో సాధారణంగా 46 క్రోమోజోమ్‌లు (23 జతలు) ఉంటాయి. డౌన్స్ సిండ్రోమ్‌లో 21వ క్రోమోజోమ్ రెండుకు బదులు మూడు ఉంటాయి (Trisomy 21). దాంతో మొత్తం 47 క్రోమోజోమ్‌లు అవుతాయి. ఈ పిల్లల్లో బుద్ధిమాంద్యత, చదునైన ముఖం, వాలు కళ్లు వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) డౌన్స్ సిండ్రోమ్.

ఆటిజం (1), అభ్యసన సమస్యలు (3) మెదడు వికాసానికి సంబంధించిన లోపాలు; ఒక నిర్దిష్ట క్రోమోజోమ్ లోపంతో వాటిని గుర్తించరు. సెరిబ్రల్ పాల్సీ (4) పుట్టుక ముందు, పుట్టేటప్పుడు లేదా తర్వాత మెదడుకు జరిగిన గాయం వల్ల వస్తుంది, క్రోమోజోమ్ లోపం వల్ల కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: డౌన్స్ సిండ్రోమ్ = Trisomy 21 = 47 క్రోమోజోమ్‌లు.

ప్రశ్న 11 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·అభ్యసనం, అభ్యసన సిద్ధాంతాలు

పిల్లలు అభ్యసించడానికి వారిలో ఆసక్తి , ఉత్తేజం కల్గించుట కొరకు ఇది చాలా అవసరం

  1. (1)వినోదం
  2. (2)పునర్బలనం
  3. (3)పునర్విమర్శ
  4. (4)పునరావృతం
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) పునర్బలనం

తరగతిలో పిల్లలకు నేర్చుకోవాలనే ఆసక్తి, ఉత్సాహం కలగాలంటే ఏది అవసరమో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

పునర్బలనం (Reinforcement) అంటే పిల్లవాడు సరైన ప్రతిస్పందన ఇచ్చిన వెంటనే మెచ్చుకోలు, బహుమతి, చిరునవ్వు వంటివి ఇవ్వడం. స్కిన్నర్ కార్యసాధక నిబంధనం ప్రకారం పునర్బలనం పొందిన ప్రవర్తన మళ్లీ మళ్లీ జరుగుతుంది. మెప్పు దొరికిన పిల్లవాడు ఇంకా ఉత్సాహంగా నేర్చుకుంటాడు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) పునర్బలనం.

వినోదం (1) కొంతసేపు ఆనందం ఇస్తుంది కానీ నేర్చుకున్న ప్రవర్తనను బలపరచదు. పునర్విమర్శ (3), పునరావృతం (4) నేర్చుకున్నది గుర్తుండడానికి ఉపయోగపడతాయి; ఆసక్తి, ఉత్తేజం కలిగించడం వాటి పని కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: ఆసక్తి, ఉత్సాహం పెంచేది = పునర్బలనం (మెప్పు, బహుమతి).

ప్రశ్న 12 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL

ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలను ఇక్కడ నమోదు చేయకూడదు

  1. (1)సాధారణ పాఠశాలలు
  2. (2)వయోజన విద్యాకేంద్రాలు
  3. (3)వసతి గృహాలకు అనుబంధంగా ఉన్న పాఠశాలలు
  4. (4)గురుకులాలు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) వయోజన విద్యాకేంద్రాలు

ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలను (CWSN) ఎక్కడ చేర్చకూడదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

సమ్మిళిత విద్య (Inclusive Education) ప్రకారం దివ్యాంగ పిల్లలు తమ వయసు పిల్లలతో కలిసి ఏ బడిలోనైనా చదవవచ్చు. RTE, RPwD చట్టాలు ఏ బడీ వారిని తిరస్కరించకూడదని చెబుతున్నాయి. వయోజన విద్యా కేంద్రాలు మాత్రం బడి వయసు దాటిన, చదువు రాని పెద్దల కోసం ఏర్పాటు చేసినవి; పిల్లల కోసం కాదు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) వయోజన విద్యాకేంద్రాలు.

సాధారణ పాఠశాలలు (1), వసతి గృహాలు ఉన్న పాఠశాలలు (3), గురుకులాలు (4) అన్నీ పిల్లల బడులే. CWSN ను వాటిలో చేర్చడం సమ్మిళిత విద్య లక్ష్యమే.

గుర్తుంచుకోండి: వయోజన విద్య = పెద్దలకు; పిల్లలను అక్కడ చేర్చరు.

ప్రశ్న 13 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

బడి ఈడు పిల్లల్లో అభ్యసన సమస్యలు గల వారి సంభావ్యత

  1. (1)5 – 10 %
  2. (2)10 – 12 %
  3. (3)15 – 18 %
  4. (4)4 – 6 %
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) 10 – 12 %

బడి వయసు పిల్లల్లో అభ్యసన సమస్యలు (Learning Disabilities) ఉన్నవారు ఎంత శాతం ఉంటారో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

అభ్యసన సమస్యలు ఉన్న పిల్లల IQ సగటుగా ఉంటుంది కానీ చదవడం, రాయడం, లెక్కలు చేయడంలో ఇబ్బంది పడతారు. వీరు బయటకు మామూలుగా కనిపిస్తారు కాబట్టి తరచుగా గుర్తింపుకు రారు. వివిధ అధ్యయనాలు వేర్వేరు శాతాలు చెబుతాయి, అందుకే ఈ సంఖ్య మూలాన్ని బట్టి మారుతుంది.

అధికారిక కీ ప్రకారం బడి ఈడు పిల్లల్లో అభ్యసన సమస్యల సంభావ్యత 10 – 12 %. కాబట్టి జవాబు ఆప్షన్ (2).

5 – 10 % (1), 4 – 6 % (4) కూడా కొన్ని అధ్యయనాల్లో కనిపించే అంచనాలే, కానీ ఈ పరీక్ష కీ వాటిని తీసుకోలేదు. 15 – 18 % (3) ఎక్కువ అంచనా. పరీక్ష కోసం 10 – 12 % గుర్తుంచుకోండి.

గుర్తుంచుకోండి: ఈ పరీక్ష కీ ప్రకారం: అభ్యసన సమస్యలు 10–12%.

ప్రశ్న 14 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·గుర్తింపు, అంచనా, సత్వర జోక్యం

దృష్టి స్పష్టతను కొలవడానికి అవసరమైనది

  1. (1)బ్రెయిలీ ముద్రణ
  2. (2)స్నెల్లెన్ చార్ట్
  3. (3)ఉబ్బెత్తు చిత్రాలు
  4. (4)నిజ వస్తువులు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) స్నెల్లెన్ చార్ట్

దృష్టి స్పష్టత (Visual Acuity)ని దేనితో కొలుస్తారో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

స్నెల్లెన్ చార్ట్‌లో పై నుంచి కిందికి క్రమంగా చిన్నవయ్యే అక్షరాల వరుసలు ఉంటాయి. పిల్లవాడిని 6 మీటర్ల దూరంలో నిలబెట్టి ఏ వరుస వరకు చదవగలడో చూస్తారు. ఫలితాన్ని 6/6, 6/18, 3/60 లాంటి భిన్నంగా రాస్తారు. 6/6 అంటే మామూలు చూపు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) స్నెల్లెన్ చార్ట్.

బ్రెయిలీ ముద్రణ (1), ఉబ్బెత్తు చిత్రాలు (3) దృష్టిలోపం గల పిల్లలకు బోధించే సామగ్రి; చూపును కొలిచే పరికరాలు కావు. నిజ వస్తువులు (4) మూర్త బోధనకు వాడతాం, కొలతకు కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: చూపు కొలత = స్నెల్లెన్ చార్ట్, 6 మీటర్ల దూరం.

ప్రశ్న 15 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL

వ్యక్తిగత విద్యాప్రణాళికలో తప్పక ఉండవలసినది పిల్లవాని యొక్క

  1. (1)ఉదాహరణలు
  2. (2)సన్నివేశాలు
  3. (3)బలాలు
  4. (4)కథలు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) బలాలు

వ్యక్తిగత విద్యా ప్రణాళిక (IEP)లో పిల్లవాడి గురించి తప్పకుండా ఏం ఉండాలో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

IEP ని పిల్లవాడి ప్రస్తుత సామర్థ్య స్థాయి అంచనాతో మొదలుపెడతారు. అందులో పిల్లవాడికి ఏమేం వచ్చు (బలాలు), ఏమేం రావు (అవసరాలు) రెండూ రాస్తారు. బలాల మీద ఆధారపడి కొత్త నైపుణ్యాలు నేర్పుతారు. తర్వాత దీర్ఘకాలిక, స్వల్పకాలిక లక్ష్యాలు, బోధన పద్ధతులు, మూల్యాంకనం ఉంటాయి.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) బలాలు.

ఉదాహరణలు (1), సన్నివేశాలు (2), కథలు (4) బోధనలో ఉపయోగపడే అంశాలు మాత్రమే; IEP లో తప్పనిసరిగా ఉండే భాగాలు కావు.

గుర్తుంచుకోండి: IEP = బలాలు + అవసరాలు + లక్ష్యాలు + మూల్యాంకనం.

ప్రశ్న 16 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·ప్రజ్ఞ, సహజ సామర్థ్యం, సృజనాత్మకత

‘టెర్మన్’ ప్రకారం, ప్రతిభావంతుల ( IQ) ప్రజ్ఞాలబ్ది

  1. (1)130 మరియు అంతకన్నా ఎక్కువ
  2. (2)140 మరియు అంతకన్నా ఎక్కువ
  3. (3)125 మరియు అంతకన్నా ఎక్కువ
  4. (4)120 మరియు అంతకన్నా ఎక్కువ
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) 140 మరియు అంతకన్నా ఎక్కువ

టెర్మన్ ప్రకారం ప్రతిభావంతులైన (Gifted) పిల్లల IQ ఎంత ఉంటుందో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

బినే పరీక్షను సవరించి స్టాన్‌ఫోర్డ్-బినే పరీక్ష తయారుచేసిన టెర్మన్ IQ ఆధారంగా ఒక వర్గీకరణ ఇచ్చాడు. అందులో 140, అంతకన్నా ఎక్కువ IQ ఉన్నవారిని మేధావులు లేదా ప్రతిభావంతులుగా, 120–140 మధ్య వారిని అతి ఉన్నత ప్రజ్ఞావంతులుగా, 90–110 మధ్య వారిని సగటు వారిగా చెప్పాడు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) 140, అంతకన్నా ఎక్కువ.

130 (1) ఇప్పటి కొన్ని వర్గీకరణల్లో ప్రతిభకు సరిహద్దుగా వాడతారు, అందుకే చాలామంది దాన్ని ఎంచుకుంటారు; కానీ ప్రశ్న టెర్మన్ గురించి. 125 (3), 120 (4) టెర్మన్ పట్టికలో అతి ఉన్నత స్థాయి కిందకు వస్తాయి, ప్రతిభావంతుల స్థాయి కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: టెర్మన్: 140 పైన ప్రతిభావంతులు, 90–110 సగటు.

ప్రశ్న 17 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

‘అఫాసియా’ అనునది దీనికి సంబంధించినది

  1. (1)అభ్యసన సమస్యలు
  2. (2)బుద్ధిమాంద్యతలు
  3. (3)బహుళవైకల్యాలు
  4. (4)భాషణ మరియు భాష సమస్యలు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) భాషణ మరియు భాష సమస్యలు

అఫాసియా (Aphasia) ఏ రకమైన వైకల్యానికి సంబంధించిన పదమో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

మెదడులో భాషను నియంత్రించే భాగానికి దెబ్బ తగిలినప్పుడు (ఉదాహరణకు పక్షవాతం లేదా తలకు గాయం) మాటలు అర్థం చేసుకోవడం, మాట్లాడడం, చదవడం, రాయడం కష్టమవుతుంది. దీన్నే అఫాసియా అంటారు. ఇది భాషకు సంబంధించిన లోపం కాబట్టి భాషణ, భాష సమస్యల కిందకు వస్తుంది. RPwD Act 2016 లోనూ ఈ వర్గం ఉంది.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) భాషణ, భాష సమస్యలు.

అభ్యసన సమస్యలు (1)లో డిస్లెక్సియా, డిస్‌గ్రాఫియా, డిస్‌కాల్క్యులియా వంటి పదాలు వాడతారు. బుద్ధిమాంద్యత (2), బహుళ వైకల్యాలు (3) విస్తృత వర్గాలు; అఫాసియా అనే పదం వాటికి చెందదు.

గుర్తుంచుకోండి: అఫాసియా = మెదడు గాయం వల్ల భాష కోల్పోవడం.

ప్రశ్న 18 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

(A) బుద్ధిమాంద్యత (B) మానసిక రుగ్మత మరియు (సి) అభ్యసన సమస్య. వీటిపరంగా సరైనది

  1. (1)A & B ఒకటే
  2. (2)B & C ఒకటే
  3. (3)A & C ఒకటే
  4. (4)A & B & C లు వేర్వేరు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) A & B & C లు వేర్వేరు

బుద్ధిమాంద్యత, మానసిక రుగ్మత, అభ్యసన సమస్య ఈ మూడింటి మధ్య సంబంధం గురించి ప్రశ్న అడుగుతోంది.

బుద్ధిమాంద్యత (A)లో IQ సగటు కన్నా బాగా తక్కువ ఉంటుంది, అనుకూల ప్రవర్తనలోనూ లోటు ఉంటుంది; ఇది వికాస దశలోనే మొదలవుతుంది. మానసిక రుగ్మత (B) అంటే ఆలోచన, మనోభావాలు, ప్రవర్తనలో వచ్చే అనారోగ్యం; ఏ వయసులోనైనా రావచ్చు, చికిత్సతో నయం కావచ్చు, IQ మామూలుగా ఉండవచ్చు. అభ్యసన సమస్య (C)లో IQ సగటుగా ఉన్నా చదవడం, రాయడం, లెక్కల్లో ప్రత్యేక ఇబ్బంది ఉంటుంది. RPwD Act 2016 కూడా ఈ మూడింటినీ వేర్వేరు వైకల్యాలుగా చెబుతుంది.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) A, B, C వేర్వేరు.

బుద్ధిమాంద్యత, మానసిక రుగ్మత ఒకటే అని చాలామంది పొరబడతారు, అందుకే (1) తప్పు. (2), (3) కూడా తప్పు, ఎందుకంటే ఏ రెండూ ఒకటి కావు.

గుర్తుంచుకోండి: బుద్ధిమాంద్యత ≠ మానసిక రుగ్మత ≠ అభ్యసన సమస్య.

ప్రశ్న 19 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు

ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రభుత్వం ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లల కోసం భవిత కేంద్రాలను ప్రతీ ___ లో స్థాపించారు.

  1. (1)జిల్లా కేంద్రం
  2. (2)డివిజన్ కేంద్రం
  3. (3)మండల కేంద్రం
  4. (4)పంచాయితీ కేంద్రం
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) మండల కేంద్రం

ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో CWSN కోసం భవిత కేంద్రాలు ఏ స్థాయిలో ఏర్పాటు చేశారో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

భవిత కేంద్రాలు సమ్మిళిత విద్యా వనరుల కేంద్రాలు (Inclusive Education Resource Centres). సమగ్ర శిక్ష కింద ఇవి మండల స్థాయిలో పనిచేస్తాయి. ఇక్కడ ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయులు పిల్లలకు బడి సంసిద్ధత శిక్షణ, Therapy సేవలు, సహాయ ఉపకరణాల పంపిణీ, తల్లిదండ్రులకు సలహా అందిస్తారు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) మండల కేంద్రం.

జిల్లా కేంద్రం (1), డివిజన్ కేంద్రం (2) మరీ పెద్ద యూనిట్లు; దూర గ్రామాల పిల్లలు రోజూ అక్కడికి రాలేరు. పంచాయితీ (4) స్థాయిలో ప్రతిచోటా ఇలాంటి కేంద్రం పెట్టడం సాధ్యం కాదు. అందుకే మధ్యస్థంగా మండల స్థాయిని ఎంచుకున్నారు.

గుర్తుంచుకోండి: భవిత = మండల స్థాయి IERC.

ప్రశ్న 20 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·బోధనాభ్యసన ప్రక్రియ, తరగతి గది నిర్వహణ

బోధనాభ్యసనలో మూర్త నుండి అమూర్త భావనలు పాటించడం ప్రధాన పద్ధతి. కిందివానిలో సరైన క్రమాన్ని గుర్తించండి.

  1. (1)శబ్దాలు-పదాలు-చిహ్నాలు-చిత్రాలు-నమూనాలు-నిజవస్తువులు
  2. (2)శబ్దాలు-చిహ్నాలు-చిత్రాలు-నమూనాలు-పదాలు-నిజవస్తువులు
  3. (3)నిజవస్తువులు-పదాలు-నమూనాలు-చిత్రాలు-చిహ్నాలు-శబ్దాలు
  4. (4)నిజవస్తువులు-నమూనాలు-చిత్రాలు-చిహ్నాలు-పదాలు-శబ్దాలు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) నిజవస్తువులు-నమూనాలు-చిత్రాలు-చిహ్నాలు-పదాలు-శబ్దాలు

మూర్తం నుంచి అమూర్తం వైపు బోధన సాగాలంటే సామగ్రి ఏ క్రమంలో ఉండాలో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

పిల్లలు ముందుగా చేతితో పట్టుకుని చూడగలిగే వాటి నుంచి నేర్చుకుంటారు. నిజ వస్తువు అన్నిటికన్నా మూర్తం. దాని తర్వాత నమూనా (వస్తువు చిన్న రూపం), తర్వాత చిత్రం (రెండు కొలతల రూపం), తర్వాత చిహ్నం (సంకేతం), తర్వాత రాసిన పదం, చివరగా శబ్దం లేదా మాట అన్నిటికన్నా అమూర్తం. ఒక్కో మెట్టుకు వస్తువుతో పోలిక తగ్గుతూ పోతుంది.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) నిజవస్తువులు-నమూనాలు-చిత్రాలు-చిహ్నాలు-పదాలు-శబ్దాలు.

(1), (2) అమూర్తం నుంచి మూర్తం వైపు, అంటే తిరగబడిన క్రమంలో ఉన్నాయి. (3) నిజ వస్తువులతో మొదలైనా వెంటనే పదాలకు దూకి, ఆ తర్వాత నమూనాలు, చిత్రాలు పెట్టింది; అది క్రమం తప్పింది.

గుర్తుంచుకోండి: వస్తువు → నమూనా → చిత్రం → చిహ్నం → పదం → శబ్దం.

ప్రశ్న 21 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL

వినికిడి యంత్రాన్ని ధరించిన పిల్లవాడు సాధారణ తరగతిలో హాజరయితే ఆ పిల్లవాన్ని తరగతి గదిలో ఇక్కడ కూర్చోబెట్టాలి

  1. (1)కిటికీకి దగ్గరగా
  2. (2)మొదటి వరుసలో
  3. (3)చివరి వరుసలో
  4. (4)ద్వారానికి దగ్గరగా
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) మొదటి వరుసలో

Hearing Aid పెట్టుకున్న పిల్లవాడిని సాధారణ తరగతిలో ఎక్కడ కూర్చోబెట్టాలో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

వినికిడి యంత్రం దగ్గరి శబ్దాలను బాగా పెంచుతుంది, దూరం పెరిగే కొద్దీ ఉపాధ్యాయుడి మాట బలహీనమవుతుంది. పైగా ఈ పిల్లలు ఉపాధ్యాయుడి పెదవుల కదలిక, ముఖ కవళికలు చూసి కూడా అర్థం చేసుకుంటారు. అందుకే ఉపాధ్యాయుడికి దగ్గరగా, ముఖం స్పష్టంగా కనిపించే మొదటి వరుసలో కూర్చోబెట్టాలి.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) మొదటి వరుసలో.

కిటికీ (1), ద్వారం (4) దగ్గర బయటి వాహనాల శబ్దం, మాటలు ఎక్కువగా వినిపిస్తాయి; వినికిడి యంత్రం ఆ శబ్దాలను కూడా పెంచి పిల్లవాడిని తికమక పెడుతుంది. చివరి వరుస (3) ఉపాధ్యాయుడికి చాలా దూరం, పెదవులూ కనిపించవు.

గుర్తుంచుకోండి: వినికిడి లోపం గల పిల్లలు: ముందు వరుస, శబ్దాలకు దూరంగా.

ప్రశ్న 22 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·థెరపీలు, సహాయక ఉపకరణాలు, పునరావాసం

క్రిందివానిలో దృష్టిలోపం గల వారు సాధారణంగా కంప్యూటర్‌లో వాడే సాఫ్ట్‌వేర్

  1. (1)MS - విండోస్
  2. (2)గ్రాఫిక్స్
  3. (3)జాస్ (JAWS)
  4. (4)యం.యస్.ఆఫీస్
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) జాస్ (JAWS)

దృష్టిలోపం గల వారు Computer వాడేటప్పుడు ప్రత్యేకంగా ఉపయోగించే సాఫ్ట్‌వేర్ ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

JAWS (Job Access With Speech) ఒక స్క్రీన్ రీడర్ (Screen Reader). తెర మీద ఉన్న అక్షరాలను, మెనూలను ఇది గట్టిగా చదివి వినిపిస్తుంది. కీబోర్డ్ ద్వారానే అన్ని పనులు చేయవచ్చు. Braille display కి కూడా ఇది సమాచారం పంపగలదు. దాంతో చూపు లేని వారు ఈమెయిల్, ఇంటర్నెట్, టైపింగ్ స్వయంగా చేయగలుగుతారు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) జాస్ (JAWS).

MS Windows (1) కంప్యూటర్ నడిపే ఆపరేటింగ్ సిస్టమ్, MS Office (4) పత్రాలు తయారు చేసే సాఫ్ట్‌వేర్; ఇవి అందరూ వాడేవి, దృష్టిలోపం గల వారి కోసం ప్రత్యేకమైనవి కావు. గ్రాఫిక్స్ (2) బొమ్మల కోసం; చూపు లేని వారికి అవి ఉపయోగపడవు.

గుర్తుంచుకోండి: JAWS = తెరను చదివి వినిపించే స్క్రీన్ రీడర్.

ప్రశ్న 23 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు

దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టాన్ని భారత పార్లమెంట్ ఆమోదించిన తేదీ

  1. (1)27-12-2016
  2. (2)27-11-2016
  3. (3)27-10-2016
  4. (4)27-04-2017
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) 27-12-2016

దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టం (RPwD Act 2016) చట్టంగా ఆమోదం పొందిన తేదీని ప్రశ్న అడుగుతోంది.

ఈ బిల్లును రాజ్యసభ 14 డిసెంబర్ 2016న, లోక్‌సభ 16 డిసెంబర్ 2016న ఆమోదించాయి. రాష్ట్రపతి 27 డిసెంబర్ 2016న సమ్మతి ఇవ్వడంతో ఇది చట్టమైంది. చట్టం 19 ఏప్రిల్ 2017 నుంచి అమల్లోకి వచ్చింది. ఇది PwD Act 1995 స్థానంలో వచ్చింది, వైకల్యాల సంఖ్యను 7 నుంచి 21కి పెంచింది.

ఇచ్చిన తేదీల్లో పార్లమెంట్ ఆమోద ప్రక్రియ పూర్తై చట్టంగా మారిన తేదీ 27-12-2016. కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1).

27-11-2016 (2), 27-10-2016 (3) నాటికి బిల్లు ఇంకా పార్లమెంట్‌లో ఆమోదం పొందలేదు. 27-04-2017 (4) కూడా తప్పు; చట్టం అమల్లోకి వచ్చింది ఏప్రిల్ 2017లోనే కానీ ఆ తేదీ 19, 27 కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: RPwD: రాష్ట్రపతి సమ్మతి 27-12-2016, అమలు 19-04-2017.

ప్రశ్న 24 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

అంధత్వం అనగా

  1. (1)దృష్టి స్పష్టత 3/60 కన్నా తక్కువ
  2. (2)దృష్టి స్పష్టత 30/60 కన్నా తక్కువ
  3. (3)దృష్టి స్పష్టత 18/60 కన్నా తక్కువ
  4. (4)దృష్టి స్పష్టత 24/60 కన్నా తక్కువ
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) దృష్టి స్పష్టత 3/60 కన్నా తక్కువ

అంధత్వం (Blindness) నిర్వచనంలో దృష్టి స్పష్టత ఎంత ఉండాలో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

RPwD Act 2016 ప్రకారం అంధత్వం అంటే: చూపు పూర్తిగా లేకపోవడం, లేదా సరిచేసిన తర్వాత కూడా మెరుగైన కంటిలో దృష్టి స్పష్టత 3/60 కన్నా తక్కువ ఉండడం, లేదా దృష్టి క్షేత్రం 10 డిగ్రీల కన్నా తక్కువ ఉండడం. 3/60 అంటే మామూలు మనిషి 60 మీటర్ల దూరం నుంచి చూడగలిగే దాన్ని ఈ వ్యక్తి 3 మీటర్ల దూరం నుంచే చూడగలడు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (1) దృష్టి స్పష్టత 3/60 కన్నా తక్కువ.

30/60 (2), 24/60 (4), 18/60 (3) చాలా మెరుగైన చూపును సూచిస్తాయి. ఉదాహరణకు 18/60 అంటే 6/20 కి సమానం; ఇది కొంత చూపు తక్కువ (Low Vision) పరిధికి దగ్గర కానీ అంధత్వం కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: అంధత్వం = 3/60 కన్నా తక్కువ లేదా క్షేత్రం 10° కన్నా తక్కువ.

ప్రశ్న 25 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు

దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టం-2016 నందు ‘విద్య’ గురించి పొందుపరిచిన అధ్యాయం

  1. (1)II
  2. (2)III
  3. (3)IV
  4. (4)V
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) III

RPwD Act 2016 లో విద్య గురించి చెప్పే అధ్యాయం ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

ఈ చట్టంలో అధ్యాయం II హక్కులు, అర్హతల గురించి; అధ్యాయం III విద్య గురించి; అధ్యాయం IV నైపుణ్యాభివృద్ధి, ఉపాధి గురించి; అధ్యాయం V సామాజిక భద్రత, ఆరోగ్యం, పునరావాసం, వినోదం గురించి చెబుతాయి. అధ్యాయం III లోని సెక్షన్లు 16, 17, 18 సమ్మిళిత విద్య, ప్రభుత్వ బాధ్యతలు, వయోజన విద్య గురించి చెబుతాయి.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) III.

II (1) హక్కులు, అర్హతల అధ్యాయం. IV (3) నైపుణ్యం, ఉపాధి అధ్యాయం. V (4) సామాజిక భద్రత, ఆరోగ్య అధ్యాయం. ఏదీ విద్యకు కేటాయించినది కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: RPwD: II హక్కులు, III విద్య, IV ఉపాధి, V సామాజిక భద్రత.

ప్రశ్న 26 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

‘మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ’ అనేది ఈ విభాగం క్రిందికి వస్తుంది.

  1. (1)దృష్టిలోపం
  2. (2)చలన సంబంధ వైకల్యం
  3. (3)అభ్యసన సమస్యలు
  4. (4)బుద్ధి మాంద్యత
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) చలన సంబంధ వైకల్యం

కండరాల క్షీణత (Muscular Dystrophy) ఏ వైకల్య వర్గానికి చెందుతుందో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ ఒక వంశపారంపర్య వ్యాధి. ఇందులో కండరాలు క్రమంగా బలహీనపడి క్షీణిస్తాయి. దాంతో నడవడం, మెట్లు ఎక్కడం, కూర్చుని లేవడం కష్టమవుతుంది. RPwD Act 2016 లో ఇది శారీరక వైకల్యాల కింద, చలన సంబంధ వైకల్యం (Locomotor Disability) వర్గంలో ఉంది. ఇదే వర్గంలో సెరిబ్రల్ పాల్సీ, కుష్టు నయమైన వారు, మరుగుజ్జుతనం, యాసిడ్ దాడి బాధితులు ఉన్నారు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) చలన సంబంధ వైకల్యం.

దృష్టిలోపం (1) కంటికి, అభ్యసన సమస్యలు (3) చదవడం రాయడానికి, బుద్ధిమాంద్యత (4) మేధో సామర్థ్యానికి సంబంధించినవి. కండరాల బలహీనత వీటి కిందకు రాదు.

గుర్తుంచుకోండి: కండరాల సమస్య = చలనం దెబ్బతింటుంది = Locomotor Disability.

ప్రశ్న 27 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

దివ్యాంగుల హక్కుల చట్టం - 2016 ప్రకారం వినికిడి లోపాన్ని ఇలా పేర్కొన్నారు. (a) చెవుడు (b) వినికిడి లోపం గా పేర్కొన్నారు. వీటిలో సరైనది

  1. (1)a మరియు b ఒక్కటే
  2. (2)b మాత్రమే
  3. (3)a మాత్రమే
  4. (4)a మరియు b రెండూ వేర్వేరు
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) a మరియు b రెండూ వేర్వేరు

RPwD Act 2016 వినికిడి లోపాన్ని చెవుడు (Deaf), వినికిడి తక్కువ (Hard of Hearing) అని రెండుగా చెప్పింది. ఆ రెండింటి మధ్య సంబంధం ఏమిటో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

చట్టం ప్రకారం (a) చెవుడు అంటే రెండు చెవుల్లో మాటల పౌనఃపున్యాల వద్ద 70 dB వినికిడి నష్టం. (b) వినికిడి తక్కువ అంటే రెండు చెవుల్లో 60 dB నుంచి 70 dB వరకు వినికిడి నష్టం. అంటే ఇవి ఒకే వైకల్యం కింద ఉన్న, తీవ్రతలో తేడా ఉన్న రెండు వేర్వేరు రకాలు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) a, b రెండూ వేర్వేరు.

(1) తప్పు, ఎందుకంటే చట్టం వీటికి వేర్వేరు నిర్వచనాలు ఇచ్చింది. (2), (3) తప్పు, ఎందుకంటే చట్టం రెండు రకాలనూ పేర్కొంది, ఒక్కదాన్నే కాదు.

గుర్తుంచుకోండి: చెవుడు 70 dB; వినికిడి తక్కువ 60–70 dB: రెండు వేర్వేరు రకాలు.

ప్రశ్న 28 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL

పాఠశాలలోని ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లలకు సంబంధిత స్పెషల్ ఎడ్యుకేటర్ తప్పకుండా సిద్ధం చేయాల్సినది

  1. (1)I F P
  2. (2)I E P
  3. (3)G P F
  4. (4)G I S
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) I E P

బడిలోని ప్రత్యేక అవసరాలు గల ప్రతి పిల్లవాడి కోసం ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుడు తప్పకుండా తయారుచేయాల్సిన పత్రం ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

వ్యక్తిగత విద్యా ప్రణాళిక (IEP) ప్రతి దివ్యాంగ పిల్లవాడికి విడిగా తయారుచేసే బోధన ప్రణాళిక. అందులో పిల్లవాడి ప్రస్తుత స్థాయి, బలాలు, అవసరాలు, దీర్ఘకాలిక, స్వల్పకాలిక లక్ష్యాలు, బోధన పద్ధతులు, సహాయ సేవలు, మూల్యాంకనం ఉంటాయి. ఉపాధ్యాయులు, తల్లిదండ్రులు, నిపుణులు కలిసి దీన్ని తయారుచేస్తారు; ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుడు ముందుండి నడిపిస్తాడు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) IEP.

IFP (1) పేరు దగ్గరగా ఉన్నా అది కుటుంబం మీద దృష్టి పెట్టే ప్రణాళిక, బడిలో బోధనకు చేసేది కాదు. GPF (3) ఉద్యోగుల భవిష్య నిధి, GIS (4) ఉద్యోగుల సామూహిక బీమా పథకం; వీటికి పిల్లల విద్యతో సంబంధం లేదు.

గుర్తుంచుకోండి: ప్రతి CWSN కి ఒక IEP.

ప్రశ్న 29 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL

క్రిందివానిలో స్పెషల్ ఎడ్యుకేటర్ బాధ్యత కానిది

  1. (1)బడిలో ప్రత్యేక అవసరాలు గల పిల్లల నమోదు
  2. (2)మధ్యాహ్న భోజన సమయంలో చూసుకోవడం
  3. (3)కేస్‌హిస్టరీ రాయడం
  4. (4)అవార్డు కొరకు సిఫార్సు చేయడం
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) అవార్డు కొరకు సిఫార్సు చేయడం

ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుడి (Special Educator) బాధ్యతల్లో లేనిది ఏదో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుడు ఇంటింటి సర్వేలో దివ్యాంగ పిల్లలను గుర్తించి బడిలో చేర్పిస్తాడు. ప్రతి పిల్లవాడి నేపథ్యం, వైకల్యం, వైద్య వివరాలతో కేస్ హిస్టరీ రాస్తాడు. భోజన సమయంలో తనంతట తాను తినలేని పిల్లలకు సహాయం చేయడం, స్వయం సంరక్షణ నేర్పడం కూడా అతని పనిలో భాగం. అవార్డుల కోసం సిఫార్సు చేయడం మాత్రం అతని రోజువారీ విధుల్లో లేదు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) అవార్డు కొరకు సిఫార్సు చేయడం.

నమోదు (1), మధ్యాహ్న భోజన సమయంలో చూసుకోవడం (2), కేస్ హిస్టరీ రాయడం (3) మూడూ దివ్యాంగ పిల్లల విద్య, సంరక్షణకు నేరుగా సంబంధించినవి. అవి ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుడి బాధ్యతలే.

గుర్తుంచుకోండి: గుర్తింపు, నమోదు, కేస్ హిస్టరీ, సంరక్షణ = ప్రత్యేక ఉపాధ్యాయుడి పని; అవార్డు సిఫార్సు కాదు.

ప్రశ్న 30 · 2024 · Paper 2B ·శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ·వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు

ఆటిజం గల పిల్లలు తరచుగా మనం చెప్పినవే తిరిగి చెప్తూ ఉండుటను ఇలా అంటారు

  1. (1)అఫాసియా
  2. (2)డిస్‌ఫాసియా
  3. (3)ఎకోలాలియా
  4. (4)సోమాలియా
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) ఎకోలాలియా

ఆటిజం గల పిల్లలు ఇతరులు చెప్పిన మాటలనే మళ్లీ మళ్లీ తిరిగి అనడాన్ని ఏమంటారో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

'ఎకో' అంటే ప్రతిధ్వని, 'లాలియా' అంటే మాట. ఎదుటివారు అడిగిన ప్రశ్నకు జవాబు ఇవ్వకుండా ఆ ప్రశ్ననే తిరిగి అనడం ఎకోలాలియా (Echolalia). ఉదాహరణకు 'నీ పేరేంటి?' అని అడిగితే పిల్లవాడు కూడా 'నీ పేరేంటి?' అంటాడు. ఇది Autism లో కనిపించే ముఖ్యమైన భాషా లక్షణం.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (3) ఎకోలాలియా.

అఫాసియా (1) మెదడు గాయం వల్ల భాష పూర్తిగా కోల్పోవడం. డిస్‌ఫాసియా (2) భాష పాక్షికంగా దెబ్బతినడం. సోమాలియా (4) ఆఫ్రికాలోని ఒక దేశం పేరు; ఇది తప్పుదారి పట్టించే ఆప్షన్.

గుర్తుంచుకోండి: ఎకో = ప్రతిధ్వని: విన్న మాటనే తిరిగి అనడం.

లాంగ్వేజ్ I: తెలుగు →

తరచుగా అడిగే ప్రశ్నలు

AP TET March 2024 Paper 2Bలో శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) నుంచి ఎన్ని ప్రశ్నలు వచ్చాయి?

30 ప్రశ్నలు వచ్చాయి: ప్రశ్న 1 నుంచి 30 వరకు. పరీక్ష 5 మార్చి 2024న జరిగింది.

ఈ సెక్షన్‌లో ఏ టాపిక్‌ల నుంచి ఎక్కువ ప్రశ్నలు వచ్చాయి?

ఎక్కువ ప్రశ్నలు వచ్చిన టాపిక్‌లు: వైకల్యం: రకాలు, కారణాలు, లక్షణాలు (12), చట్టాలు, విధానాలు, పథకాలు, సంస్థలు (6), సమ్మిళిత విద్య, IEP, UDL (6), ప్రజ్ఞ, సహజ సామర్థ్యం, సృజనాత్మకత (1).

ఈ సమాధానాలు అధికారిక కీ ప్రకారమేనా?

అవును, సమాధానాలు అధికారిక కీ నుంచి తీసుకున్నాం. ఈ సెక్షన్‌లో ప్రతి ప్రశ్నకు కీ ఒకే ఆప్షన్‌ను ఇచ్చింది. వివరణలు మా సొంతం.

ఇతర పేపర్లలో శిశు వికాసం, పెడగాజీ (స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్) ప్రశ్నలు