IEDC ఒంటరిగా పని చేయలేదు. దాని అనుభవం మీదే తర్వాతి కార్యక్రమాలు నిర్మించారు. జిల్లా ప్రాథమిక విద్యా కార్యక్రమం (DPEP), జనశాల వంటి ఇతర పథకాలతో పాటు IEDC కూడా సమగ్ర విద్యను అందించడంలో సమాన పాత్ర పోషించింది.
PIED (1987)
- వైకల్యం ఉన్నవారికి సమైక్య విద్యా ప్రాజెక్టు (PIED) ను 1987 లో NCERT, UNICEF సహకారంతో మొదలుపెట్టారు.
- లక్ష్యం: IEDC అమలును బలపరచడం.
- ఒక పాఠశాలకు పరిమితం కాకుండా, ఒక ప్రాంతం (బ్లాక్) లోని అన్ని సాధారణ బడులను సమైక్య బడులుగా మార్చే సమ్మిళిత ప్రాంత విధానం (కాంపోజిట్ ఏరియా అప్రోచ్) ను పాటించింది. ఆ బ్లాక్లోని బడులు ప్రత్యేక పరికరాలు, బోధనా సామగ్రి, స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ ఉపాధ్యాయులను పంచుకుంటాయి.
జిల్లా ప్రాథమిక విద్యా కార్యక్రమం (DPEP)
- DPEP ను కేంద్రం 1994 లో ప్రారంభించింది; లక్ష్యం ప్రాథమిక విద్యను సార్వత్రికం చేయడం. ఆంధ్రప్రదేశ్లో DPEP 1996-97 నుంచి అమలైంది.
- IEDC ఈ DPEP ను బాగా ప్రభావితం చేసింది. DPEP లో వైకల్యం ఉన్న పిల్లల కోసం చేసిన పనులు:
- గుర్తించడం, అంచనా వేయడం, బడిలో నమోదు చేయడం
- పూర్తి సమైక్యతకు కావలసిన వనరులు అందించడం
- ఉపాధ్యాయులకు శిక్షణ
- తల్లిదండ్రులకు సూచనల ద్వారా సలహా, మార్గదర్శనం
ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు
మనదేశంలో ప్రాథమిక విద్యను మరింత ప్రోత్సహించే విషయంలో ఈ కార్యక్రమం 1996-97 సంవత్సరంలో ప్రారంభించబడింది.
- (1)ఆంధ్రప్రదేశ్ ప్రైమరీ ఎడ్యుకేషన్ ప్రోజెక్ట్ (APPEP)
- (2)జిల్లా ప్రాథమిక విద్యా కార్యక్రమం (DPEP)
- (3)ఆపరేషన్ బ్లాక్బోర్డ్ (OBB)
- (4)సర్వశిక్ష అభియాన్ (SSA)
సమాధానం, వివరణ
సరైన సమాధానం: (2) జిల్లా ప్రాథమిక విద్యా కార్యక్రమం (DPEP)
ప్రాథమిక విద్యను ప్రోత్సహించడానికి 1996-97లో మొదలైన కార్యక్రమం ఏది అని ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది. ఈ ప్రశ్న మన రాష్ట్రం దృష్టితో అడిగింది.
జిల్లా ప్రాథమిక విద్యా కార్యక్రమం (DPEP) ను కేంద్రం 1994లో ప్రారంభించింది. ఆంధ్రప్రదేశ్లో DPEP 1996-97లో మొదటి దశగా ఐదు జిల్లాల్లో (నెల్లూరు, విజయనగరం, కర్నూలు, కరీంనగర్, వరంగల్) మొదలైంది, తర్వాత 19 జిల్లాలకు విస్తరించింది. పాఠశాలల్లో నమోదు పెంచడం, బడి మానేయడం తగ్గించడం, అభ్యసన స్థాయిలు పెంచడం దీని లక్ష్యాలు. సమ్మిళిత విద్యకు (IED) కూడా ఇందులో భాగం ఉంది.
కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) DPEP.
APPEP (1) 1980లలో మొదలైన రాష్ట్ర ప్రాజెక్టు; ఆ తర్వాత దాని స్థానంలో DPEP వచ్చింది. ఆపరేషన్ బ్లాక్బోర్డ్ (3) జాతీయ విద్యా విధానం 1986 తర్వాత 1987-88లో మొదలైంది. సర్వశిక్ష అభియాన్ (4) 2000-01లో మొదలైంది.
గుర్తుంచుకోండి: APPEP (1980లు) → OBB 1987 → DPEP (AP లో 1996-97) → SSA 2001.
జనశాల
- జనశాల అనేది భారత ప్రభుత్వం, ఐక్యరాజ్యసమితికి చెందిన 5 సంస్థలు కలిసి చేపట్టిన సామూహిక ప్రాథమిక విద్యా కార్యక్రమం. ఇందులోనూ వైకల్యం ఉన్న పిల్లల విద్యకు చోటు ఉంది.
ఐక్యరాజ్యసమితి ప్రపంచ కార్యాచరణ పథకం
- వైకల్యం ఉన్న పిల్లల విద్యా హక్కుకు సంబంధించి ఎన్నో అంతర్జాతీయ ప్రకటనలు, ఒప్పందాలు ఉన్నాయి. వాటిలో ఒకటి వైకల్యం ఉన్న వ్యక్తుల కోసం ఐక్యరాజ్యసమితి ప్రపంచ కార్యాచరణ పథకం. దీనిని 1982 లో ఆమోదించారు; దీని అమలు కోసం 1983-1992 ను వైకల్యం ఉన్నవారి దశాబ్దంగా ప్రకటించారు.
- ఈ పథకం ప్రకారం ప్రపంచ దేశాలన్నీ వైకల్యం ఉన్న పిల్లలకు సమాన విద్యావకాశాల హక్కును గుర్తించాలి; వీలైనంత వరకు వారి విద్య సాధారణ పాఠశాల వ్యవస్థలోనే జరగాలి.
- (సాలమాంకా ప్రకటన, UNCRPD వంటి అంతర్జాతీయ ఒప్పందాల వివరాలు "అంతర్జాతీయ ఒప్పందాలు" అధ్యాయంలో.)
పరీక్ష కోణం: PIED = 1987 = NCERT + UNICEF, సమ్మిళిత ప్రాంత విధానం (బ్లాక్ అంతా). DPEP = 1994 (ఆంధ్రప్రదేశ్లో 1996-97), ప్రాథమిక విద్య సార్వత్రికం. జనశాల = భారత ప్రభుత్వం + ఐక్యరాజ్యసమితి 5 సంస్థలు. వరుస: IEDC (1974) → PIED (1987) → DPEP (1994) → SSA (2000-01).
మెమొరీ కోడ్: వరుస "ఐ - పై - డీ - ఎస్" = IEDC (74) → PIED (87) → DPEP (94) → SSA (2000-01). PIED భాగస్వాములు "N + U" = NCERT + UNICEF; జనశాల = "జనం + 5 ఐరాస సంస్థలు".