AP DSC స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ పేపర్లుEnglish Medium

అంశం 4 / 11 · జాతీయ చట్టాలు: RCI, PWD, నేషనల్ ట్రస్ట్, RTE, RPwD

నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టం 1999

చట్టం పేరు, ఏర్పాటు

ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు

ప్రీవియస్ పేపర్స్ · 6 అక్టోబర్ 2024 · పేపర్ 1B ·ప్రశ్న 22

జాతీయ ట్రస్ట్ చట్టం (1999)లో లేని వైకల్యం

  1. (1)ఆటిజం
  2. (2)సెరిబ్రల్ పాల్సీ
  3. (3)బుద్ధిమాంద్యత
  4. (4)మరుగుజ్జుతనం
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) మరుగుజ్జుతనం

జాతీయ ట్రస్ట్ చట్టం 1999 పరిధిలో లేని వైకల్యం ఏదని ప్రశ్న అడుగుతోంది.

జాతీయ ట్రస్ట్ చట్టం 1999 నాలుగు వైకల్యాల వారి సంక్షేమం కోసం చేశారు: ఆటిజం, సెరిబ్రల్ పాల్సీ, బుద్ధిమాంద్యత (Mental Retardation), బహుళ వైకల్యాలు (Multiple Disabilities). వీరు జీవితాంతం ఇతరులపై ఆధారపడే అవకాశం ఎక్కువ. అందుకే సంరక్షకుల నియామకం (Legal Guardianship), నిరామయ బీమా వంటి పథకాలు ఈ చట్టం కింద ఉన్నాయి.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) మరుగుజ్జుతనం.

ఆటిజం (1), సెరిబ్రల్ పాల్సీ (2), బుద్ధిమాంద్యత (3) మూడూ ఈ చట్టంలో ఉన్నాయి. మరుగుజ్జుతనం (Dwarfism) RPwD చట్టం 2016 లోని 21 వైకల్యాలలో ఉంది, కానీ జాతీయ ట్రస్ట్ చట్టంలో లేదు.

గుర్తుంచుకోండి: జాతీయ ట్రస్ట్ = ఆటిజం, CP, బుద్ధిమాంద్యత, బహుళ వైకల్యాలు.

నేషనల్ ట్రస్ట్ బోర్డు

సభ్యులుఎవరు
చైర్‌పర్సన్కేంద్ర ప్రభుత్వం నియమిస్తుంది
నమోదైన సంస్థల నుంచి 9 మందిస్వచ్ఛంద సంస్థలు, తల్లిదండ్రుల సంఘాలు, వైకల్యం ఉన్నవారి సంఘాల నుంచి 3 మంది చొప్పున
మంత్రిత్వ శాఖల ప్రతినిధులుసంయుక్త కార్యదర్శి హోదాకు తగ్గని 8 మంది
వాణిజ్యం, పరిశ్రమల నుంచి3 మంది
సభ్య కార్యదర్శిముఖ్య కార్యనిర్వహణ అధికారి (CEO)

నేషనల్ ట్రస్ట్ లక్ష్యాలు (సెక్షన్ 10)

  1. వైకల్యం ఉన్నవారు తమ సమాజంలోనే, సాధ్యమైనంత స్వతంత్రంగా జీవించేలా సాధికారత కల్పించడం (ఇదే ప్రధాన లక్ష్యం).
  2. వారు తమ సొంత కుటుంబాల్లోనే జీవించేందుకు తోడ్పడే సదుపాయాలను బలపరచడం.
  3. కుటుంబం సంక్షోభంలో ఉన్న కాలంలో, అవసరానికి తగిన సేవలు అందించే నమోదైన సంస్థలకు మద్దతు ఇవ్వడం.
  4. కుటుంబ మద్దతు లేని వైకల్యం ఉన్నవారి సమస్యలను పరిష్కరించడం.
  5. తల్లిదండ్రులు లేదా సంరక్షకుడు మరణించినప్పుడు వైకల్యం ఉన్నవారి సంరక్షణ, రక్షణకు చర్యలు తీసుకోవడం.
  6. రక్షణ అవసరమైన వారికి సంరక్షకులు (గార్డియన్లు), ట్రస్టీలను నియమించే విధానం రూపొందించడం.
  7. సమాన అవకాశాలు, హక్కుల రక్షణ, సంపూర్ణ భాగస్వామ్యం సాధ్యమయ్యేలా చూడటం.
  8. పై లక్ష్యాలకు తోడ్పడే ఇతర ఏ పనినైనా చేయడం.

బోర్డు ద్వారా సంస్థల నమోదు (సెక్షన్ 12)

స్థానిక స్థాయి కమిటీ (సెక్షన్ 13)

బోర్డు జిల్లా స్థాయిలో స్థానిక స్థాయి కమిటీలు (లోకల్ లెవల్ కమిటీలు) ఏర్పాటు చేస్తుంది. ఒక్కో కమిటీలో 3 మంది సభ్యులు:

సభ్యుడువివరం
అధ్యక్షులుజిల్లా మేజిస్ట్రేట్ / జిల్లా కలెక్టర్ / డిప్యూటీ కమిషనర్ (జిల్లా) హోదాకు తగ్గని అధికారి
సంస్థ ప్రతినిధినమోదైన ఒక సంస్థ నుంచి ఒకరు
వైకల్యం ఉన్న వ్యక్తిఒకరు

సంరక్షకుల నియామకం (సెక్షన్ 14-17)

నేషనల్ ట్రస్ట్ పథకాలు

పథకంఉద్దేశం
దిశ10 ఏళ్ల లోపు పిల్లలకు ముందస్తు జోక్యం, పాఠశాల సంసిద్ధత
వికాస్10 ఏళ్లు పైబడినవారికి డే కేర్: పరస్పర సంబంధాలు, వృత్తి నైపుణ్యాలు
సమర్థ్అనాథలు, సంక్షోభంలో ఉన్న కుటుంబాలవారికి విరామ సంరక్షణ (రెస్పైట్ కేర్)
ఘరౌండాపెద్దవారికి జీవితాంతం నివాసం, సంరక్షణ ఇచ్చే సామూహిక గృహాలు
నిరామయతక్కువ ఖర్చుతో ఆరోగ్య బీమా
సహయోగిసంరక్షకుల (కేర్‌గివర్) శిక్షణ
జ్ఞాన ప్రభవిద్య, వృత్తి కోర్సులకు ప్రోత్సాహం
ప్రేరణవారు తయారుచేసిన వస్తువులకు మార్కెటింగ్ సహాయం
సంభవ్సహాయ పరికరాలు, సాఫ్ట్‌వేర్‌ల సమాచార-పంపిణీ కేంద్రాలు
బఢ్‌తే కదమ్అవగాహన, సమాజంతో కలిసే కార్యక్రమాలు

పరీక్ష కోణం: నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టం = 1999, చట్టం సంఖ్య 44, 30-12-1999, సామాజిక న్యాయ మంత్రిత్వ శాఖ కింద స్వయంప్రతిపత్తి సంస్థ. 4 వైకల్యాలు మాత్రమే (వినికిడి లోపం, అభ్యసన వైకల్యం, మరుగుజ్జుతనం లేవు). ప్రధాన లక్ష్యం - స్వతంత్ర జీవనం. స్థానిక స్థాయి కమిటీ - జిల్లా కలెక్టర్ అధ్యక్షతన 3 సభ్యులు, 3 ఏళ్లు. సంరక్షకుల నియామకం ఈ చట్టం ప్రత్యేకత. తీవ్ర వైకల్యం = 80%.

మెమొరీ కోడ్: 4 వైకల్యాలు "ఆ-సీ-మె-బ" (ఆటిజం, CP, మెంటల్ రిటార్డేషన్, బహుళ). స్థానిక కమిటీ "3 - 3 - 3": 3 సభ్యులు (కలెక్టర్, సంస్థ, వైకల్యం ఉన్న వ్యక్తి = "క-సం-వై"), 3 ఏళ్ల పదవీకాలం, 3 నెలలకు ఒక సమావేశం. సంరక్షకుడి లెక్కలు "6 - 3": 6 నెలల్లో ఆస్తుల జాబితా, ఏటా 3 నెలల్లో లెక్కలు.

అంశం 4 పూర్తయింది

మినీ ఎగ్జామ్: 5 ప్రశ్నలు

ఆప్షన్ ఎంచుకుని, చివర "సమాధానాలు చూపండి" నొక్కండి. స్కోర్, వివరణలు వెంటనే కనిపిస్తాయి.

ప్రశ్న 1 / 5

నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టానికి రాష్ట్రపతి ఆమోదం లభించిన తేదీ ఏది?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) 30 డిసెంబర్ 1999

నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టానికి (1999 చట్టం సంఖ్య 44) 30 డిసెంబర్ 1999న రాష్ట్రపతి ఆమోదం లభించింది.

1 జనవరి 1996 PWD చట్టం ఆమోదం, 22 జూన్ 1993 RCI చట్టబద్ధ సంస్థగా అమలు, 27 డిసెంబర్ 2016 RPwD చట్టం ఆమోదం తేదీలు.

ప్రశ్న 2 / 5

నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టం ప్రకారం "తీవ్ర వైకల్యం" అంటే ఎంత శాతం లేదా అంతకంటే ఎక్కువ?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) 80%

నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టం ప్రకారం ఒకటి లేదా బహుళ వైకల్యాల్లో 80% లేదా అంతకంటే ఎక్కువ ఉంటే తీవ్ర వైకల్యం. ఈ నిర్వచనాన్నే RTE సవరణ 2012 ఇంటి వద్ద విద్య కోసం తీసుకుంది.

40% అనేది చట్టపరమైన కనీస వైకల్య పరిమితి. 60%, 100% ఈ నిర్వచనంలో లేవు.

ప్రశ్న 3 / 5

నేషనల్ ట్రస్ట్ స్థానిక స్థాయి కమిటీలో సభ్యుల సంఖ్య, పదవీకాలం ఏది?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) 3 మంది, 3 ఏళ్లు

సెక్షన్ 13 ప్రకారం కమిటీలో 3 మంది: జిల్లా కలెక్టర్ స్థాయి అధికారి, నమోదైన సంస్థ ప్రతినిధి, వైకల్యం ఉన్న వ్యక్తి. కమిటీ 3 ఏళ్లు పనిచేస్తుంది, కనీసం 3 నెలలకు ఒకసారి సమావేశమవుతుంది.

5 మంది, 7 మంది, 5 ఏళ్ల పదవీకాలం చట్టంలో లేవు.

ప్రశ్న 4 / 5

నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టం ప్రకారం సంరక్షకుడి నియామకం కోసం స్థానిక స్థాయి కమిటీకి ఎవరు దరఖాస్తు చేయవచ్చు?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) తల్లిదండ్రులు, బంధువులు, లేదా నమోదైన సంస్థ

సెక్షన్ 14 ప్రకారం వైకల్యం ఉన్న వ్యక్తి తల్లిదండ్రులు లేదా బంధువులు తాము కోరిన వ్యక్తిని సంరక్షకుడిగా నియమించమని దరఖాస్తు చేయవచ్చు; నమోదైన సంస్థ కూడా ఆ సంరక్షకుడి అంగీకారంతో దరఖాస్తు చేయవచ్చు.

కలెక్టర్ కమిటీ అధ్యక్షులు, దరఖాస్తుదారు కాదు. ప్రధానోపాధ్యాయుడు, పోలీసు అధికారి పేర్లు చట్టంలో దరఖాస్తుదారులుగా లేవు.

ప్రశ్న 5 / 5

నేషనల్ ట్రస్ట్ చట్టం ప్రకారం సంరక్షకుడిని ఏ కారణంపై తొలగించవచ్చు?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) వైకల్యం ఉన్న వ్యక్తిని దుర్వినియోగం / నిర్లక్ష్యం చేసినా, ఆస్తిని దుర్వినియోగం చేసినా

సెక్షన్ 17 ప్రకారం సంరక్షకుడు వైకల్యం ఉన్న వ్యక్తిని దుర్వినియోగం చేసినా, నిర్లక్ష్యం చేసినా, ఆస్తిని దుర్వినియోగం చేసినా తల్లిదండ్రులు, బంధువులు లేదా నమోదైన సంస్థ దరఖాస్తుతో కమిటీ అతన్ని తొలగించవచ్చు.

ఊరు మారడం, వయసు 60 నిండడం, ఏటా మార్చడం వంటి కారణాలు చట్టంలో లేవు.