AP DSC స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ పేపర్లుEnglish Medium

అంశం 6 / 11 · చలన వైకల్యాలు

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ

అర్థం, నిర్వచనం

ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు

ప్రీవియస్ పేపర్స్ · 5 మార్చి 2024 · పేపర్ 2B ·ప్రశ్న 26

‘మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ’ అనేది ఈ విభాగం క్రిందికి వస్తుంది.

  1. (1)దృష్టిలోపం
  2. (2)చలన సంబంధ వైకల్యం
  3. (3)అభ్యసన సమస్యలు
  4. (4)బుద్ధి మాంద్యత
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) చలన సంబంధ వైకల్యం

కండరాల క్షీణత (Muscular Dystrophy) ఏ వైకల్య వర్గానికి చెందుతుందో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ ఒక వంశపారంపర్య వ్యాధి. ఇందులో కండరాలు క్రమంగా బలహీనపడి క్షీణిస్తాయి. దాంతో నడవడం, మెట్లు ఎక్కడం, కూర్చుని లేవడం కష్టమవుతుంది. RPwD Act 2016 లో ఇది శారీరక వైకల్యాల కింద, చలన సంబంధ వైకల్యం (Locomotor Disability) వర్గంలో ఉంది. ఇదే వర్గంలో సెరిబ్రల్ పాల్సీ, కుష్టు నయమైన వారు, మరుగుజ్జుతనం, యాసిడ్ దాడి బాధితులు ఉన్నారు.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (2) చలన సంబంధ వైకల్యం.

దృష్టిలోపం (1) కంటికి, అభ్యసన సమస్యలు (3) చదవడం రాయడానికి, బుద్ధిమాంద్యత (4) మేధో సామర్థ్యానికి సంబంధించినవి. కండరాల బలహీనత వీటి కిందకు రాదు.

గుర్తుంచుకోండి: కండరాల సమస్య = చలనం దెబ్బతింటుంది = Locomotor Disability.

కారణం

గుర్తించడం ఎలా? ముఖ్య సంకేతాలు

  1. ఎక్కువగా అబ్బాయిలకే వస్తుంది (అమ్మాయిలకు అరుదు).
  2. తరచూ సోదరులు లేదా మగ బంధువులకు ఇదే సమస్య ఉంటుంది.
  3. తొలి సంకేతాలు 3 నుంచి 5 ఏళ్ల మధ్య కనిపిస్తాయి: పిల్లవాడు వికారంగా, తడబడుతూ కదులుతాడు; పాదాలు నేలకు ఆనించలేక కాలి వేళ్లపై (మునివేళ్లపై) నడుస్తాడు; వింతగా పరిగెత్తుతాడు; తరచూ పడిపోతాడు.
  4. తర్వాతి కొన్ని సంవత్సరాల్లో సమస్య క్రమంగా పెరుగుతుంది.
  5. బలహీనత మొదట శరీరానికి దగ్గరగా ఉండే కండరాల్లో - తుంటి, కటి వలయం, తొడల్లో - వస్తుంది; తర్వాత భుజాలు, చేతులు, మెడ కండరాలకు వ్యాపిస్తుంది.
  6. చాలామంది 10 ఏళ్ల వయసుకు నడవలేకపోతారు.
  7. వెన్నెముకకు తీవ్రమైన వంకర రావచ్చు.
  8. గుండె, శ్వాస కండరాలు కూడా బలహీనమవుతాయి. పాత అంచనా ప్రకారం చాలామంది 20 ఏళ్ల లోపే గుండె వైఫల్యం లేదా న్యుమోనియాతో చనిపోయేవారు.

గోవర్స్ సంకేతం

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ రకాలు

ఇందులో చాలా రకాలు ఉన్నాయి. అత్యంత సాధారణమైనది, అత్యంత తీవ్రమైనది డ్యుషెన్ రకం.

డ్యుషెన్ మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ (DMD) లక్షణాలు:

  1. కండరాల బలహీనత సుమారు 3 ఏళ్ల వయసులో మొదలై క్రమంగా పెరుగుతుంది; పిల్లవాడు నడక నేర్చుకునే దశలోనే గమనించవచ్చు.
  2. బలహీనత తుంటి, కటి వలయం, తొడల కండరాల్లో మొదలై భుజాలు, చేతులు, మెడ కండరాల వైపు వ్యాపిస్తుంది.
  3. కటి వలయం (పెల్విక్ గర్డిల్), భుజ వలయం (షోల్డర్ గర్డిల్) చుట్టూ ఉన్న కండరాలు ఎక్కువగా దెబ్బతింటాయి; అందుకే నేలపై నుంచి లేచే ప్రత్యేక తీరు (గోవర్స్ సంకేతం).
  4. క్షీణించిన కండరాల స్థానంలో కొవ్వు చేరడంతో కండరాలు పెద్దగా కనిపిస్తాయి కానీ బలంగా ఉండవు - దీనిని సూడో-హైపర్‌ట్రోఫీ (మిథ్యా పెరుగుదల) అంటారు. ఇది ఎక్కువగా పిక్క కండరాల (కాఫ్ మజిల్స్) లో కనిపిస్తుంది.
  5. భంగిమ, నడక అసాధారణంగా మారుతాయి - బాతులా ఊగుతూ నడక (వాడ్లింగ్ గెయిట్).
  6. చివరి దశలో శ్వాస, గుండె కండరాలు దెబ్బతిని మరణానికి దారితీస్తుంది.
  7. కౌమారదశకు ముందే చక్రాల కుర్చీకి పరిమితమవుతారు.

ఇతర రకాలు:

రకంముఖ్య లక్షణం
బెకర్ మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీడ్యుషెన్ లాంటిదే కానీ ఆలస్యంగా మొదలై నెమ్మదిగా పెరుగుతుంది
ఫేసియో-స్కాపులో-హ్యూమరల్ (లాండౌజీ-డెజెరిన్ రకం)ముఖం, భుజాలు, భుజం పై చేతి కండరాలు ముందుగా బలహీనమవుతాయి; పిల్లలు మొదట ఆరోగ్యంగానే కనిపిస్తారు; మగ, ఆడ ఇద్దరిలోనూ వస్తుంది
లింబ్-గర్డిల్తుంటి, భుజాల చుట్టూ ఉన్న కండరాలు ముందుగా దెబ్బతింటాయి
మయోటోనిక్ముఖం, మెడ కండరాలు ముందుగా దెబ్బతింటాయి; సంకోచించిన కండరం త్వరగా సడలదు
డిస్టల్శరీర మధ్య భాగానికి దూరంగా ఉండే (చేతులు, పాదాల) కండరాల్లో మొదలవుతుంది

ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు

ప్రీవియస్ పేపర్స్ · 12 ఆగస్టు 2026 · పేపర్ 2B ·ప్రశ్న 136

"మస్కులర్ డిస్ట్రోఫి" యొక్క ఇతర రకాలకు సంబంధించిన వివరణలలో సరియైన దానిని గుర్తించగా a) మయోటోనిక్ : ముందుగా ముఖము మరియు మెడకండరాలు ప్రభావితం అవుతాయి. b) లింబ్ గర్డిల్ : ముందుగా నడుము మరియు భుజ కండరాలు ప్రభావితం అవుతాయి.

  1. (1)Both are not
  2. (2)a & b
  3. (3)a only
  4. (4)b only
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) a & b

కండరాల క్షీణత (Muscular Dystrophy) లో డుషేన్ కాకుండా ఇతర రకాల గురించి ఇచ్చిన రెండు వివరణల్లో ఏవి సరైనవో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ అంటే కండరాలు క్రమంగా బలహీనమై క్షీణించే వారసత్వ వ్యాధుల సమూహం. మయోటోనిక్ డిస్ట్రోఫీలో కండరాలు సంకోచించాక వెంటనే సడలవు (మయోటోనియా). ఇందులో ముందుగా ముఖం, మెడ కండరాలు బలహీనపడతాయి. లింబ్-గర్డిల్ డిస్ట్రోఫీలో పేరుకు తగ్గట్టే అవయవాల 'గర్డిల్' కండరాలు, అంటే తుంటి (Hip), భుజం కండరాలు ముందుగా ప్రభావితమవుతాయి.

కాబట్టి a, b రెండు వివరణలూ సరైనవి. సమాధానం ఆప్షన్ (2) a & b.

ఆప్షన్ (3), (4) ఒక్కో వివరణనే అంగీకరిస్తాయి; ఆప్షన్ (1) రెండింటినీ తిరస్కరిస్తుంది. రెండూ ప్రామాణిక వర్ణనలే కాబట్టి ఇవి తప్పు.

గుర్తుంచుకోండి: లింబ్-గర్డిల్ = తుంటి, భుజం; మయోటోనిక్ = ముఖం, మెడ.

అనుబంధ సమస్యలు

  1. చలన మందగమనం: చిన్న వయసులోనే తరచూ పడిపోవడం, నెమ్మదిగా నడవడం; తర్వాత ఎక్కడం, పరుగెత్తడం, చివరికి నడవడం అసాధ్యమవుతాయి. చివరి దశల్లో చక్రాల కుర్చీలోనే తిరగాలి.
  2. అస్థిపంజర వైకల్యాలు: బలహీన కండరాలు కుంచించుకుపోయి (కాంట్రాక్చర్లు) వైకల్యాలు వస్తాయి:
    • మొండెం - స్కోలియోసిస్
    • మెడ - ముందుకు వంగే వైకల్యం
    • చీలమండ - పాదం కిందికి వంగడం (ప్లాంటార్ ఫ్లెక్షన్)
    • మోకాలు, తుంటి - వంపు వైకల్యం
  3. ఊబకాయం: కదలిక తక్కువ కావడం, బదులుగా ఎక్కువ తినడం వల్ల లావవుతారు.
  4. నేర్చుకోవడంలో ఇబ్బంది: సుమారు మూడింట ఒక వంతు మందికి ఏదో ఒక అభ్యసన ఇబ్బంది ఉంటుంది - అంటే అందరికీ మేధో వైకల్యం ఉంటుందని కాదు. సగటు IQ జనాభా సగటు కంటే కొంచెం తక్కువ (సుమారు 85).

విద్యాపరమైన ప్రభావం

చికిత్స: వీలైనంత కాలం నడిచేలా చేయడం

పరీక్ష కోణం: మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ = క్రమంగా పెరిగే (ప్రోగ్రెసివ్) కండర బలహీనత, కండరాల స్థానంలో కొవ్వు-పీచు; చలన వైకల్యం కిందకు వస్తుంది. ఎక్కువగా అబ్బాయిలు; తల్లి వాహకురాలు. డ్యుషెన్ = అత్యంత సాధారణం, 3 ఏళ్లకు మొదలు, గోవర్స్ సంకేతం, పిక్కల్లో సూడో-హైపర్‌ట్రోఫీ, వాడ్లింగ్ గెయిట్, 10 ఏళ్లకు నడక ఆగడం. లింబ్-గర్డిల్ = తుంటి, భుజాలు; మయోటోనిక్ = ముఖం, మెడ. సుమారు మూడింట ఒక వంతు మందికి అభ్యసన ఇబ్బంది; సగటు IQ సుమారు 85 (జనాభా సగటు కంటే కొంచెం తక్కువ).

మెమొరీ కోడ్: డ్యుషెన్ అంకెలు "3-10-20" = 3 ఏళ్లకు మొదలు, 10 ఏళ్లకు నడక ఆగుతుంది, (పాత అంచనా) 20 లోపే ప్రాణాపాయం. గోవర్స్ = "గో-తొడ": గోవర్స్ అంటే తొడలపై చేతులతో ఎక్కడం. రకాలు "లింబ్ = తుంటి-భుజం, మయో = ముఖం-మెడ" (మయో - ముఖం, రెండూ "మ").

అంశం 6 పూర్తయింది

మినీ ఎగ్జామ్: 5 ప్రశ్నలు

ఆప్షన్ ఎంచుకుని, చివర "సమాధానాలు చూపండి" నొక్కండి. స్కోర్, వివరణలు వెంటనే కనిపిస్తాయి.

ప్రశ్న 1 / 5

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీని "ప్రోగ్రెసివ్" స్థితి అని ఎందుకు అంటారు?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) కండర బలహీనత నెల నెలకు, ఏడాది ఏడాదికి క్రమంగా పెరుగుతుంది కాబట్టి

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీలో కండర కణాల స్థానంలో కొవ్వు, పీచు చేరుతూ బలహీనత క్రమంగా పెరుగుతుంది; అందుకే దీనిని ప్రోగ్రెసివ్ (క్రమంగా పెరిగే) స్థితి అంటారు.

పుట్టగానే తగ్గదు; అంటువ్యాధి కాదు, వంశపారంపర్యం; మారకుండా ఉండేది పోలియో పక్షవాతం, మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ కాదు.

ప్రశ్న 2 / 5

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ తొలి సంకేతాలు సాధారణంగా ఏ వయసులో కనిపిస్తాయి?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) 3 నుంచి 5 ఏళ్ల మధ్య

తొలి సంకేతాలు 3 నుంచి 5 ఏళ్ల మధ్య కనిపిస్తాయి: తడబాటు, మునివేళ్లపై నడక, వింతగా పరుగు, తరచూ పడిపోవడం.

మొదటి నెలలో, 15 లేదా 30 ఏళ్ల తర్వాత అనేవి డ్యుషెన్ రకం తొలి సంకేతాల వయసు కాదు.

ప్రశ్న 3 / 5

డ్యుషెన్ మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీలో కనిపించే బాతులా ఊగుతూ నడిచే తీరును ఏమంటారు?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) వాడ్లింగ్ గెయిట్

కటి వలయ కండరాలు బలహీనమవడంతో భంగిమ, నడక అసాధారణంగా మారి పిల్లవాడు బాతులా ఊగుతూ నడుస్తాడు; దీనిని వాడ్లింగ్ గెయిట్ అంటారు.

గోవర్స్ సంకేతం నేల మీద నుంచి లేచే తీరు; జెను రికర్వేటమ్, పెస్ కేవస్ పోలియోలో కనిపించే వైకల్యాలు.

ప్రశ్న 4 / 5

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ ఉన్న పిల్లవాడికి మోకాలి పైవరకు ఉండే పొడవాటి పట్టీల గురించి సరైనది ఏది?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) తప్పనిసరైతే తప్ప వాడకూడదు; వాటి వల్ల కాళ్లు త్వరగా బలహీనమవుతాయి

పొడవాటి పట్టీలు తప్పనిసరైతే తప్ప వాడకూడదు; వాటి వల్ల కాళ్లు ఇంకా త్వరగా బలహీనమవుతాయి. పగలు-రాత్రి వేసుకునే తేలికపాటి ప్లాస్టిక్ చీలమండ కట్లు మాత్రం చీలమండ కాంట్రాక్చర్లను ఆలస్యం చేస్తాయి.

మొదట్లోనే బిగించడం హానికరం; పట్టీలు వ్యాధిని నయం చేయవు; శ్వాసకు పాడటం, ఊదడం వంటి వ్యాయామాలు సహాయపడతాయి, పట్టీలు కాదు.

ప్రశ్న 5 / 5

మస్కులర్ డిస్ట్రోఫీ ఉన్న పిల్లల్లో ఊబకాయం రావడానికి కారణం ఏమిటి?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) కదలిక తక్కువ కావడం, బదులుగా ఎక్కువ తినడం

కదలిక పరిమితం కావడం, దానికి బదులుగా ఎక్కువ తినడం వల్ల ఈ పిల్లలు లావవుతారు; అందుకే బరువు నియంత్రణ కూడా చికిత్సలో భాగం.

ఎక్కువ వ్యాయామం బరువు తగ్గిస్తుంది; పోలియో టీకా, హైడ్రోసెఫాలస్‌కు దీనితో సంబంధం లేదు.