నేటి సమాజంలో అక్షరాస్యత (చదవడం, రాయడం) తప్పనిసరి: ఇంటర్నెట్, ఇ-మెయిల్, పని సూచనలు, మందుల చీటీలు, ప్రయాణం, వార్తాపత్రికలు అన్నిటికీ అది కావాలి. చదువులో రాణించడానికి కూడా అదే తాళం చెవి. అక్షరాస్యత లేని విద్యార్థి తరగతిలో పూర్తిగా పాల్గొనలేడు; చదువులో వైఫల్యం, ఉపాధి, సామాజిక సర్దుబాటు, స్వతంత్ర జీవనంలో జీవితాంతం సమస్యలు ఎదుర్కొంటాడు.
వినికిడి లోపం - అక్షరాస్యత సంబంధం
- వినికిడి లోపానికి అక్షరాస్యతతో నేరుగా సంబంధం లేదు. కానీ భాష, సంభాషణలో ఉండే మౌలిక లోపాల వల్ల చాలా సందర్భాల్లో అక్షరాస్యత దెబ్బతింటుంది.
- చదవడం, రాయడం అంటే లిపిని గుర్తించడం మాత్రమే కాదు; ఆ లిపి వెనుక ఉన్న భాష తెలియాలి. ఉదాహరణకు రోమన్ లిపిలో రాసిన జర్మన్ వాక్యం మనం చదవగలం కానీ అర్థం చేసుకోలేం; అదే అర్థం ఇంగ్లీష్లో ఉంటే అర్థమవుతుంది. అంటే వయసుకు తగిన భాషా జ్ఞానం లేకుండా చదవడం, రాయడం సాధ్యం కాదు.
- వినికిడి లోపం భాషను దెబ్బతీస్తుంది → భాష సరిపోదు → అక్షరాస్యత దెబ్బతింటుంది.
- సాధారణ పిల్లల అక్షరాస్యత అభివృద్ధితో చాలా పోలికలు ఉన్నా, వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలు ముఖ్యంగా తొలి దశల్లో చాలా వెనుకబడి ఉంటారు. కౌమారంలో కూడా చదవడం, రాయడం, భాషలో అనేక కోణాల సమస్యలు ఉంటాయి; ఇవి చదువు సమాచారాన్ని పొందడం, వాడుకోవడం పట్ల వారి వైఖరిని ప్రభావితం చేస్తాయి.
- ఆ సమాచారాన్ని సరిగ్గా పొంది వాడుకోగలిగితే వారు సమాజంలో పెద్ద పాత్ర పోషిస్తారు, బాగా చదువుకుని పనిచేస్తారు, స్వతంత్రంగా బతుకుతారు.
అక్షరాస్యత అభివృద్ధిలో సమస్యలు
- భాష ఆలస్యమైన పిల్లల్లో మనసు సిద్ధాంతం (థియరీ ఆఫ్ మైండ్) అభివృద్ధి కూడా గణనీయంగా ఆలస్యమవుతుంది; అది సామాజిక పరస్పర చర్య, శ్రవణ గ్రహణం, మాటల సంభాషణ, ఆటకు దొరికే అవకాశాల మీద ఆధారపడుతుంది.
- మౌఖిక భాష నేర్చుకోవడం సవాలుగానే ఉంటుంది; అది చదవడాన్ని దెబ్బతీస్తుంది. ఒక అధ్యయనం ప్రకారం వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లల్లో 96% మంది పఠన ఫలితాలు సగటు కంటే బాగా తక్కువ; చాలామంది 4వ నుంచి 6వ తరగతి స్థాయి పఠన నైపుణ్యం వరకు మాత్రమే చేరతారు.
- బధిరుల విద్యపై 19వ అంతర్జాతీయ సదస్సు (ICED) 46 దేశాల నుంచి 1,067 మంది ఉపాధ్యాయులు, నిర్వాహకులు, పరిశోధకులను ఒకచోట చేర్చింది. వినికిడి ఉన్న సహచరులు ఎక్కువగా ఉన్నచోట చదువు ఫలితాలు మెరుగవుతున్నా, సాధారణ పాఠశాలల్లో సామాజిక భాష వాడకం, వినికిడి ఉన్న పిల్లలతో స్నేహం చేయడం సమస్యలుగానే మిగిలాయని గుర్తించారు.
- సంవేదన-చలన సమస్యలు: సెన్సరీ న్యూరల్ లోపం ఉన్న పిల్లల్లో వెస్టిబ్యులర్ ప్రాసెసింగ్ (సమతుల్యత) ఇబ్బందులు ఎక్కువ. దీని వల్ల సమతుల్యత, సమన్వయం, శరీర-స్థల అవగాహన వంటి స్థూల చలన నైపుణ్యాల్లో ఆలస్యం లేదా ప్రత్యామ్నాయ వ్యూహాలు కనిపిస్తాయి. సమతుల్యత, క్లిష్టమైన చలన క్రమాలు, సంవేదన, వెస్టిబ్యులర్ ప్రాసెసింగ్ రంగాల్లో తేడాలు స్థిరంగా నమోదయ్యాయి.
- వినికిడి ఉన్న సహచరులతో పోలిస్తే ఆందోళన కలిగించే 4 రంగాలు (క్లూవిన్, స్టిన్సన్, కొలరోసీ, 2002): (1) సామాజిక నైపుణ్యాలు, (2) పరస్పర చర్య/భాగస్వామ్యం, (3) సామాజిక హోదా/అంగీకారం, (4) భావోద్వేగ పనితీరు.
- వీరికి అప్రాక్సియా, శ్రద్ధ రుగ్మతలు వంటి ఇతర నిర్ధారణలు కలిసి ఉండే అవకాశం ఎక్కువ. శ్రవణ లేమి కూడా ఒకే మెదడు ప్రాంతాలను పంచుకునే చలన, భాషా నైపుణ్యాలను ప్రభావితం చేస్తుంది.
- చదువు సమాచారాన్ని పొందడానికి అత్యంత ముఖ్యమైన నైపుణ్యం అక్షరాస్యతే. సంభాషణ, చదవడం, రాయడం ద్వారా ఆలోచనలు పంచుకోవడానికి, నేర్చుకోవడానికి కూడా అదే ఆధారం.
- మాధ్యమిక స్థాయి తర్వాత బడి వదిలే విద్యార్థులు స్వతంత్ర జీవన నైపుణ్యాలు, ఉపాధి సంసిద్ధత, "ఎలా నేర్చుకోవాలో నేర్చుకోవడం" అనే నైపుణ్యాలతో బయటకు రావాలి.
తొలి దశ అక్షరాస్యత: ముఖాముఖి భాష
- వినికిడి లోపం ఉన్న విద్యార్థి తొలి దశ అక్షరాస్యతలో రెండు సమస్యలు ఉంటాయి. మొదటిది: అతడు ముఖాముఖి భాష (ముఖం చూస్తూ జరిగే మాట/సంజ్ఞ సంభాషణ) సరిగా అభివృద్ధి చేసుకోలేడు. రెండోది: మాట్లాడే భాషకు, రాసే భాషకు మధ్య ఉన్న అంతరం; ముఖ్యంగా పిల్లవాడి మొదటి భాష, బడిలో నేర్చుకునే రాత భాష వేర్వేరు అయితే ఈ సమస్య పెద్దదవుతుంది. ఎక్కువ స్థాయి లోపం ఉన్నవారికి ఎక్కువ సమస్యలు.
- మేయర్, వెల్స్ (1996) ఒక చట్రం (ఫ్రేమ్వర్క్) రూపొందించారు: తొలి దశలో ముందుగా ముఖాముఖి భాష (సంజ్ఞలు, ముఖ కవళికలతో నేర్పడం) అభివృద్ధి చేయాలి; దాని ఆధారంగానే చదవడం, రాయడం పెరుగుతాయి.
- పరిశోధకురాలు ఎమిలియా ఫెరీరో 1990లో వినికిడి లోపం ఉన్న పిల్లలు చదవడం, రాయడంలో చాలా ఇబ్బంది పడుతున్నారని గ్రహించి, చిత్రాలకు, రాతకు మధ్య సంబంధం మీద ఆధారపడిన మూడు దశల చట్రాన్ని ఇచ్చారు:
| దశ | ఏం చేస్తారు | ఉదాహరణ |
|---|---|---|
| 1. చిత్రాల ద్వారా రాత | గీతలు, వృత్తాలు, బొమ్మలు గీయిస్తూ తెలియకుండానే పెన్ను/పెన్సిల్ పట్టడం నేర్పడం; బొమ్మ గీసి దాని పేరును అక్షరాలతో రాయించడం | ఇంటి బొమ్మ గీసి "ఇల్లు" అని రాయించడం |
| 2. రాసిన విషయాన్ని అర్థం చేసుకోవడం | రాసిన పదం దేనికి సంబంధించింది, ఎందుకు, ఎక్కడ వాడతారు అనే విషయ జ్ఞానం నేర్పడం | "రైలు" అంటే ఒక వాహనం, చాలా పొడవుగా ఉంటుంది - "రైలు", "పొడవు" రెండూ నేర్పడం |
| 3. రాసిన పదాలను పలకడం, సైగ చేయడం | ప్రతి పదాన్ని వినికిడి శక్తికి తగ్గట్టు పలకడం, సైగతో చూపడం నేర్పడం; ఉపాధ్యాయురాలి ముఖం చూసి పెదవుల కదలిక, సైగలు గ్రహించడం (ముఖాముఖి భాష); అక్షరాస్యత అభివృద్ధికి అత్యంత ముఖ్యమైన దశ | "రైలు" అని పలికి దాని సైగ చూపడం; పిల్లవాడు ఉపాధ్యాయురాలి పెదవులు, చేతులు గమనిస్తాడు |

అక్షరాస్యత పెంచే చర్యలు
- అక్షరాస్యత అంటే స్వతంత్ర పఠనం (బిగ్గరగా పలకడం కాదు, అర్థం చేసుకోవడం), స్వతంత్ర లేఖనం (కాపీ చేయడం లేదా బట్టీ పట్టిన వాక్యాలు రాయడం కాదు, సొంత ఆలోచనను వ్యక్తం చేయడం).
- విద్యార్థిని మార్గదర్శక/సహాయక అక్షరాస్యత నుంచి స్వతంత్ర అక్షరాస్యతకు తీసుకెళ్లాలి. అక్షరాస్యత అనుభవం, సందర్భంతో ముడిపడి ఉంటుంది; ఆటలు, ఆనందకరమైన కార్యకలాపాలతో నేర్పితే త్వరగా నేర్చుకుంటారు.
- బ్రిగిల్ (2005) సూచించిన ఉపయోగకర తరగతి కార్యకలాపాలు: రాయడం, బొమ్మలు గీయడం, పుస్తకాలు, పరిసరాల్లోని ముద్రిత అక్షరాలను అన్వేషించే సమయం; సంజ్ఞల్లోకి అనువదించిన కథా సమయం; సొంత (అంచనా) స్పెల్లింగ్తో డైరీ రాయడం.
- బ్రిగిల్ (2005), విలియమ్స్ (1994) ప్రకారం రాసేటప్పుడు సంజ్ఞ/మాట ద్వారా ఈ భాషా వినియోగాలు ప్రదర్శించే అవకాశం ఇవ్వాలి: సహచరులు, పెద్దలతో కలవడం; రాసిన దాని గురించి సమాచారం ఇవ్వడం; తమ సృష్టికి పేర్లు పెట్టడం; రాత నిర్మాణాన్ని పర్యవేక్షించడం; సహాయం అడగడం; ఇతరుల అక్షరాస్యత జ్ఞానాన్ని సవాలు చేయడం; సాహిత్య రచనలను మూల్యాంకనం చేయడం.
- అత్యుత్తమ పద్ధతి: పిల్లవాడి స్థాయికి తగ్గట్టు శ్రేణీకరించిన రాత సామగ్రిని అందించడం; అది ఒక్కో మెట్టు ముందుకు తీసుకెళ్లాలి. ఉదాహరణలు: అన్ని బోర్డుల పాఠ్యపుస్తకాలు, కథల/కామిక్ పుస్తకాలు, వార్తాపత్రికలు, పత్రికలు, ఉపాధ్యాయులు/తల్లిదండ్రులు/సహచరులకు రాసే చీటీలు, ఉపశీర్షికలున్న సినిమాలు, గ్రీటింగ్ కార్డులు, ప్రకటనలు, ఫోన్-ఓవెన్-వాషింగ్ మెషిన్ మాన్యువల్స్, మొబైల్ సందేశాలు, ఆటల నియమాలు, రోడ్డు మ్యాపులు, వంటకాలు, రైలు/బస్సు/విమాన టికెట్లు, ప్యాకెట్ల మీది సమాచారం, మెనూ కార్డు, జోక్ పుస్తకాలు, విజ్ఞాన సర్వస్వం, హోర్డింగులు, తోటలు-థియేటర్లలో సూచనా బోర్డులు, ఫోన్/కరెంటు బిల్లులు, రసీదులు, రిజిస్టర్లు, ప్రత్యేకంగా తయారుచేసిన ఆల్బమ్లు, స్క్రాప్ పుస్తకాలు, అనుభవ పుస్తకాలు, రోజువారీ డైరీ.
- చదవడం, రాయడం దగ్గరి సంబంధం ఉన్నవే అయినా వేర్వేరు ప్రక్రియలు.
పఠన కార్యకలాపం: రెండు మెట్లు
| మెట్టు | పద్ధతి |
|---|---|
| మెట్టు 1 (కొత్త భాగం) | విద్యార్థితో కూర్చుని, స్థాయికి తగినన్ని పంక్తులు కలిసి మౌనంగా చదవడం లేదా మీ తర్వాత చదివించడం → చర్చించడం (అడగడం, జవాబివ్వడం, వర్ణించడం, వ్యాఖ్యానించడం, ఒప్పుకోవడం/వ్యతిరేకించడం; టోటల్ కమ్యూనికేషన్లో) → కొత్త భావనలను నిజమైన వస్తువులు, నాటకీకరణతో వివరించడం → ఇలాంటి చిన్న వాక్య ఉదాహరణలు చూపడం → వివరాలు మిస్ కాలేదని ప్రశ్నలతో నిర్ధారించడం → పూర్వ జ్ఞానంతో జోడించడం → తర్వాతి పంక్తులకు పునరావృతం |
| మెట్టు 2 | ముందుగా ఉపాధ్యాయుడు సందర్భం ఏర్పరుస్తాడు - పంక్తులు దేని గురించో చెప్పి, కొన్ని భావనలు వివరించి చర్చిస్తాడు - తర్వాత పిల్లవాడు చదువుతాడు |
మెట్టు 1లో ముందు చదివి తర్వాత వివరిస్తారు; మెట్టు 2లో ముందు సందర్భం చెప్పి తర్వాత చదివిస్తారు. రెండింటికీ బలాలు ఉన్నాయి, కాబట్టి రెండూ వాడాలి.
మెరుగైన పఠనానికి చేయాల్సినవి, చేయకూడనివి
- పఠన సామగ్రి పదాల స్థాయిలో ఆగకూడదు; వాక్య రూపంలో ఉండాలి. ముఖ్య పదాలను అండర్లైన్, రంగులతో హైలైట్ చేయవచ్చు.
- సందర్భం లేని పదాల జాబితాలపై ఎప్పుడూ పని చేయించకూడదు.
- చదవడమే లక్ష్యమైనప్పుడు మాట దిద్దుబాటు అతిగా చేయకూడదు.
- తప్పులను సహించాలి, ముఖ్యంగా క్లిష్ట స్థాయికి వెళ్తున్నప్పుడు.
- చదవడం అంటే ప్రతి అక్షరం అర్థం చేసుకోవడం కాదు; మొత్తంగా అర్థమైనా చాలాసార్లు సరిపోతుంది.
- పూర్వ ప్రాథమిక స్థాయిలోనే బొమ్మల పుస్తకాలు తిరగేయడం, కామిక్స్ చూడడం, కలిసి పత్రికలు చదవడం అలవాటు చేయాలి - ఇది చదవడానికి సంసిద్ధత.
- పఠనాన్ని పాఠశాల సబ్జెక్టులతో జోడించాలి - నేర్చుకున్నది బలపరచడానికి, నేర్చుకోబోయే దానికి సంసిద్ధత కోసం.
లేఖనం (రాత) అభివృద్ధి
- పిల్లవాడు తన సొంత ఆలోచనలు రాయడానికి పుష్కలంగా అవకాశాలు ఇవ్వాలి.
- రాతను చదవడం, వినడం-మాట్లాడడం (లేదా సంజ్ఞ), సందర్భం, అనుభవాలతో జోడించాలి. సందర్భం, ఆచరణాత్మక నేపథ్యం లేకుండా నేర్పింది దీర్ఘకాలంలో ఫలించదు.
- ప్రతిస్పందన (ఫీడ్బ్యాక్) తప్పనిసరి. అది స్పష్టంగా, వివరంగా, ఎక్కువ ఆశను సూచించేలా, తగినట్టుగా, వెంటనే, రాత రూపంలో, స్థిరంగా, వస్తునిష్ఠంగా, ముందుచూపుతో ఉండాలి.
- రాత పని-కేంద్రంగా కాకుండా ఆనందకరంగా, సంభాషణ-కేంద్రంగా ఉండాలి.
- స్వీయ సవరణ అలవాటు చేయాలి. పిల్లవాడి తప్పు యాదృచ్ఛికమా, భాషా జ్ఞానం లోపమా అని ఉపాధ్యాయుడికి తెలియకపోవచ్చు; పిల్లవాడే సవరిస్తే అంతర్గత భాషా నిర్మాణం సరిదిద్దుకుంటుంది. మొదట్లో మార్చాల్సిన భాగాలను ఉపాధ్యాయుడు గుర్తు పెట్టవచ్చు.
- రాత మదింపు విడిగా, క్రమం తప్పకుండా చేయాలి (తర్వాతి అంశంలో).
- రాత అభివృద్ధిలో తల్లిదండ్రులను భాగస్వాములను చేయాలి; ఇంటి వాతావరణం సందర్భాలతో సమృద్ధిగా ఉంటుంది కాబట్టి తల్లిదండ్రులకు శిక్షణ ఇవ్వడం బాగా సిఫార్సు చేయదగినది.
పరీక్ష కోణం: వినికిడి లోపం అక్షరాస్యతను నేరుగా కాదు, భాష లోపం ద్వారా దెబ్బతీస్తుంది. 96% పిల్లల పఠనం సగటు కంటే తక్కువ; చాలామంది 4-6వ తరగతి స్థాయి వరకే. ఫెరీరో (1990) మూడు దశలు; మేయర్-వెల్స్ (1996) ముఖాముఖి భాష. అక్షరాస్యత = అర్థంతో చదవడం + సొంత ఆలోచన రాయడం. సందర్భం లేని పద జాబితాలు వద్దు.
మెమొరీ కోడ్: ఫెరీరో దశలు "చి-అ-ప" - చిత్రంతో రాత, అర్థం, పలకడం-సైగ. క్లూవిన్ 4 రంగాలు "సా-ప-హో-భా" - సామాజిక నైపుణ్యాలు, పరస్పర చర్య, హోదా/అంగీకారం, భావోద్వేగ పనితీరు. పఠన అంకెలు "96 - 4 నుంచి 6".