దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలకు పాఠ్యప్రణాళిక రూపొందించేటప్పుడు కూడా మామూలు పిల్లలకు పాటించే సూత్రాలే పాటిస్తాం. లక్ష్యం ఒకటే - పిల్లవాడు సులభంగా నేర్చుకునేలా చేయడం. కానీ చూపు లేకపోవడం వల్ల ప్రణాళికలో, దాని అమలులో కొన్ని సర్దుబాట్లు తప్పనిసరి అవుతాయి. చూపు ఉన్న పిల్లవాడికి సహజంగా వచ్చే కొన్ని నైపుణ్యాలను చూపు లేని పిల్లవాడికి ప్రణాళికాబద్ధంగా నేర్పాలి. అందుకే విస్తృత మూల పాఠ్యప్రణాళిక (ECC - ఎక్స్పాండెడ్ కోర్ కరిక్యులమ్) అవసరం. దీనికే ప్లస్ కరిక్యులమ్ అనే పేరు కూడా ఉంది. వీటితో పాటు ఉపాధ్యాయుడి నుంచి ప్రత్యేక సహాయం, ప్రత్యేక పరికరాలు కూడా ఆ పిల్లవాడికి అవసరం.
పాఠ్యప్రణాళిక అంటే ఏమిటి?
- విద్యను ఒక పరుగు పందెంతో పోలుస్తారు: విద్యా లక్ష్యాలు గమ్యం, పాఠ్యప్రణాళిక ఆ గమ్యానికి చేర్చే దారి.
- పాత ఆలోచన ప్రకారం పాఠ్యప్రణాళిక అంటే కొన్ని నైపుణ్యాలు, కొన్ని జ్ఞాన రంగాలపై పట్టు సాధించడం మాత్రమే.
- ఆధునిక ఆలోచన ప్రకారం పాఠ్యప్రణాళిక అంటే బడిలో బోధించే విషయాలు మాత్రమే కాదు. తరగతి గది, గ్రంథాలయం, ప్రయోగశాల, ఆటస్థలం, ఉపాధ్యాయులు-విద్యార్థుల మధ్య సంబంధాలు - వీటన్నిటి ద్వారా విద్యార్థి పొందే అనుభవాల మొత్తం. ఈ అర్థంలో బడి జీవితమంతా పాఠ్యప్రణాళికే; అది సమతుల్య వ్యక్తిత్వాన్ని తీర్చిదిద్దుతుంది.
- ఆధునిక పాఠ్యప్రణాళిక వ్యక్తిగత, సామూహిక జీవితంలోని విశాల రంగాలన్నిటినీ కలుపుకుంటుంది. బడి బయటి అర్థవంతమైన కార్యకలాపాలు కూడా - అవి ప్రణాళికాబద్ధంగా, విద్యా ప్రయోజనం కోసం ఏర్పాటు చేసినవైతే - పాఠ్యప్రణాళికలో భాగమే.
ఈ భావనలో దాగి ఉన్న ముఖ్య అంశాలు:
- పాఠ్యప్రణాళిక పిల్లల అనుభవాల్లోనే ఉంటుంది.
- విషయం (కంటెంట్) పిల్లల మొత్తం అనుభవంలో భాగమయ్యే వరకు అది పాఠ్యప్రణాళిక కాదు.
- బడి పాఠ్యప్రణాళిక అంటే జీవించడంలో మార్గదర్శనం చేసే ప్రయత్నం.
- పిల్లల ఆసక్తులు, సామర్థ్యాలను సమాజ, దేశ జీవితంలో చురుకుగా పాల్గొనేలా మళ్లించడానికి ఉద్దేశపూర్వకంగా ఏర్పాటు చేసిన ప్రత్యేక అభ్యసన వాతావరణం ఇది.
పాఠ్యప్రణాళిక విధులు
పాఠ్యప్రణాళిక విధులను రెండు అంశాలు నిర్ణయిస్తాయి:
| అంశం | అర్థం |
|---|---|
| సామాజిక లక్ష్యాలు | సమాజ, దేశ జీవితంలో ఉన్న వేర్వేరు సామర్థ్యాలు, మంచి-చెడు రెండింటికీ ఉన్న అపారమైన అవకాశాలను పరిగణించడం |
| వ్యక్తిగత లక్ష్యాలు | సమాజంలో జీవించడానికి ప్రతి వ్యక్తి ఎదుర్కొనే సమస్యలు |
ఈ రెండింటినీ కలిపే సాధనమే పాఠ్యప్రణాళిక. దాని అనుభవాల ద్వారా పిల్లలు ఆత్మసాక్షాత్కారం పొందుతారు; అదే సమయంలో మెరుగైన సమాజాన్ని, దేశాన్ని నిర్మించడానికి తోడ్పడటం నేర్చుకుంటారు.
దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలకు ప్రత్యేక విధానాలు ఎందుకు?
- పాఠ్యప్రణాళిక అంతా రెండు అంశాల చుట్టూ తిరుగుతుంది: "అవకాశం", "అనుభవం". అవకాశం ఇచ్చినంత మాత్రాన అనుభవం వచ్చినట్లు కాదు. అనుభవం అందకపోతే తన గురించి, ప్రపంచం గురించి అవగాహన "పూర్తిగా" ఏర్పడదు.
- చూపు ఒక్క చూపులోనే అపారమైన సమాచారాన్ని అందిస్తుంది. కాబట్టి చూపు ఉన్న పిల్లలు అనుభవాలను "సహజ పద్ధతిలో", "సంపూర్ణంగా" నేర్చుకుంటారు.
- దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలు సమాచారాన్ని "ముక్కలు ముక్కలుగా" నేర్చుకుంటారు; ఆ ముక్కలను కలిపి భావన ఏర్పరచుకోవడానికి వారికి సమయం కావాలి.
| చూపు ఉన్న పిల్లలు | దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలు |
|---|---|
| సమాచారం "సంపూర్ణంగా" అందుతుంది | సమాచారం "ముక్కలుగా" అందుతుంది |
| సహజ అభ్యసనం (నేచురల్ లెర్నింగ్) | మధ్యవర్తిత అభ్యసనం (మీడియేటెడ్ లెర్నింగ్) - ఒకరి సహాయంతో, ప్రణాళికాబద్ధంగా |
- అంధత్వం అనుభవాల పరిధిని, తిరిగే సామర్థ్యాన్ని, పరిసరాలపై నియంత్రణను తగ్గిస్తుందని బెర్తోల్డ్ లోవెన్ఫెల్డ్ చెప్పారు. స్వతంత్రతకు అడ్డుగా నిలిచే ఈ మూడు "వస్తుగత ప్రభావాలే" ప్లస్ కరిక్యులమ్ / ECC కి మూల కారణం. (ఈ ప్రభావాల వివరాలు "దృష్టి లోపం: విద్య" అధ్యాయంలో ఉన్నాయి.)
సమ్మిళిత / సంఘటిత విద్యలో పాఠ్యప్రణాళిక
- సాధారణ తరగతిలో దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లవాడు అనేకమందిలో ఒకడు. కాబట్టి అతని పాఠ్యప్రణాళిక చూపు ఉన్న పిల్లల పాఠ్యప్రణాళికకు భిన్నంగా కాకుండా, దగ్గరగా ఉండాలి.
- ఈ పిల్లలు ఎక్కువ సమాచారాన్ని స్పర్శ, వినికిడి ద్వారా పొందుతారు. ఇతరులు చూపు ద్వారా పొందే అనుభవానికి దాదాపు సమానమైన అనుభవం వీరికి అందేలా ఈ ఇంద్రియ అనుభవాలను ప్రణాళిక చేయాలి.
- అందువల్ల సమ్మిళిత విద్యలో ప్రత్యేక పాఠ్యప్రణాళిక అవసరం లేదు; బహుళ ఇంద్రియ అనుభవాలపై ఆధారపడిన ప్రత్యేక విధానాలు అవసరం.
- సాధారణ పాఠ్యప్రణాళిక నేర్చుకోవడానికి, అంధత్వానికే ప్రత్యేకమైన కొన్ని నైపుణ్యాలు పిల్లవాడికి ఉండాలి. ఇవే ప్లస్ కరిక్యులమ్ / ECC లో ఉంటాయి.
- సమ్మిళిత కార్యక్రమం సాధారణ బడిలో భాగం, అక్కడ అందరికీ ఒకే పాఠ్యప్రణాళిక ఉంటుంది. కాబట్టి ఏ పరిస్థితిలోనూ కేవలం చూపు లేని ఒక్క పిల్లవాడి కోసం పాఠ్యప్రణాళికను మార్చకూడదు; అది సరైనది కాదు, సాధ్యమూ కాదు. దానికి బదులు మార్పు చేసిన, ప్రత్యేక విధానాలతో చూపు ఉన్న పిల్లలతో సమానంగా "దాదాపు సాధారణ" అనుభవం అందించాలి.
- సాధారణ ఉపాధ్యాయుడు, రిసోర్స్ ఉపాధ్యాయుడు / స్పెషల్ ఎడ్యుకేటర్ మధ్య అవగాహన ఈ విధానాన్ని మరింత ఫలవంతం చేస్తుంది. ఈ ప్రత్యేక విధానం వల్ల దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలు పోగొట్టుకునే దానికంటే పొందేదే ఎక్కువ.
సాధారణ పాఠ్యప్రణాళిక - మార్పు చేసిన అనుభవాలు: నాలుగు మెట్లు
సాధారణ పాఠ్యప్రణాళికలో "దృశ్య అనుభవాలు" ఎక్కువ, "దృశ్యేతర అనుభవాలు" తక్కువ. కాబట్టి దాన్ని విశ్లేషించి దృశ్య అనుభవాలను దృశ్యేతర అనుభవాలుగా మార్చాలి. విద్యా అనుభవాన్ని అందించడంలో ప్రాధాన్య క్రమం ఇది:
| మెట్టు | ఏం చేస్తాం |
|---|---|
| 1. నకలు (డూప్లికేట్) అనుభవం | ఇతర పిల్లలకు ఇచ్చిన అనుభవాన్నే యథాతథంగా ఇవ్వడం - ఇది అత్యుత్తమం, కానీ ఎప్పుడూ సాధ్యం కాదు |
| 2. మార్పు (మోడిఫై) | విషయం, ప్రదర్శించే పద్ధతి, వాడే సామగ్రి రకం, పిల్లవాడి నుంచి ఆశించే ప్రతిస్పందన - వీటిలో మార్పు చేయడం |
| 3. ప్రత్యామ్నాయం (సబ్స్టిట్యూట్) | తగిన మార్పు సాధ్యం కాకపోతే, ఇతరుల పాఠానికి వీలైనంత దగ్గరగా ఉండే మరో పాఠం ఇవ్వడం |
| 4. వదిలివేయడం (ఒమిట్) | ముఖ్యంగా తొలి రోజుల్లో, కొన్నిసార్లు ఒక పాఠాన్ని వదిలేయడం |
- అనుభవం చెప్పేది: విద్యా స్థాయి పెరిగే కొద్దీ సామగ్రిని యథాతథంగా తయారు చేయడం సులభం. ఎక్కువ వదిలివేతలు మొదటి సంవత్సరంలోనే జరుగుతాయి.
- త్వరలోనే వదిలివేతలు అరుదవుతాయి, ప్రత్యామ్నాయాలు తగ్గుతాయి, మార్పులు అవసరమవుతూనే ఉంటాయి; అన్నిటికంటే ముఖ్యంగా నకలు అనుభవాలు మరింత ఎక్కువగా సాధ్యమవుతాయి.
- జంగీరా (1986), మణి (1982) అధ్యయనాల ప్రకారం సాధారణ పాఠ్యప్రణాళికలో 80-85% ను దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలకు యథాతథంగా (నకలుగా) అందించవచ్చు. మిగిలినది మార్పు, ప్రత్యామ్నాయ అనుభవాలతో అందించవచ్చు. ఉన్నత తరగతుల్లో వదిలివేతలు ఇంకా తక్కువ.
పరీక్షలు, బోర్డులు, తరగతి గదిలో సర్దుబాట్లు
దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలను రెండు ప్రధాన రకాలుగా చూడవచ్చు:
- బ్రెయిలీ లేదా రికార్డు చేసిన పాఠ్య సామగ్రి ద్వారానే నేర్చుకోవాల్సినవారు.
- పెద్దదిగా చేసే సాధనాలతో, మంచి విస్తరించిన (డిఫ్యూజ్డ్) వెలుతురులో అచ్చు చదవగల అల్ప దృష్టి పిల్లలు.
రెండు సందర్భాల్లోనూ పాఠ్యాంశ విషయంలో పెద్ద మార్పు అవసరం లేదు. అయితే:
- భారతదేశంలో చాలా మాధ్యమిక విద్యా బోర్డులు 10, 12 తరగతి పరీక్షల్లో దృష్టి లోపం ఉన్నవారికి గణితం, విజ్ఞాన శాస్త్రం నుంచి మినహాయింపు ఇచ్చి, బదులుగా సంగీతం లేదా అదనపు భాష తీసుకోనిస్తాయి. అందుకే చాలా బడులు 6 నుంచి 8 తరగతుల వరకు గణితం, సైన్స్ నేర్పి, 9వ తరగతి నుంచి ఆపేస్తాయి.
- నేటి ఆధునిక పరికరాలతో ఇది అవసరం లేదు; దృష్టి లోపం ఉన్న విద్యార్థి గణితం, సైన్స్తో 10, 12 తరగతి పరీక్షలు రాయవచ్చు.
- పశ్చిమ బెంగాల్ మాధ్యమిక విద్యా బోర్డు ఏ సబ్జెక్టులోనూ పూర్తి మినహాయింపు ఇవ్వదు. గణితంలో నిర్మాణాల (కన్స్ట్రక్షన్) భాగానికి, భూగోళం-జీవశాస్త్రంలో బొమ్మల భాగానికి మాత్రమే అంతే మార్కుల ప్రత్యామ్నాయ ప్రశ్నలు ఇస్తుంది; మిగతా ప్రశ్నలన్నీ సాధారణ విద్యార్థులకు ఇచ్చేవే.
- బ్రెయిలీ, గణితం, సైన్స్, ECC సబ్జెక్టులు బోధించడానికి ప్రత్యేక పరికరాలు అవసరం; సాంఘిక శాస్త్రానికి ఉబ్బెత్తు (ఎంబోస్డ్) పటాలు అవసరం.
తరగతి గదిలో ఉపాధ్యాయుడు గుర్తుంచుకోవాల్సినవి (సంక్షిప్తంగా):
| సూచన | వివరం |
|---|---|
| బొమ్మలకు బదులు నమూనాలు | చిత్రాలకు బదులు నమూనాలు (మోడల్స్) చూపించాలి |
| నల్లబల్లపై రాసేది పలకాలి | బోర్డుపై రాసే ప్రతిదాన్నీ పైకి చదివి, స్పెల్లింగ్ చెప్పాలి |
| అసైన్మెంట్లు | బ్రెయిలీలో లేదా ఆడియో రూపంలో తీసుకోవాలి; రెండూ వీలు కాకపోతే మౌఖిక పరీక్ష |
| పరిసరాల పరిచయం | తరగతి గది, బడి భవనాన్ని కొద్దికొద్దిగా పరిచయం చేయాలి, తద్వారా మనసులో సరైన చిత్రం ఏర్పడుతుంది |
| బడ్డీ పద్ధతి | ఒక తోటి విద్యార్థి నోట్స్ ఇవ్వడం, అవసరమైనప్పుడు బయటకు తీసుకెళ్లడం, ఆటల సమయంలో కలిసి ఆడటం వంటి బాధ్యతలు తీసుకుంటాడు |
| చలనశీలత | బడి ఆవరణలో వీలైనంత స్వేచ్ఛగా తిరిగేలా ప్రోత్సహించాలి |
| పరికరాలు | అన్ని సబ్జెక్టులకు కావలసిన పరికరాలను తరగతిలో వాడుకోనివ్వాలి |
| అంచనాలు | సరైన వాతావరణం, పరికరాలు, ప్రోత్సాహం ఇస్తే మిగతావారిలాగే బాగా చేయగలరని ఆశించాలి; అంధత్వం పేలవమైన పనితీరుకు సాకు కాకూడదు |
| పరస్పర చర్య | తరగతిలో అందరూ ఆ పిల్లవాడితో సంకోచం లేకుండా కలిసిపోయేలా ప్రోత్సహించాలి |
| క్రమశిక్షణ | ఇతరులకు ఉన్న క్రమశిక్షణే వర్తింపజేయాలి; క్రమశిక్షణ విషయంలో ప్రత్యేక మినహాయింపులు వద్దు |
| అల్ప దృష్టి పిల్లలు | సాధారణంగా ప్రత్యేక పద్ధతులు అక్కర్లేదు; పని పూర్తి చేయడానికి ఎక్కువ సమయం ఇస్తే చాలు; చలన సమస్య ఉంటే కొంత దృశ్య దిశా పరిచయం ఇవ్వాలి |
ECC / ప్లస్ కరిక్యులమ్ అంటే ఏమిటి?
- ECC దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలకు "అదనపు భారం" (ఎక్స్ట్రా) కాదు, "పరిహార" (కాంపెన్సేటరీ) నైపుణ్యాలు. సాధారణ పాఠ్యప్రణాళిక నైపుణ్యాలు ఈ పునాదిపైనే నిలబడతాయి.
- ఇవి అంధత్వానికే ప్రత్యేకమైన నైపుణ్యాలు; చూపు ఉన్న వ్యక్తికి ఇవి అవసరం లేదు.
- ECC లో బలం ఉన్న పిల్లలు సాధారణ పాఠ్యప్రణాళికను ఇంకా బాగా నేర్చుకుంటారని అనుభవం చెబుతోంది. కాబట్టి ECC నైపుణ్యాల బోధన దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లల విద్యలో విడదీయలేని భాగం కావాలి.
- చూపు ఉన్న పిల్లలు ఇతరులను గమనించి యాదృచ్ఛికంగా (ఇన్సిడెంటల్గా) నేర్చుకునే అంశాలను దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలు అలా నేర్చుకోలేరు. ఆ లోటును పూడ్చడానికి, భావనలు-నైపుణ్యాలను ప్రత్యేక బోధనతో నేర్పడానికి ECC రూపొందింది.
- దీన్ని సాధారణ విద్యా మూల పాఠ్యాంశాలకు అదనంగా బోధిస్తారు. సాధారణ పాఠ్యాంశాలు + ECC రెండింటి ద్వారానే విద్యార్థులు నిర్దేశిత లక్ష్యాలు సాధిస్తారు.
- ECC అవసరం పుట్టుకతోనే మొదలవుతుంది.
- "ఎక్స్పాండెడ్ కోర్ కరిక్యులమ్" అనే పదాన్ని 1996 ప్రాంతంలో అమెరికాలో ఫిల్ హాట్లెన్ ప్రచారంలోకి తెచ్చారు.
పరీక్ష కోణం: ఆధునిక పాఠ్యప్రణాళిక = అనుభవాల మొత్తం. చూపు ఉన్నవారు = సహజ అభ్యసనం (సంపూర్ణంగా), దృష్టి లోపం ఉన్నవారు = మధ్యవర్తిత అభ్యసనం (ముక్కలుగా). అవకాశం ఇవ్వడం = అనుభవం కాదు. నాలుగు మెట్లు: నకలు → మార్పు → ప్రత్యామ్నాయం → వదిలివేయడం; 80-85% నకలుగా ఇవ్వవచ్చు; ఎక్కువ వదిలివేతలు మొదటి సంవత్సరంలో. సమ్మిళిత విద్యలో ప్రత్యేక పాఠ్యప్రణాళిక వద్దు, ప్రత్యేక విధానాలు కావాలి. అంధత్వానికే ప్రత్యేకమైన నైపుణ్యాలు = ప్లస్ కరిక్యులమ్ / ECC (అదనపు కాదు, పరిహార నైపుణ్యాలు).
మెమొరీ కోడ్: నాలుగు మెట్లు "న-మా-ప్ర-వ" ("నమాప్రవ") - నకలు, మార్పు, ప్రత్యామ్నాయం, వదిలివేయడం; మొదటిది ఉత్తమం, చివరిది చివరి దారి. "80-85 నకలు": పాఠ్యప్రణాళికలో 80-85% యథాతథంగా ఇవ్వవచ్చు. "చూపు = సహజం, చీకటి = మధ్యవర్తి".