మూడు ప్రధాన ఇబ్బందులు
శ్రవణ-దృష్టి లోపం ఉన్నవారు మూడు రంగాల్లో ఇబ్బంది పడతారు. ఈ మూడూ ఒకదానిపై ఒకటి ఆధారపడతాయి; రోజువారీ జీవితానికి, నేర్చుకోవడానికి ఇవే కేంద్రం.
| ఇబ్బంది | వివరం |
|---|---|
| సమాచారం తెలుసుకోవడం | వార్తాపత్రికలు, పుస్తకాలు, రేడియో, టీవీ అందకపోవడమే కాదు; కొత్త వ్యక్తి ముఖం చూడటం / గొంతు వినడం, చేతిలో పట్టేదానికంటే పెద్ద వస్తువు ఆకారం, అందుబాటులో లేని వస్తువులు - ఈ అనుభవాలన్నీ కోల్పోతారు. జీవితానుభవం బాగా తగ్గిపోయి లోకజ్ఞానం పోగుపడదు. "ఆ జ్ఞానం లేకపోతే మాట్లాడటానికి విషయం ఏముంటుంది?" |
| ఇతరులతో ప్రసారం | అత్యంత స్పష్టంగా కనిపించే సవాలు. ఒక్కొక్కరికి ఒక్కో రకమైన ప్రసార అవసరం: సాధారణ సైగలు, ముఖ కవళికలు, శరీర కదలికలు. వీటిని అర్థం చేసుకునేవారు చాలా తక్కువ; వారికీ ఇతరుల ప్రసారం అర్థమవడం కష్టం |
| పరిసరాల్లో తిరగడం | చూపును వినికిడితో, వినికిడిని చూపుతో పూడ్చుకోలేరు. "కనిపించని నిశ్శబ్దం" అనే ప్రపంచంలోకి నెట్టబడతారు. అందిన కొద్ది సమాచారాన్నీ అర్థం చేసుకోలేక సురక్షితమైన ఒకే చోట ఉండిపోవడానికి ఇష్టపడతారు |
చూపుపై ప్రభావాలు
- దృష్టి తీక్షణత తగ్గడం: వస్తువులను కచ్చితంగా చూడలేకపోవడం
- దృష్టి క్షేత్రం తగ్గడం: చూసే పరిధి పరిమితమవడం
- చూపును ఒక చోట నిలపడం (ఫిక్సేషన్), వెతకడం (స్కానింగ్), కదిలే వస్తువును కళ్లతో అనుసరించడం (ట్రాకింగ్) లో ఇబ్బంది
- కాంట్రాస్ట్ సెన్సిటివిటీ తగ్గడం: వస్తువుల వెలుగు-చీకటి తేడాను చూడలేకపోవడం
- ప్రాసెసింగ్ సమస్యలు: చూసినదాన్ని అర్థం చేసుకోలేకపోవడం; బొమ్మలోని భాగాలను, మొత్తం చిత్రాన్ని కలిపి చూడలేకపోవడం
- మెల్లకన్ను (స్ట్రాబిస్మస్): రెండు కళ్లు కలిసి పనిచేయకపోవడం
- ఆక్యులోమోటార్ సమస్యలు: దృష్టి నిలపడానికి కళ్ల కదలికల సమన్వయం లేకపోవడం
- నిస్టాగ్మస్: కనుగుడ్లు అసంకల్పితంగా కదలడం; దీంతో వస్తువులను స్పష్టంగా చూసి అర్థం చేసుకోలేరు
వినికిడిపై ప్రభావాలు
- మనం చుట్టూ వచ్చే శబ్దాలను విని, ఎవరూ నేర్పకుండానే భావనలు ఏర్పరచుకుంటాం. శ్రవణ-దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలకు ఈ సమాచారం అందదు.
- తోడుగా ఉండి సహాయం చేసే వ్యక్తి (ఇంటర్వీనర్) లేకపోతే మిగిలిన వినికిడిని వాడటం కూడా పరిమితమవుతుంది.
- కొందరు పిల్లలు ఒక ప్రత్యేక శబ్దానికి మాత్రమే స్పందించి, ఇతర శబ్దాలకు స్పందించరు.
- చెవి నిర్మాణంలో లోపం వల్ల సమతుల్యత (బ్యాలెన్స్) సమస్యలు రావచ్చు.
- (చెవి నిర్మాణం, వినికిడి లోపం రకాలు "వినికిడి లోపం: స్వభావం" అధ్యాయంలో ఉన్నాయి.)
చలనం, కేంద్ర నాడీ వ్యవస్థ అభివృద్ధిపై ప్రభావం
- పిల్లలు చుట్టూ తిరుగుతూనే మనుషులు, వస్తువులు, పరిమాణాలు, ఆకారాలు, దూరాల గురించి నేర్చుకుంటారు. బొమ్మలు, మనుషులను చూడటం, గొంతులు-శబ్దాలు వినడమే వారిని కదిలి అన్వేషించేలా ప్రేరేపిస్తుంది.
- శ్రవణ-దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలకు ఈ ప్రేరణ అందదు; తీవ్రమైన వైద్య సమస్యలు ఉంటే చలన అభివృద్ధి మరింత ఆలస్యమవుతుంది.
- ఫలితంగా స్వతంత్రంగా అన్వేషించలేరు, పరిసరాలపై నియంత్రణ సాధించలేరు; స్థలం, దిశల భావనలు బాగా పరిమితమవుతాయి లేదా అసలే ఏర్పడవు.
ప్రవర్తనపై ప్రభావం
ప్రతి ప్రవర్తనకూ ఒక కారణం ఉంటుంది. సంవేదన లోపం వల్ల వీరు సమాజానికి అర్థం కాని ప్రవర్తనలు అలవాటు చేసుకుంటారు:
- స్వీయ ప్రేరణ ప్రవర్తనలు: కళ్లు పొడుచుకోవడం / కళ్లు తిప్పడం, శరీరాన్ని ముందుకూ వెనక్కూ ఊపడం (బాడీ రాకింగ్)
- భోజనంపై శిక్షణ, సామాజిక అనుభవం లేనందున సమాజం ఆమోదించని విధంగా తినడం
- స్పర్శకు, శబ్దాలకు అతిగా స్పందించడం వల్ల కొన్ని ఆహారాలను తిరస్కరించడం
- అసాధారణ నిద్ర అలవాట్లు
- అవసరాలు, భావోద్వేగాలను సమాజం ఆమోదించని రీతిలో వ్యక్తం చేయడం
- నేర్చుకున్న సమాచారాన్ని అలాంటి ఇతర సందర్భాలకు అన్వయించలేకపోవడం
- చూసి నేర్చుకోలేకపోవడం (పరిశీలన ద్వారా అభ్యసనం లేదు); సామూహిక బోధన ప్రయోజనం పొందలేకపోవడం
- చూపు, వినికిడికి బదులు స్పర్శ, శరీర కదలిక, సమతుల్యత, వాసన ద్వారా సమాచారం సేకరించడం
సామాజికీకరణపై ప్రభావం
సామాజికీకరణ ప్రసారం ద్వారానే సాధ్యం. తమ అవసరాలు, సంఘటనలు, వినోదాలను పంచుకునే అవకాశం వీరికి చాలా తక్కువ.
- సంబంధాలు ఏర్పరచుకోవడం, కొనసాగించడంలో తీవ్ర ఇబ్బంది; వీరి ప్రసార పద్ధతులు ఇతరులకంటే వేరు కాబట్టి సంభాషణ మొదలుపెట్టడం, అర్థం చేసుకోవడం కష్టం.
- ఏకాకులవడం: ప్రసార ఇబ్బందుల వల్ల తమ వర్గంలోనే ఏకాకులవుతారు. క్షణక్షణం మారే, "మరుక్షణమే మాయమయ్యే" ప్రపంచంలో జీవిస్తారు; ఇంట్లో ఒకే చోట కూర్చుండిపోయి రోజువారీ పనుల్లో పాల్గొనలేరు.
- సామాజిక సంబంధాలు తెగిపోవడం: సామాజిక కార్యకలాపాల్లో పాలు పంచుకోలేరు; దీంతో సామాజిక లేమి (సోషల్ డెప్రివేషన్) కలుగుతుంది.
- ఒంటరితనం: మాట్లాడటానికి వెనకాడుతూ సామాజిక స్పందనకు దూరమవుతారు.
ప్రసారంపై ప్రభావం
- అర్థవంతమైన భావాన్ని వ్యక్తం చేయలేకపోవడం; ప్రసార ప్రయత్నాలు తరచుగా విఫలమవడం లేదా తప్పుగా అర్థమవడం (సాధనకు అవకాశం, అనుభవం లేకపోవడం, సరైన పద్ధతి తెలియకపోవడం). ఇది వారి దగ్గరి వ్యక్తులకూ సమస్యే.
- అవసరానికి తగిన ప్రసార భాగస్వామిని ఎంచుకోలేకపోవడం.
- మాట్లాడటం, చదవడం, రాయడం రానందున ప్రసార మార్గాలు పరిమితం.
- దృశ్య, శ్రవణ సమాచారం లేనందున ప్రసారానికి ప్రేరణ ఉండదు. అందుకే మూర్త (నిజమైన) అంశాల నుంచి అమూర్త అంశాల వైపు ప్రత్యేక పద్ధతుల్లో ప్రసారం నేర్పాలి.
విద్యపై ప్రభావం
- మనం నేర్చుకునే దానిలో సుమారు 95% కళ్లు, చెవుల ద్వారానే వస్తుంది కాబట్టి వీరికి నేర్చుకోవడం పెద్ద సవాలు; విద్యాపరమైన ఒంటరితనం ఏర్పడుతుంది.
- పూర్తి అంధత్వం, పూర్తి చెవుడు ఉన్న పిల్లవాడి ప్రపంచం చేతి వేళ్ల కొన వరకే పరిమితం. కొద్దిగా చూపు / వినికిడి ఉన్నవారి ప్రపంచం విశాలంగా ఉంటుంది.
- సాధారణ పిల్లలు చుట్టూ జరిగేదంతా చూసి-విని యాదృచ్ఛికంగా (ఇన్సిడెంటల్ లెర్నింగ్) నేర్చుకుంటారు. శ్రవణ-దృష్టి లోపం ఉన్నవారికి ఈ అవకాశం ఉండదు; వారికి ముక్కలు ముక్కలుగా, వక్రీకరించిన సమాచారం అందుతుంది.
- అందుకే వారు నిజ జీవిత సందర్భాల్లో, సహజంగా జరుగుతున్న కార్యకలాపాలను అనుభవించాలి; స్పర్శ, వాసన (ఆల్ఫాక్టరీ), కైనెస్థెటిక్, ప్రొప్రియోసెప్టివ్ ఇంద్రియాలు, మిగిలిన చూపు-వినికిడితో కలిసి చేస్తూ నేర్చుకోవాలి. కార్యకలాపం మొదటి నుంచి చివరి వరకు పూర్తి క్రమంలో పాల్గొనాలి. దినచర్యలు (రొటీన్) ఏర్పరచడం ద్వంద్వ సంవేదన లోపం ప్రభావాన్ని తగ్గిస్తుంది.
- శ్రవణ-దృష్టి లోపం ఉన్నవారు ఎక్కువగా ఆధారపడేది స్పర్శ మీదే.
పరీక్ష కోణం: మూడు ప్రధాన ఇబ్బందులు: సమాచారం, ప్రసారం, కదలిక - వీటిలో ప్రసారమే అత్యంత ముఖ్యమైన సవాలు. "కనిపించని నిశ్శబ్దం" = శ్రవణ-దృష్టి లోపం ఉన్నవారి ప్రపంచం. నిస్టాగ్మస్ = కనుగుడ్ల అసంకల్పిత కదలిక; స్ట్రాబిస్మస్ = మెల్లకన్ను. బాడీ రాకింగ్, కళ్లు పొడుచుకోవడం = స్వీయ ప్రేరణ ప్రవర్తన. ఎక్కువగా ఆధారపడేది స్పర్శపై.
మెమొరీ కోడ్: మూడు ఇబ్బందులు "స-ప్ర-క" (సప్రక): సమాచారం, ప్రసారం, కదలిక. సామాజిక ప్రభావం "ఏ-తె-ఒం": ఏకాకులవడం, సంబంధాలు తెగిపోవడం, ఒంటరితనం.