AP DSC స్పెషల్ ఎడ్యుకేషన్ పేపర్లుEnglish Medium

అంశం 6 / 10 · దృష్టి లోపం: ECC, బ్రెయిలీ, O&M, సహాయక సాంకేతికత

దైనందిన జీవన నైపుణ్యాలు, వినోదం, వ్యక్తిగత పరికరాలు

దైనందిన జీవన నైపుణ్యాలు అంటే?

శిక్షణ వ్యూహాలు (కార్యక్రమ రూపకల్పనలో 8 అంశాలు)

ఎక్కడ, ఎప్పుడు, ఎలా నేర్పాలో స్పష్టమైన ప్రవర్తనా పదాల్లో ముందే నిర్ణయించుకోవాలి.

  1. వివిధ తరగతుల్లో చూపు ఉన్న పిల్లలు చూపే దైనందిన నైపుణ్యాలను గమనించడం.
  2. చూపు ఉన్న పిల్లలకు సహజంగా వచ్చే నైపుణ్యాలను నేర్చుకోవడంలో చూపు లేని పిల్లలు ఎదుర్కొనే ఇబ్బందులను నిర్ధారించడం.
  3. నిర్ధారణ తర్వాత, ఆ పనులు బాగా చేయడానికి కావలసిన ముందస్తు నైపుణ్యాలను నిర్వచించడం.
  4. నైపుణ్యాలను తరగతి స్థాయిల వారీగా, వీలైతే వయసుల వారీగా వర్గీకరించడం.
  5. ప్రతి నైపుణ్యానికీ ఒక బోధనా పద్ధతి రూపొందించడం - అన్నిటికీ ఒకే పద్ధతి కాదు, కార్యకలాపం స్వభావాన్ని బట్టి.
  6. కొన్ని నైపుణ్యాలకు (అన్నిటికీ కాదు) కావలసిన సహాయక సాధనాలు అందుబాటులో ఉంచడం.
  7. శిక్షణతో ఆగకుండా, నైపుణ్యం వచ్చిందో లేదో మూల్యాంకనం చేసే ప్రమాణాలను ఉపాధ్యాయుడే రూపొందించడం.
  8. నిరంతర అనుసరణ (ఫాలో-అప్) - శిక్షణ తర్వాత అనుసరణ సేవలు ఇచ్చే ప్రత్యక్ష, పరోక్ష వనరులను సూచించడం; మూల్యాంకనం వ్యక్తిగతంగా జరగాలి. దైనందిన నైపుణ్యాల అభ్యసనం బడి చదువు అయిపోయాక కూడా కొనసాగుతుంది.

దైనందిన జీవనంలో ఆసక్తి రంగాలు

రంగంఉదాహరణ
భోజన సమయ పద్ధతులుపళ్లెంలో పదార్థాలు గుర్తించడం, శుభ్రంగా తినడం
షాపింగ్ పద్ధతులుసరుకులు ఎంచుకోవడం, చెల్లించడం
దుస్తులు, వ్యక్తిగత వస్తువుల సంరక్షణబట్టలు సర్దుకోవడం, వస్తువులు ఒకే చోట పెట్టడం
వ్యక్తిగత రికార్డుల నిర్వహణతన పత్రాలు, నోట్స్ భద్రపరచుకోవడం
దినచర్యను క్రమబద్ధం చేసుకోవడంసమయానికి పనులు
డబ్బు గుర్తించడం, నిర్వహణనోట్లు, నాణేలు గుర్తించడం
టెలిఫోన్, ఇతర పరికరాల వాడకంఫోన్ చేయడం
స్పర్శ, కైనెస్థెటిక్, వాసన సామర్థ్యాల అభివృద్ధివస్తువులను తాకి, వాసనతో గుర్తించడం
విద్యుత్ ఉపకరణాల వాడకంఇంటి విద్యుత్ పరికరాలు సురక్షితంగా వాడటం

దైనందిన జీవన, వ్యక్తిగత పరికరాలు

పరికరంఉపయోగం / లక్షణం
గడియారాలు, వాచీలుమూత తెరిచి ముళ్లను తాకి సమయం తెలుసుకునేలా బలమైన ముళ్లు; 3, 6, 9, 12 స్థానాల్లో రెండు ఉబ్బెత్తు చుక్కలు, మిగతా గంటల్లో ఒక్కో చుక్క (కొన్నిటిలో 12 వద్ద మూడు చుక్కలు). ట్రావెల్ అలారం గడియారం, పాకెట్ వాచ్, చేతి గడియారం రకాలు
రింగర్ టైమర్ఒక గంట టైమర్; శబ్ద రిమైండర్ కావలసిన ఏ పనికైనా; ప్రతి 5 నిమిషాలకు రెండు చుక్కల గుర్తు
మాట్లాడే గడియారం (టాకింగ్ టైమ్)మీట నొక్కితే సమయం చెబుతుంది; సమయం, తేదీ, రోజు, అలారం సెట్టింగులన్నీ శబ్దంతో - తనంతట తానే సెట్ చేసుకోవచ్చు
సౌండ్ బీకన్జేబు ఎలక్ట్రానిక్ సాధనం; పెద్ద ఈల నుంచి మెల్లని బీప్‌ల వరకు శబ్దం మారుస్తుంది; ఇంటికి/గమ్యానికి చేర్చే (హోమింగ్) సాధనం
నోటెక్స్ప్లాస్టిక్ ఆధారం, పలకలు; నోటు పొడవు, వెడల్పు ఆధారంగా భారతీయ కరెన్సీ నోట్ల విలువను గుర్తిస్తుంది
అయస్కాంతాలుపిన్నులు, చిన్న మేకులు వంటి ఇనుప వస్తువులు ఏరడానికి
సంతకం గైడ్సరైన చోట సంతకం పెట్టడానికి సహాయపడే మూస (టెంప్లేట్)
చిరునామా టెంప్లేట్నాలుగు ఉబ్బెత్తు గీతలున్న అట్ట; ఇన్‌లాండ్ లెటర్లు, కవర్లపై చిరునామా రాయడానికి
లైట్ ప్రోబ్వెలుతురును గుర్తించే సాధనం; సున్నితత్వం సర్దుబాటు చేయవచ్చు
లొకేషన్ ఫైండర్కీ-చైన్‌లోని ట్రాన్స్‌మిటర్ నొక్కితే ఇల్లు/కార్యాలయం బయట అమర్చిన సైరన్ మోగుతుంది

ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు

ప్రీవియస్ పేపర్స్ · 11 ఆగస్టు 2022 · పేపర్ 2B ·ప్రశ్న 110

రూ. 500 కరెన్సీ నోటుపై దృష్టి లోపం గల వ్యక్తుల సౌకర్యం కోసం ముద్రించిన ఆకారం

  1. (1)చతురస్రం
  2. (2)త్రిభుజం
  3. (3)దీర్ఘ చతురస్రం
  4. (4)వృత్తం
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) వృత్తం

₹500 నోటు మీద దృష్టి లోపం ఉన్నవారు తడిమి గుర్తించడానికి ముద్రించిన గుర్తు ఏ ఆకారంలో ఉంటుందో ప్రశ్న అడుగుతోంది.

RBI ప్రతి నోటు మీద ఉబ్బెత్తుగా ముద్రించిన గుర్తింపు చిహ్నం (Identification Mark) పెడుతుంది. ఇంటాగ్లియో అనే ముద్రణ పద్ధతి వల్ల ఇది వేళ్ళకు తగులుతుంది. వేర్వేరు నోట్లకు వేర్వేరు ఆకారాలు ఇచ్చారు. ₹500 నోటు మీద ₹500 అని ఉబ్బెత్తుగా ఉన్న వృత్తం గుర్తు ఉంటుంది.

కాబట్టి సరైన జవాబు ఆప్షన్ (4) వృత్తం.

త్రిభుజం (2) ₹100 నోటు గుర్తు. దీర్ఘ చతురస్రం (3) ₹2000 నోటు గుర్తు. చతురస్రం (1) ₹500 నోటు గుర్తు కాదు. ఆకారాలు వేరుగా ఉండడం వల్లే దృష్టి లోపం ఉన్నవారు నోట్లను ఒకదానితో ఒకటి కలిపి పొరపడకుండా గుర్తించగలుగుతారు.

గుర్తుంచుకోండి: ₹100 = త్రిభుజం, ₹500 = వృత్తం, ₹2000 = దీర్ఘ చతురస్రం.

వినోదం, ఆటలు, క్రీడలు

వినోద సాధనంలక్షణం
పేకముక్కలుపై ఎడమ మూలలో ప్రామాణిక బ్రెయిలీ ఉబ్బెత్తు
చదరంగంనల్ల గడులు ఉబ్బెత్తుగా; ప్రతి గడి మధ్యలో రంధ్రం, పావులకు పెగ్గులు; పావులు ఒకే ఎత్తు, తెల్ల పావుల పైన మొన ఉండి నల్లవాటి నుంచి వేరుగా తెలుస్తాయి
డొమినోలుతెల్లని నేపథ్యంపై ఉబ్బెత్తు నల్ల చుక్కలు; అల్ప దృష్టి వారికీ అనుకూలం
బ్రహ్మ పజిల్చెక్క ఆధారంపై మూడు పెగ్గులు, వేర్వేరు పరిమాణాల 8 చక్రాలు; పెద్ద చక్రాన్ని చిన్నదానిపై పెట్టకుండా అన్నిటినీ ఒక పెగ్గు నుంచి మరో పెగ్గుకు మార్చాలి
శబ్దం చేసే బంతి (ఆడిబుల్ బాల్)ప్లాస్టిక్ బంతిలో రంధ్రం చేసి చిన్న బాల్ బేరింగ్‌లు/గులకరాళ్లు వేసి మూసేస్తారు; శబ్దంతో బంతి ఎక్కడుందో తెలుస్తుంది; క్రికెట్‌కు వాడతారు
డ్రాట్ బోర్డులోతైన గడులు; పావుల రంగును పరిమాణంతో గుర్తిస్తారు; రెట్టింపు మందం పావులు రాజులు
క్రీడఅనుసరణ
ఫుట్‌బాల్, బాస్కెట్‌బాల్బంతి లోపల బ్యాటరీతో పనిచేసే చిన్న ఎలక్ట్రానిక్ బీపర్
క్రికెట్భారతదేశంలో బాగా ప్రాచుర్యం; ప్రామాణిక నియమాలు ఉన్నాయి; శబ్దం చేసే బంతితో ఆడతారు. ప్రతి జట్టులో 11 మంది ఆటగాళ్లు - పూర్తి అంధులు, పాక్షిక దృష్టి ఉన్నవారు నిర్దిష్ట సంఖ్యలో ఉంటారు
కర్రల నడక (స్టిల్ట్ వాకింగ్)నేల నుంచి 30 సెం.మీ. ఎత్తులో పాదం పెట్టే చోటు ఉన్న వెదురు/చెక్క కర్రలు
ఈతకొలను పక్కల శబ్ద సూచికలు, థర్మోకోల్ ముక్కలున్న లేన్ తాళ్లు
అథ్లెటిక్స్పరుగు, గుండు విసరడం, బల్లెం విసరడం, గోనె సంచి పరుగు, మ్యూజికల్ చైర్ మొదలైనవి; పరుగులో చూపు ఉన్న మార్గదర్శి రన్నర్‌తో మణికట్టుకు వదులుగా కట్టిన తాడుతో పరుగెత్తుతారు; ఒక జంటకు రెండు ట్రాకులు
టేబుల్ టెన్నిస్వల, పక్కల్లో మార్పులు చేసిన సాధారణ బల్ల

ప్రీవియస్ పేపర్స్ బిట్స్ ఇప్పుడు చదివిన దానిపై పరీక్షల్లో వచ్చిన ప్రశ్నలు

ప్రీవియస్ పేపర్స్ · 12 ఆగస్టు 2026 · పేపర్ 2B ·ప్రశ్న 147

అంధుల క్రికెట్ యొక్క నియమాలు. a) ప్రతి ఒక్క క్రికెట్ జట్టుకు 11 మంది ఆటగాళ్ళు ఉండవలెను. b) బాల్ వేసినపుడు పిచ్‌కు మధ్యలో బౌన్స్ అవ్వకూడదు.

  1. (1)a only
  2. (2)b only
  3. (3)a & b
  4. (4)both are not
సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) a only

అంధుల క్రికెట్ (Blind Cricket) నియమాల గురించి ఇచ్చిన రెండు వాక్యాల్లో ఏది సరైనదో ఈ ప్రశ్న అడుగుతోంది.

అంధుల క్రికెట్‌లో కూడా ఒక్కో జట్టులో 11 మంది ఆటగాళ్ళు ఉంటారు. వీరిలో పూర్తి అంధులు (B1), పాక్షిక దృష్టి ఉన్నవారు (B2, B3) నిర్ణీత సంఖ్యలో ఉండాలి. బంతి లోపల బేరింగ్లు ఉంటాయి కాబట్టి అది కదిలేటప్పుడు శబ్దం చేస్తుంది. బౌలర్ బంతిని కింది నుంచి (Underarm) నేల మీదుగా విసురుతాడు. బంతి బ్యాట్స్‌మన్‌ను చేరేలోపు నేలపై బౌన్స్ అవ్వాలి; ఆ శబ్దం విని బ్యాట్స్‌మన్ బంతి ఎక్కడ ఉందో తెలుసుకుంటాడు.

కాబట్టి a సరైనది. బంతి పిచ్ మధ్య కంటే ముందు బౌన్స్ కాకూడదు అనే b అంధుల క్రికెట్ పద్ధతికి విరుద్ధం; బంతి బౌలర్ వైపు సగంలోనే నేలను తాకాలి. సమాధానం ఆప్షన్ (1) a మాత్రమే.

ఆప్షన్ (2), (3) తప్పు వాక్యం b ని అంగీకరిస్తాయి. ఆప్షన్ (4) సరైన వాక్యం a ని కూడా తిరస్కరిస్తుంది.

గుర్తుంచుకోండి: అంధుల క్రికెట్: 11 మంది, శబ్దం చేసే బంతి, కింది నుంచి విసిరి నేలపై బౌన్స్.

పరీక్ష కోణం: దైనందిన జీవన నైపుణ్యాలు = రోజువారీ పనులు సహాయం లేకుండా/కనీస సహాయంతో చేసుకోవడం; వెనకబాటుకు కారణం అవకాశం, వాతావరణం లేకపోవడం. సిద్ధం చేసేవి = ముందస్తు నైపుణ్యాలు. బోధనా పద్ధతి కార్యకలాపం స్వభావాన్ని బట్టి; సాధనాలు కొన్ని నైపుణ్యాలకే; అభ్యసనం బడి తర్వాతా కొనసాగుతుంది. బజారుకు వెళ్లడం = చలనశీలత, కొనడం = దైనందిన నైపుణ్యం. నోటెక్స్ = నోటు పొడవు-వెడల్పుతో విలువ గుర్తింపు. 500 నోటు = వృత్తం. అంధుల క్రికెట్ = 11 మంది, శబ్దం చేసే బంతి.

మెమొరీ కోడ్: శిక్షణ 8 అంశాలు "గ-ని-ము-వ-ప-సా-మూ-అ" ("గనిముల వప్పు సామూహిక అనుసరణ"): గమనించు, నిర్ధారించు, ముందస్తు నైపుణ్యాలు, వర్గీకరించు, పద్ధతి, సాధనాలు, మూల్యాంకనం, అనుసరణ. నోట్ల చిహ్నాలు "500 = సున్నా లాంటి వృత్తం" - 500 లో సున్నాలు గుండ్రం.

అంశం 6 పూర్తయింది

మినీ ఎగ్జామ్: 5 ప్రశ్నలు

ఆప్షన్ ఎంచుకుని, చివర "సమాధానాలు చూపండి" నొక్కండి. స్కోర్, వివరణలు వెంటనే కనిపిస్తాయి.

ప్రశ్న 1 / 5

దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలలో దైనందిన జీవన నైపుణ్యాలు వెనకబడటానికి ప్రధాన కారణాలు ఏవి?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (2) అవకాశం, తగిన వాతావరణం లేకపోవడం

చూపు లేకపోవడం వల్ల దృశ్య ప్రతిస్పందన, అనుకరణ అవకాశం ఉండదు; దైనందిన నైపుణ్యాల వెనకబాటుకు అసలు కారణాలు అవకాశం, తగిన వాతావరణం లేకపోవడం.

తెలివితేటలు తక్కువ కావడం, శారీరక బలహీనత, వినికిడి లోపం దృష్టి లోపం ఉన్న పిల్లలందరికీ వర్తించే కారణాలు కావు.

ప్రశ్న 2 / 5

ఒక గంట పాటు సమయం లెక్కించి శబ్దంతో గుర్తుచేసే, ప్రతి 5 నిమిషాలకు రెండు చుక్కల గుర్తు ఉన్న పరికరం ఏది?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) రింగర్ టైమర్

రింగర్ టైమర్ ఒక గంట టైమర్; శబ్ద రిమైండర్ కావలసిన ఏ పనికైనా వాడవచ్చు. దాని డయల్‌పై ప్రతి 5 నిమిషాలకు రెండు చుక్కల గుర్తు ఉంటుంది.

లొకేషన్ ఫైండర్ ఇల్లు కనుగొనడానికి సైరన్ మోగిస్తుంది; సౌండ్ బీకన్ దారి చూపే శబ్ద సాధనం; నోటెక్స్ నోట్ల విలువ గుర్తిస్తుంది.

ప్రశ్న 3 / 5

దృష్టి లోపం ఉన్నవారి కోసం మార్పు చేసిన చదరంగంలో తెల్ల పావులను నల్ల పావుల నుంచి ఎలా వేరుగా గుర్తిస్తారు?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (1) తెల్ల పావుల పైన ఉండే మొనతో

ఈ చదరంగంలో నల్ల గడులు ఉబ్బెత్తుగా ఉంటాయి; పావులన్నీ ఒకే ఎత్తు. తెల్ల పావుల పైన ఉండే మొన వాటిని నల్ల పావుల నుంచి వేరు చేస్తుంది.

పావులు ఒకే ఎత్తులో ఉంటాయి కాబట్టి ఎత్తు తేడా కాదు. బరువు, శబ్దం చేసే గంటలు గుర్తింపు పద్ధతులుగా వాడరు.

ప్రశ్న 4 / 5

అథ్లెటిక్స్ పరుగులో దృష్టి లోపం ఉన్న రన్నర్ ఎలా పరుగెత్తుతాడు?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (4) చూపు ఉన్న మార్గదర్శి రన్నర్‌తో మణికట్టుకు వదులుగా కట్టిన తాడుతో

పరుగులో దృష్టి లోపం ఉన్న రన్నర్ చూపు ఉన్న మార్గదర్శి రన్నర్‌తో మణికట్టుకు వదులుగా కట్టిన తాడుతో కలిసి పరుగెత్తుతాడు; ఒక జంటకు రెండు ట్రాకులు ఇస్తారు.

ఒంటరిగా పరుగెత్తడం సురక్షితం కాదు. పరుగులో చేతి కర్ర వాడరు. బీపర్ బంతి ఫుట్‌బాల్ వంటి బంతి ఆటలకు.

ప్రశ్న 5 / 5

మూడు పెగ్గులు, వేర్వేరు పరిమాణాల 8 చక్రాలతో, పెద్ద చక్రాన్ని చిన్నదానిపై పెట్టకుండా అన్నిటినీ మరో పెగ్గుకు మార్చే వినోద సాధనం ఏది?

సమాధానం, వివరణ

సరైన సమాధానం: (3) బ్రహ్మ పజిల్

బ్రహ్మ పజిల్‌లో చెక్క ఆధారంపై మూడు పెగ్గులు, మధ్యలో రంధ్రాలున్న వేర్వేరు పరిమాణాల 8 చక్రాలు ఉంటాయి; పెద్ద చక్రం చిన్నదానిపై రాకుండా అన్నిటినీ ఒక పెగ్గు నుంచి మరో పెగ్గుకు మార్చాలి.

డ్రాట్ బోర్డు లోతైన గడుల ఆట; డొమినోలు ఉబ్బెత్తు చుక్కల ముక్కలు; జియో బోర్డు గణిత పరికరం.