నేపథ్యం
- భారత పార్లమెంట్ 1986 బడ్జెట్ సమావేశాల్లో చర్చించిన తర్వాత జాతీయ విద్యా విధానం 1986 ను స్వీకరించారు.
- 1976 లో రాజ్యాంగ సవరణతో విద్య ఉమ్మడి జాబితాలోకి వచ్చిన తర్వాత, దేశం మొత్తానికి ఒకే రూపంలో వచ్చిన జాతీయ విద్యా విధానం ఇదే. పాఠ్యప్రణాళికలో అందరికీ ఉమ్మడిగా ఉండే ఒక ప్రధాన భాగం (కామన్ కోర్) ఉండాలని ఇది సూచించింది.
- విధానంలోని ఒక్కో అంశాన్ని ఒక్కో బృందానికి అప్పగిస్తూ 23 టాస్క్ ఫోర్సులు ఏర్పాటు చేశారు. "వికలాంగుల విద్య" అంశాన్ని అధ్యయనం చేయడానికి ఒక టాస్క్ ఫోర్స్ను కేటాయించారు.
- ఈ టాస్క్ ఫోర్సులు జూలై 1986 లో తమ నివేదికలు సమర్పించాయి. వాటి ఆధారంగా అదే ఏడాది కార్యాచరణ ప్రణాళిక (POA 1986) తయారైంది.
- కొఠారీ కమిషన్ (1964-66) సూచనలు ఈ విధానానికి కార్యాచరణ మార్గదర్శిగా పనిచేశాయి. విద్యపై ఖర్చు జాతీయ ఆదాయంలో 6% ఉండాలన్న 1968 విధాన లక్ష్యాన్ని ఇది మళ్లీ ప్రస్తావించింది.
NPE 1986 లక్ష్యాలు
- అప్పటి విద్యా విధానంలోని లోపాలను తొలగించడానికి ప్రాధాన్యం ఇచ్చింది.
- ప్రభుత్వ పాఠశాలల్లో నాణ్యత పెంచి, తల్లిదండ్రులు ఎక్కువ ఖర్చుతో ప్రైవేట్ పాఠశాలలకు పిల్లలను పంపాల్సిన అవసరం లేకుండా చేయాలి.
- బోధనాభ్యసన కృత్యాలు సరిగ్గా సాగేలా, విద్యా వ్యవస్థ మొత్తం సక్రమంగా నడిచేలా చూడాలి.
- వికలాంగుల గురించి ప్రధాన లక్ష్యం: శారీరక, మానసిక వైకల్యం ఉన్నవారిని సాధారణ సమాజంతో సమాన భాగస్వాములుగా కలపడం, వారిలో సహజ ఎదుగుదల జరిగేలా చేయడం, వారు ఆత్మవిశ్వాసం, ధైర్యంతో జీవితాన్ని ఎదుర్కొనేలా తయారు చేయడం.
NPE 1986 సాధారణ లక్ష్యాలు:
| లక్ష్యం | వివరణ |
|---|---|
| సార్వత్రిక నమోదు | పిల్లలందరినీ పాఠశాలల్లో చేర్చడం |
| సార్వత్రిక నిలుపుదల | 14 ఏళ్ల వయసు వరకు పిల్లలందరూ పాఠశాలలోనే ఉండేలా చూడటం |
| నాణ్యత | విద్యార్థులందరూ తప్పనిసరిగా చేరాల్సిన అభ్యసన స్థాయిలను అందుకునేలా నాణ్యమైన విద్య |
NPE 1986, దాని కార్యాచరణ ప్రణాళికలో వైకల్యం ఉన్నవారి విద్యపై ప్రతిపాదనలు
ప్రవేశం, పాఠశాలలు:
- శారీరక, ఇతర వైకల్యాలు ఉన్నవారికి విద్య పొందే అవకాశాలు కల్పించాలి.
- జిల్లా కేంద్రాల్లో వసతి గృహాలతో కూడిన ప్రత్యేక పాఠశాలలు ఉండాలి; తీవ్ర వైకల్యం ఉన్న పిల్లలు వాటిలో చేరాలి. జిల్లాల వారీగా ప్రత్యేక పాఠశాలలు స్థాపించాలి.
- సాధారణ పాఠశాలల్లో అవసరాలు తీరని వారు ప్రత్యేక పాఠశాలల్లో చేరాలి. అక్కడ అభ్యసన, భావ వ్యక్తీకరణ (కమ్యూనికేషన్) నైపుణ్యాలు సాధించిన తర్వాత వీలైనంత త్వరగా సాధారణ పాఠశాలల్లో కలిసిపోవాలి.
- సాధారణ పాఠశాల వ్యవస్థే వైకల్యం ఉన్న పిల్లల అవసరాలను తీర్చగలదని విధానం స్పష్టం చేసింది.
- వైకల్యం ఉన్న పిల్లలకు పూర్వ ప్రాథమిక విద్య అందించాలి.
- ఇతర విద్యార్థులతో సమానంగా విద్య అందించాలి: 1990 నాటికి 6-11 ఏళ్ల పిల్లలకు, 1995 నాటికి 6-14 ఏళ్ల పిల్లలకు.
వృత్తి శిక్షణ, వసతి గృహాలు:
- ఇతర పిల్లలతో సమానంగా వృత్తి సామర్థ్యాలు పెంపొందించాలి. ప్రత్యేక వృత్తి శిక్షణ కేంద్రాలు అందుబాటులో ఉండాలి.
- ప్రత్యేక పాఠశాలల్లో భాగంగా వృత్తి శిక్షణ కేంద్రాలు స్థాపించాలి. ఈ శిక్షణకు పునరావాస మండలి (రిహాబిలిటేషన్ కౌన్సిల్) గుర్తింపు ఉండాలి; అలా శిక్షణ పొందినవారు దేశంలో ఎక్కడైనా ఉద్యోగం పొందగలగాలి. జాతీయ వృత్తి శిక్షణ, ఉపాధ్యాయ విద్యా సంస్థల గుర్తింపు కూడా ఈ కేంద్రాలు పొందాలి.
- బాలురు, బాలికలకు వేర్వేరు వసతి గృహాలు ఉండాలి: బాలుర వసతి గృహం సామర్థ్యం 40 మంది, బాలికల వసతి గృహం సామర్థ్యం 20 మంది. ఇవి వసతితో పాటు వృత్తి శిక్షణ కేంద్రాలుగా కూడా పనిచేస్తాయి.
ఉపాధ్యాయ శిక్షణ:
- వైకల్యం వారీగా ఉపాధ్యాయులకు వెంటనే ప్రత్యేక శిక్షణ ఇవ్వాలి.
- మానవ వనరుల అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ, సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ కలిసి UGC, NCERT, ప్రాంతీయ విద్యా కళాశాలలు, జాతీయ వికలాంగుల సంస్థలు, ఎంపిక చేసిన విశ్వవిద్యాలయాల్లోని స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ విభాగాల ద్వారా ఉపాధ్యాయ శిక్షణ కార్యక్రమాలు నడపాలి.
- వృత్యంతర (ఇన్-సర్వీస్) శిక్షణను జాతీయ సంస్థలు నిర్వహించాలి; ఇందుకోసం ప్రాంతీయ విద్యా కళాశాలలు, రాష్ట్ర విద్యా పరిశోధన, శిక్షణ మండళ్లతో (SCERT) కలిసి పనిచేయాలి.
- వృత్తి శిక్షణ ఇచ్చే ఉపాధ్యాయులకు ప్రాంతీయ పరిస్థితులను బట్టి జాతీయ సంస్థలు, ప్రాంతీయ కళాశాలల ద్వారా అవగాహన కార్యక్రమాలు నిర్వహించాలి.
పాఠ్యప్రణాళిక, మూల్యాంకనం, సాంకేతికత:
- పిల్లల వైకల్యం వల్ల కలిగే నిర్దిష్ట అభ్యసన సమస్యలను బట్టి పాఠ్యప్రణాళికలో మార్పులు చేయాలి.
- జాతీయ వికలాంగుల సంస్థలు, NCERT కలిసి పాఠ్యప్రణాళిక రూపొందించాలి. ప్రత్యేక పాఠశాలల కోసం ఉపాధ్యాయుల కరదీపిక అందుబాటులో ఉంచాలి.
- తీవ్ర వైకల్యం ఉన్న పిల్లలకు పరీక్షల్లో సరళీకరణ చేయాలి. మూల్యాంకన మార్గదర్శకాలు, మదింపు సాధనాలు అందుబాటులో ఉంచాలి; జాతీయ సంస్థలు, NCERT నిపుణులతో కలిసి వీటిని అభివృద్ధి చేయాలి.
- స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్లో సాంకేతిక పరిజ్ఞానం వాడేటప్పుడు జాగ్రత్తలు తీసుకోవాలి. సాంకేతిక సాధనాలు, పరికరాలను అభ్యసన వనరుల కేంద్రాల ద్వారా సవరించి, సర్దుబాటు చేసి స్వీకరించాలి.
నిధులు, పర్యవేక్షణ, పరిశోధన:
- స్వచ్ఛంద సంస్థలకు ఇచ్చే గ్రాంట్-ఇన్-ఎయిడ్ వారి సేవల నాణ్యత ఆధారంగా ఉండాలి.
- ప్రత్యేక పాఠశాలలపై పర్యవేక్షణకు సంక్షేమ, మానవ వనరుల మంత్రిత్వ శాఖలు కలిసి వసతులు కల్పించాలి. జిల్లా స్థాయిలో వైకల్యాలపై అవగాహన ఉన్న ముగ్గురు సభ్యుల పర్యవేక్షకుల బృందం ఉండాలి.
- భారతీయ సామాజిక-సాంస్కృతిక పరిస్థితులకు తగ్గట్టు వికలాంగుల విద్యపై వెంటనే పరిశోధనలు జరగాలి. NCERT, భారత సామాజిక శాస్త్ర పరిశోధనా మండలి (ICSSR), UGC, జాతీయ వికలాంగుల సంస్థలు ఈ పరిశోధనలు చేయాలి.
- వికలాంగుల విద్యపై సమాచారం సరిపడా లేదు; సమాచార వ్యవస్థను బలోపేతం చేయాలి.
పరీక్ష కోణం: NPE 1986 - పార్లమెంట్ బడ్జెట్ సమావేశాలు 1986; 23 టాస్క్ ఫోర్సులు (ఒకటి వికలాంగుల విద్యపై); నివేదికలు జూలై 1986. వికలాంగుల లక్ష్యం - సమాన భాగస్వాములుగా సమాజంలో కలపడం, సహజ ఎదుగుదల, ఆత్మవిశ్వాసం-ధైర్యం. జిల్లా కేంద్రాల్లో వసతి గృహాలతో ప్రత్యేక పాఠశాలలు (తీవ్ర వైకల్యం ఉన్నవారికి). 14 ఏళ్ల వరకు సార్వత్రిక నిలుపుదల.
మెమొరీ కోడ్: "86 లో 23 బృందాలు" - 1986, 23 టాస్క్ ఫోర్సులు. లక్ష్య సంవత్సరాలు "90 కి 11, 95 కి 14" - 1990 నాటికి 6-11 ఏళ్లు, 1995 నాటికి 6-14 ఏళ్లు. వసతి గృహాలు "అబ్బాయిలు 40, అమ్మాయిలు 20 - సగం".